Truyện truyền kì là gì? Cốt truyện, nhân vật, không gian, thời gian trong truyện truyền kì
Với nội dung bài Truyện truyền kì là gì? Cốt truyện, nhân vật, không gian, thời gian trong truyện truyền kì chi tiết giúp học sinh dễ dàng tham khảo để chuẩn bị tốt cho kiểm tra sắp tới trong chương trình học Ngữ văn 9.
Bài: Truyện truyền kì là gì? Cốt truyện, nhân vật, không gian, thời gian trong truyện truyền kì
1. Truyện truyền kì là gì?
Truyện truyền kì là một thể loại văn xuôi tự sự thời trung đại, phản ánh hiện thực qua những yếu tố kì lạ, hoang đường.
Truyện truyền kì thuộc bộ phận văn học viết, tuy nhiên, trong quá trình sáng tạo, các tác giả cũng sử dụng nhiều yếu tố của văn học dân gian.
Trong mỗi truyện truyền kì, yếu tố kì ảo và yếu tố hiện thực kết hợp, đan xen một cách linh hoạt. Qua những chi tiết kì ảo, người đọc có thể nhận thấy những vấn đề cốt lõi của hiện thực cũng như quan niệm và thái độ của tác giả.
2. Cốt truyện của truyện truyền kì
Truyện truyền kì có khi mô phỏng cốt truyện dân gian hoặc dã sử lưu truyền rộng rãi trong nhân dân; có khi mượn từ truyện truyền kì Trung Quốc. Cốt truyện của truyện truyền kì được tổ chức chủ yếu dựa trên chuỗi sự kiện sắp xếp theo trật tự tuyến tính, có quan hệ nhân quả.
3. Nhân vật trong truyện truyền kì
Thế giới nhân vật trong truyện truyền kì khá đa dạng, phong phú, trong đó nổi bật nhất là ba nhóm: thần tiên, người trần và yêu quái. Các nhân vật thường có những nét kì lạ, biểu hiện ở nguồn gốc ra đời, ngoại hình hay năng lực siêu nhiên,...
4. Không gian trong truyện truyền kì
Trong truyện truyền kì, thế giới con người và thế giới thánh thần, ma, quỷ có sự tương giao. Điều này làm nên đặc điểm riêng cho không gian truyện truyền kì - không gian giàu yếu tố kì ảo.
5. Thời gian trong truyện truyền kì
Có sự khác biệt về thời gian ở cõi trần với cõi âm ti, thuỷ phủ hoặc nơi thượng giới (biểu hiện qua nhịp độ nhanh chậm của thời gian); con người có thể sống nhiều đời, nhiều cuộc đời hoặc sống nhờ các phép thuật kì ảo.
6. Một số tác phẩm tiêu biểu
- Truyền kì mạn lục (Nguyễn Dữ)

- Liêu trai chí dị (Bồ Tùng Linh)

- Thánh Tông di thảo (Lê Thánh Tông)

7. Bài tập vận dụng
Câu 1. Truyện truyền kì là gì?
A. Những câu chuyện được kể giống như truyện truyền thuyết
B. Những câu chuyện có yếu tố hoang đường, kì ảo
C. Những câu chuyện kì lạ được ghi chép tản mạn, thường có yếu tố hoang đường kì ảo, nhân vật thường là người phụ nữ đức hạnh, khao khát cuộc sống yên bình, hạnh phúc
D. Câu chuyện liên quan tới các nhân vật do trí tưởng tượng tạo nên
Phương pháp giải
Nhớ lại thông tin đã học về tác phẩm
Lời giải
Truyện truyền kì là những câu chuyện kì lạ được ghi chép tản mạn, thường có yếu tố hoang đường kì ảo, nhân vật thường là người phụ nữ đức hạnh, khao khát cuộc sống yên bình, hạnh phúc
Đáp án cần chọn là: C
Câu 2. Các chi tiết hoang đường, kì ảo có ý nghĩa gì?
A. Tạo nên cái kết bớt phần đau thương
B. Niềm cảm thương của tác giả dành cho nhân vật
C. Cho thấy khao khát phục hồi danh dự của nhân vật
D. Tất cả đáp án trên
Phương pháp giải
Vận dụng kiến thức đã học về tác phẩm, đặc biệt xem lại các chi tiết kì ảo
Lời giải
Các chi tiết hoang đường, kì ảo có ý nghĩa tạo nên cái kết bớt phần đau thương, thể hiện niềm cảm thương của tác giả dành cho nhân vật, đồng thời tạo điều kiện để phục hồi danh dự cho Vũ Nương.
Đáp án cần chọn là: D
Câu 3. Nhận định nào sau đây nói đúng về truyện truyền kì?
A. Là những truyện kể về các sự việc hoàn toàn có thật
B. Là những truyện kể có sự đan xen giữa những yếu tố có thật và yếu tố hoang đường
C. Là những truyện kể về các sự việc hoàn toàn do tác giả tưởng tượng ra
D. Là những truyện kể về các nhân vật lịch sử
Phương pháp giải
Nhớ lại thông tin đã học về tác phẩm
Lời giải
Truyện truyền kì là những truyện kể có sự đan xen giữa những yếu tố có thật và yếu tố hoang đường
Đáp án cần chọn là: B