Đề khảo sát môn Ngữ văn lớp 9 năm học 2024-2025 của huyện Ứng Hòa (có đáp án)
Đề khảo sát môn Ngữ văn lớp 9
Lớp:
Lớp 9
Môn:
Ngữ Văn
Dạng tài liệu:
Đề thi
Loại:
Tài liệu Lẻ
Loại File:
PDF
Phân loại:
Tài liệu Tính phí
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
HUYỆN ỨNG HÒA
(Đề thi gồm 02 trang)
KIỂM TRA RÀ SOÁT CHẤT LƯỢNG
HỌC SINH LỚP 9 CHUẨN BỊ THI VÀO LỚP 10
THPT NĂM HỌC 2025-2026 ĐỢT 2
ĐỀ THI MÔN NGỮ VĂN
(Thời gian làm bài 120 phút, không kể thời gian giao đề)
I. ĐỌC HIỂU. (4,0 điểm).
Đọc văn bản sau:
Mẹ
(Viễn Phương)
Con nhớ ngày xưa mẹ hát:
...“Hoa sen lặng lẽ dưới đầm
Hương hoa dịu dàng bát ngát
Thơm tho không gian, thời gian”...
Mẹ nghèo như đoá hoa sen
Tháng năm âm thầm lặng lẽ,
Giọt máu hoà theo dòng lệ
Hương đời mẹ ướp cho con.
Khi con thành đoá hoa thơm
Đời mẹ lắt lay chiếc bóng,
Con đi… chân trời gió lộng
Mẹ về… nắng quái chiều hôm.
Sen đã tàn sau mùa hạ
Mẹ cũng lìa xa cõi đời,
Sen tàn rồi sen lại nở
Mẹ thành ngôi sao trên trời.
(Trích Nhà văn và tác phẩm văn học trong nhà trường,
Viễn Phương, Thanh Hải, Nguyễn Khoa Điềm, NXB Giáo dục Việt Nam, 1999)
Thực hiện yêu cầu:
Câu 1. (0,5 điểm). Xác định thể thơ của văn bản trên.
Câu 2. (1.0 điểm). Hình ảnh hoa sen được nhắc trong những câu thơ nào? Ý
nghĩa của hình ảnh ấy?
Câu 3. (1,0 điểm). Chỉ ra và nêu tác dụng của biện pháp tu từ được được sử dụng
trong khổ thơ sau: “
“Mẹ nghèo như đoá hoa sen
Tháng năm âm thầm lặng lẽ,
Giọt máu hoà theo dòng lệ
Hương đời mẹ ướp cho con.”
Câu 4. ( 0,5 điểm). Tình cảm của tác giả được thể hiện trong bài thơ là gì?
Câu 5. (1,0 điểm). Từ đoạn thơ trên, em hãy nêu trách nhiệm của bản thân trong
việc xây dựng gia đình hạnh phúc?
ĐỀ CHÍNH THỨC
II. VIẾT. (6,0 điểm).
Câu 1. (2,0 điểm). Viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) phân tích hai khổ thơ cuối
trong văn bản Mẹ cuả tác giả Viễn Phương được trích trong phần đọc hiểu.
Câu 2. (4,0 điểm). John Wooden cho rằng “Điều quan trọng nhất trên thế gian
là gia đình và tình yêu thương”. Em có đồng ý với nhận định đó không? Hãy viết bài
văn nghị luận (khoảng 400 chữ) để trả lời câu hỏi trên?
