Phân tích tình cảm của người ra đi trong bài thơ Việt Bắc của Tố Hữu

Văn mẫu lớp 12: Phân tích tình cảm của người ra đi trong bài thơ Việt Bắc của Tố Hữu được VnDoc.com tổng hợp và sưu tầm gồm các bài văn mẫu lớp 12 hay dành cho các em học sinh tham khảo, củng cố kỹ năng cần thiết cho bài kiểm tra viết môn Ngữ văn 12 sắp tới đây của mình. Mời các em học sinh cùng tham khảo.

1. Dàn ý chi tiết trình bày tình cảm của người ra đi trong tác phẩm Việt Bắc

1. Mở bài

- Giới thiệu khái quát về tác giả, tác phẩm.

2. Thân bài

a. Nỗi niềm bâng khuâng, lưu luyến, bịn rịn trong khung cảnh chia tay

- Đại từ "ai" - một đại từ phiếm chỉ vốn quen thuộc trong ca dao, dân ca được tác giả đưa vào sử dụng thật tài tình, nó gợi lên một cõi mơ hồ, mông lung, mờ ảo.

- Từ láy "bâng khuâng", "bồn chồn" để thể hiện trực tiếp con sóng lòng, con sóng của nỗi niềm lưu luyến đang trào dâng của người ra đi.

- Hình ảnh "cầm tay nhau biết nói gì hôm nay" có lẽ đã thực sự để lại ấn tượng đậm sâu trong lòng người đọc, gợi cái gì đó bùi ngùi, có cái ngập ngừng và cả xúc động.

b. Nỗi nhớ thiên nhiên và con người nơi mảnh đất Việt Bắc

- Người ra đi nhớ về những khung cảnh thiên nhiên và những kỉ niệm, những ngày tháng đầy khó khăn, vất vả, thiếu thốn nơi Việt Bắc.

+ Nhớ những khung cảnh thiên nhiên bình dị mà ấm, áp, đó là hình ảnh trăng lên, là hình ảnh nắng chiều, hình ảnh bếp lửa và nhớ cả những địa danh ở nơi đây.

+ Nhớ cho được những ngày cùng sinh hoạt, sẻ chia những khó khăn của cuộc sống, hình ảnh những người mẹ Việt Nam cần cù, chịu thương, chịu khó địu con lên rẫy, hình ảnh của những lớp học trong đêm…

Nhớ tới bức tranh tứ bình, nhớ tới "những hoa cùng người"

+ Bức tranh mùa đông: trên cái nền xanh thăm thẳm ấy, sắc đỏ của hoa chuối rừng được điểm xuyết lên và hình ảnh con người xuất hiện với tư thế "dao gài thắt lưng" - con người đang làm chủ thiên nhiên, làm chủ đất trời.

+ Bức tranh mùa xuân: ngập tràn sắc trắng của hoa mơ và hình ảnh con người xuất hiện thật tỉ mỉ, cẩn thận, khéo léo với công việc thầm lặng "chuốt từng sợi giang".

+ Bức tranh mùa hè: âm thanh của tiếng ve như gọi cả rừng phách chuyển sang sắc vàng để đón hè về và hình ảnh "cô gái hái măng" một mình hiện lên trên cái nền thiên nhiên ấy đã gợi ra vẻ đẹp của con người nơi đây, chịu thương, chịu khó và rất chăm chỉ.

+ Bức tranh mùa thu: vẻ đẹp của mùa thu với "ánh trăng hòa bình" và tiếng hát "ân tình thủy chung" với bao nỗi niềm, bao tình cảm yêu mến của con người nơi đây.

- Nhớ về những năm tháng chiến đấu hào hùng, nhớ những ngày tháng cùng nhau đánh giặc: những cuộc hành quân suốt ngày đêm, là "đêm đêm rầm rập như là đất rung". Là nhớ những đoàn quân "điệp điệp trùng trùng" cùng những đoàn dân công "bước chân nát đá muôn tàn lửa bay".

- Nhớ về Việt Bắc niềm tin và lời ngợi ca, tự hào về Trung ương Đảng, Bác Hồ.

3. Kết bài

Khái quát lại những nét cơ bản về tình cảm của người ra đi được thể hiện trong bài thơ và nêu suy nghĩ, cảm nhận của bản thân.

2. Trình bày tình cảm của người ra đi trong tác phẩm Việt Bắc mẫu 1

Tố Hữu được mệnh danh là ngọn cờ đầu của phong trào thơ cách mạng. Thơ ông là vũ khí để tuyên truyền, cổ động tinh thần chiến đấu cũng như nêu cao tình yêu và tinh thần yêu nước mãnh liệt. Mặc dù thơ ông viết về chính trị nhưng không hề khô khan, ngược lại rất tình cảm. Bài thơ "Việt Bắc" sáng tác sau khi chiến thắng thực dân Pháp, tác giả muốn gợi lại tình quân dân thắm thiết, ân tình và sâu nặng trong cuộc kháng chiến. Bài thơ được viết theo thể đối đáp càng gợi lên sự bình dị, ấm áp và than quen đến lạ lùng.

Bài thơ Việt Bắc được viết theo thể lục bát tạo nên âm hưởng nhẹ nhàng, trầm bổng mà lắng sâu trong lòng người đọc. Đây chính là một sự khéo léo tạo nên thành công của bài thơ chính trị mà trữ tình, dạt dào cảm xúc này.

Tác giả mở đầu bằng sự nuối tiếc, quyến luyến, bịn rịn của người ở lại và kẻ ra đi trong một khung cảnh tràn đầy nhớ thương:

Mình về mình có nhớ ta

Mười lăm năm ấy thiết tha mặn nồng

Mình về mình có nhớ không

Nhìn cây nhớ núi nhìn sông nhớ nguồn

Những câu thơ chính là tâm trạng của người ở lại trong sự níu kéo và tiếc nuối khi phải chia xa những người chiến sĩ cách mạng đã bao nhiêu năm gắn bó. Tác giả đặt đại từ "ta" và "mình" thể hiện sự gắn bó khăng khít, son sắt và chung thủy. Tác giả đã đưa ra quãng thời gian cụ thể là "mười lăm năm ấy" - quãng thời gian rất dài gắn liền với cuộc chiến tranh ác liệt của nhân dân ta với thực dân Pháp. Đó cũng chính là quãng thời gian tình quân và dân thiết tha, nặng tình nặng nghĩa. Lòng người ra đi và người ở lại tràn ngập nỗi nhớ thương, nhìn đâu đâu cũng thấy bóng dáng của những điều xưa cũ, còn vẹn nguyên và tinh khôi ở trong lòng. Tố Hữu dường như đã gieo vào lòng người đọc cái cảm giác vấn vương một cách lạ lùng.

tình cảm người ra đi của bài thơ Việt Bắc

Tâm trạng quyến luyến, bịn rịn của người ở lại khiến cho người ra đi không khỏi bồn chồn không muốn rời chân bước đi:

Tiếng ai tha thiết bên cồn

Bâng khuâng trong dạ bồn chồn bước đi

Áo chàm đưa buổi phân li

Cầm tay nhau biết nói gì hôm nay

Tâm sự của người ở lại khiến cho người ra đi không đành lòng bước đi. Tiếng nói đó lại làm chực trào nhớ thương và những kỉ niệm khó quên. Tâm trạng ấy được gói gọn trong từ "bâng khuâng" như dùng dằng, níu kéo chẳng muốn bước đi. Thật khó để có thể hiểu được cảm xúc của người trong cuộc lúc này. Lúc này đây chính tâm trạng của người ra đi và người ở lại đều không thể lý giải được là tại sao lại như vậy. Phải chăng tình yêu đã quá lớn và kỉ niệm đã quá đầy để có thể quay mặt bước đi. Suốt 15 năm sống và gắn bó với mảnh đất nơi đây, đồng đội và đồng bào đã phải trải qua bao nhiêu cay đắng, ngọt bùi, san sẻ cho nhau từng bữa cơm giấc ngủ. Những năm tháng gian khổ ấy đâu chỉ kể với nhau trong vài câu chữ như thế này, nhưng chính câu chữ đã khiến cho cảm xúc tràn ra, không thể thôi nhớ và thôi mong. Người ra đi đã đáp trả lại tình cảm người ở lại:

Ta với mình, mình với ta

Lòng ta sau trước mặn mà đinh ninh

«Ta» và «mình dường như hòa quyện với nhau thành một thể thống nhất, không tác rời nhau. Người ra đi một mực khẳng định rằng «mặn mà đinh ninh». Hai từ «đinh ninh» như ghim chặt vào lòng người đọc tấm lòng son sắt và thủy chung trước sau như một. Đó là tình cảm hết sức thiêng liêng và cao cả.