Họ và tên thí sinh:……………………………….. Số báo danh:………
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
HUYỆN ỨNG HOÀ
KIỂM TRA RÀ SOÁT CHẤT LƯỢNG
HỌC SINH LỚP 9 CHUẨN BỊ THI VÀO LỚP 10
THPT NĂM HỌC 2025-2026 ĐỢT 2
HƯỚNG DẪN CHẤM MÔN NGỮ VĂN
Câu
Nội dung cần đạt
Điểm
I. ĐỌC HIỂU
4,0
Câu 1
Thể thơ: Văn bản trên được viết theo thể thơ tự do
0,5
Câu 2
Hình ảnh hoa sen xuất hiện trong các câu: “Hoa sen lặng lẽ dưới
đầm…”,“Mẹ nghèo như đóa hoa sen…”, “Sen đã tàn sau mùa hạ”, “Sen tàn
rồi sen lại nở”
Ý nghĩa: Hoa sen tượng trưng cho sự thanh khiết, cao đẹp, dù sống trong
hoàn cảnh khó khăn vẫn tỏa hương thơm, giống như phẩm chất của người mẹ
luôn hy sinh thầm lặng vì con.
0,5
0.5
Câu 3
- Biện pháp tu từ: So sánh ("Mẹ nghèo như đóa hoa sen").
-Tác dụng: Làm nổi bật đức tính cao đẹp của mẹ, dù nghèo khó nhưng vẫn
thanh cao, âm thầm hy sinh vì con.
0,5
0,5
Câu 4
- Bài thơ thể hiện tình cảm yêu thương, kính trọng, biết ơn sâu sắc của tác
giả đối với mẹ.
0,5
Câu 5
Trách nhiệm của bản thân trong việc xây dựng gia đình hạnh phúc:
- Yêu thương, kính trọng, hiếu thảo với ông bà, cha mẹ.
- Sống có trách nhiệm, biết chia sẻ, yêu thương giữa các thành viên.
- Luôn cố gắng học tập, rèn luyện để trở thành người có ích.
- Có ý thức gắn kết các thành viên trong gia đình
1,0
II.VIẾT
6,0
Câu 1
Viết đoạn văn phân tích hai khổ thơ cuối ( 200 chữ)
2,0
a. Đảm bảo yêu cầu về hình thức đoạn văn:
Thí sinh biết cách viết đúng hình thức của một đoạn văn, đảm bảo dung
lượng khoảng 200 chữ. Có mở đoạn, thân đoạn và kết đoạn ; diễn đạt, hành
văn trôi chảy, mạch lạc, không sai lỗi chính tả, dùng từ, đặt câu.
0,5
b. Đảm bảo yêu cầu về nội dung đoạn văn
- Mở đoạn: Dẫn dắt và giới thiệu nội dung cần phân tích: Hai khổ thơ cuối
thể hiện quy luật của tự nhiên nhưng cũng chứa đựng triết lý nhân sinh sâu
sắc.
-Thân đoạn:
+Phân tích hình ảnh “sen đã tàn sau mùa hạ” – ẩn dụ cho sự ra đi của mẹ,
nhưng “sen lại nở” – sự tiếp nối thế hệ, như cách mẹ truyền lại tình yêu
thương, đạo lý cho con.
+Hình ảnh “mẹ thành ngôi sao trên trời” thể hiện sự bất tử của tình mẫu tử,
mẹ luôn dõi theo con dù không còn trên thế gian.
+Giọng thơ nhẹ nhàng nhưng sâu lắng, gợi sự tiếc thương xen lẫn niềm tự
hào về mẹ.
- Kết đoạn: Khẳng định lại giá trị nội dung và nghệ thuật của hai khổ thơ.
0,25
0,5
0,25
0,25
0,25
Đề khảo sát môn Ngữ văn lớp 9 năm học 2024-2025 của huyện Ứng Hòa được biên soạn nhằm đánh giá năng lực đọc hiểu, cảm thụ văn học và kỹ năng làm bài nghị luận của học sinh cuối cấp THCS. Đề thi bám sát chuẩn kiến thức, kỹ năng của chương trình Ngữ Văn 9, đồng thời tích hợp các dạng bài đọc hiểu, cảm nhận thơ – văn xuôi và nghị luận xã hội, nghị luận văn học. Tài liệu không chỉ giúp giáo viên có thêm nguồn đề luyện tập chất lượng, mà còn giúp học sinh làm quen với cấu trúc, rèn kỹ năng phân tích, lập luận và quản lý thời gian khi làm bài.