Khi nhớ về núi rừng việt bắc tác giả nhớ tất thảy thiên nhiên và con người nơi đây. Mọi thứ hiện lên đều rất sống động, đậm nghĩa, vẹn tình. Chỉ với vài bước phác họa bức tranh tứ bình về thiên nhiên và con người nơi đây hiện lên một cách vẹn tròn, ý nghĩa, tươi đẹp nhất:

Ta về mình có nhớ ta

Ta về ta nhớ những hoa cùng người

Rừng xanh hoa chuối đỏ tươi

Đèo cao ánh nắng dao gài thắt lưng

Ngày xuân mơ nở trắng rừng

Nhớ người đan nón chuốt từng sợi giang

Ve kêu rừng phách đổ vang

Nhớ cô em gái hái măng một mình

Rừng thu trăng rọi hòa bình

Nhớ cô em gái hái măng một mình

Một bức tranh tứ bình tuyệt đẹp, sống động và tinh khôi và núi rừng Việt Bắc. Trong bức tranh ấy không chỉ có hình ảnh thiên nhiên tươi đẹp, hùng vĩ mà còn xuất hiện thêm hình ảnh con người chân chất, mộc mạc nhưng lại tình cảm và ý nghĩa biết bao.Có lẽ đây là đoạn thơ hay nhất, đẹp nhất, trữ tình nhất trong bài thơ Việt Bắc. Nó chính là điểm sáng để cả bài thơ tràn đầy tình yêu thương và tinh thần lạc quan nhất.

Điệp từ nhớ được lặp đi lặp lại rất nhiều lần khiến cho nỗi nhớ trong cả bài thơ dường như tràn ra lênh láng, cảm xúc của tác giả cũng như vỡ òa, dội lên mãnh liệt.

Tác giả không chỉ nhớ đến cảnh vật và con người Việt Bắc, quan trọng hơn nữa là ông nhớ những cuộc chiến tranh ác liệt gian khổ đã diễn ra:

Nhớ khi giặc đến giặc lùng

Rừng cây núi đá ta cùng đánh tây

Núi giăng thành lũy sắt dày

Rừng che bộ đội rừng vây quân thù

Vớ giọng điệu không còn dìu dặt, tha thiết đặc trưng của thể lục bát nữa mà đã chuyển sang sự hào hùng, vang dội khi kể về những trận chiến giữa núi rừng Việt Bắc. Đọc những vần thơ này, chúng ta nhận ra được hào khí Đông A thật mạnh mẽ và quyết liệt, dữ dội trong lòng của tác giả. Những năm tháng đó, những cuộc chiến đó vẫn chưa hề xóa nhòa trong lòng quân và dân.

Thực vậy, bài thơ «Việt Bắc» của Tố Hữu với giọng điệu thiết tha, da diết và hào hùng, đanh thép đã gợi mở về tình quân dân đậm đà thắm thiết và tinh thần yêu nước mãnh liệt của nhân dân ta. Đọc bài thơ chúng ta thêm ngưỡng mộ và khâm phục sự tài tình của Tố Hữu.

3. Trình bày tình cảm của người ra đi trong tác phẩm Việt Bắc mẫu 2

Bài thơ "Việt Bắc" của nhà thơ Tố Hữu được sáng tác sau khi nhân dân ta chiến thắng thực dân Pháp. Bài thơ đã gợi lại tình quân dân thắm thiết, ân tình và sâu nặng trong cuộc kháng chiến. Trong bài, ta thấy được sự đối đáp bình dị, ấm áp thân quen của người ra đi là những chiến sỹ cách mạng với người ở lại là đồng bào miền núi.

Bốn câu thơ đầu là lời của người ở lại cho thấy một tâm trạng lưu luyến, bịn rịn đối với người ra đi trong khung cảnh tràn đầy nhớ nhung "Mình về mình có nhớ ta/Mười lăm năm ấy thiết tha mặn nồng/Mình về mình có nhớ không/Nhìn cây nhớ núi nhìn sông nhớ nguồn". Ta có thể thấy được sự níu kéo, bịn rịn, tràn ngập tình dân quân thắm thiết, bình dị, mộc mạc sau nhiều năm gắn bó. Cách xưng hô "mình-ta" cho thấy sự gắn bó khăng khít, thủy chung, son sắt.

Thời gian "mười lăm năm ấy" được tác giả chỉ ra là khoảng thời gian rất dài gắn liền với cuộc chiến tranh ác liệt của nhân dân ta với thực dân Pháp. Đó cũng chính là quãng thời gian tình quân dân thiết tha, nặng tình nặng nghĩa, chung sức đồng lòng trong chiến đấu và cuộc sống hàng ngày. Trong buổi chia tay ấy, lòng người ra đi và người ở lại đều tràn ngập nỗi nhớ thương. Họ cùng nhau nhìn lại những điều xưa cũ, còn chứa đựng những kỷ niệm năm xưa.

Tố Hữu dường như đã gieo vào lòng người đọc cái cảm giác vấn vương một cách lạ lùng. Đồng thời, giọng điệu đối đáp nhẹ nhàng cho thấy chất trữ tình, tạo cho người đọc cảm giác vấn vương, bịn rịn. Tiếp theo, tâm trạng quyến luyến, bịn rịn của người ở lại khiến cho người ra đi còn không khỏi bồn chồn và không muốn rời chân bước đi :"Tiếng ai tha thiết bên cồn/Bâng khuâng trong dạ bồn chồn bước đi/Áo chàm đưa buổi phân li/Cầm tay nhau biết nói gì hôm nay". Tâm sự của người ở lại khiến cho người ra đi không đành lòng bước đi. Tiếng nói đó lại làm chực trào nhớ thương và những kỉ niệm khó quên. Từ "bâng khuâng" thể hiện tâm trạng dùng dằng, níu kéo chẳng muốn bước đi của người ra đi. Dường như tình cảm của người ra đi đã trỗi dậy và họ thực sự cảm thấy bâng khuâng và xúc động đến nỗi chẳng thể bước đi.

Suốt 15 năm trôi qua, họ cùng nhau sống và gắn bó với mảnh đất nơi đây. Những người đồng đội và đồng bào đã phải trải qua bao nhiêu cay đắng, ngọt bùi, san sẻ. Những năm tháng đó có lẽ chẳng thể nào kể bằng một vài câu chữ vì nó thực sự là những tháng ngày đong đầu tình cảm và yêu thương ân nghĩa. Sau đó, người ra đi đã đáp trả lại tình cảm người ở lại: "Ta với mình, mình với ta/Lòng ta sau trước mặn mà đinh ninh". Đến đây, hai chủ thể mình, ta như hòa vào làm một. Ta cũng như mình mà mình cũng như ta. Lời đối đáp tràn ngập ân tình như một lời khẳng định rằng sẽ mãi thủy chung sâu sắc hướng về những tháng ngày đó dù cho đã về đồng bằng.

Tâm trạng của người ra đi còn là nhớ lại những tháng ngày tươi đẹp được ở trên núi rừng Việt Bắc.

Tác giả đã vẽ nên bức tranh tứ bình tuyệt đẹp bốn mùa. Nhưng trên những bức tranh đó, con người Việt Bắc mạnh mẽ, ân tình vẫn mãi là chủ thể của bức tranh tươi đẹp. Quan trọng nhất, người ra đi còn nhớ lại cuộc chiến tranh ác liệt mà dân và quân cùng nhau kề vai sát cánh "Nhớ khi giặc đến giặc lùng/Rừng cây núi đá ta cùng đánh tây/Núi giăng thành lũy sắt dày/Rừng che bộ đội rừng vây quân thù".

Con người Việt Bắc và thiên nhiên Việt Bắc đã mãi cùng nhau sống ân tình trong những năm tháng đánh giặc. Đó chắc chắn là những năm tháng sống ân tình, kề vai sát cánh, thấm đẫm tình người trong chiến tranh. Từ đây, ta không chỉ thấy được tâm trạng lưu luyến bịn rịn của người ra đi và kẻ ở lại trong buổi chia tay đầy xúc động mà còn thấy được tinh thần dân tộc sâu sắc giữa quân đội và nhân dân trên dưới đồng lòng cùng nhau chiến đấu.

Trên đây VnDoc hướng dẫn các bạn học tốt bài Văn mẫu lớp 12: Phân tích tình cảm của người ra đi trong bài thơ Việt Bắc của Tố Hữu. Ngoài ra các bạn có thể xem thêm chuyên mục Soạn văn 12 mà VnDoc đã chuẩn bị để học tốt hơn môn Ngữ văn lớp 12 và biết cách soạn bài lớp 12 và các Tác giả - Tác phẩm Ngữ Văn 12 trong sách Văn tập 1 và tập 2, mời các bạn tham khảo.

Các bài liên quan đến tác phẩm:

Đánh giá bài viết
1 5.968
0 Bình luận
Sắp xếp theo
Văn mẫu lớp 12 Xem thêm