Khí áp là gì? Các dụng cụ để đo khí áp?

Tài liệu “Từ điển Địa lí 6: Khí áp là gì? Các dụng cụ để đo khí áp? Sự hình thành các đai khí áp trên Trái Đất? Nguyên nhân dẫn đến sự thay đổi khí áp? Có những đai khí áp nào? Các đai khí áp phân bố như thế nào trên Trái Đất?” được biên soạn nhằm giúp học sinh nắm vững những kiến thức cơ bản và trọng tâm về khí áp trong khí quyển. Nội dung trình bày rõ ràng, dễ hiểu về khái niệm khí áp, các dụng cụ đo, sự hình thành và phân bố các đai khí áp, cũng như nguyên nhân làm thay đổi khí áp trên Trái Đất. Đây là nguồn tài liệu tham khảo hữu ích, hỗ trợ hiệu quả cho quá trình học tập và ôn luyện môn Địa lí lớp 6, giúp học sinh hệ thống hóa kiến thức một cách logic và dễ ghi nhớ hơn.

1. Khí áp là gì?

Không khí tuy nhẹ nhưng vẫn có trọng lượng, tạo ra một sức ép lên bề mặt Trái Đất. Sức ép này được gọi là khí áp.

2. Các dụng cụ để đo khí áp?

- Dụng cụ để đo khí áp là khí áp kế.

- Thông thường, người ta dùng đơn vị milimet thuỷ ngân (mmHg) hoặc miliba (mb) để đo khí áp. Khí áp tiêu chuẩn là khí áp ở mực nước biển, ở 0 độ C, tương ứng với 1 013,1 mb.

- Trị số khí áp lớn hơn khí áp tiêu chuẩn là áp cao, còn thấp hơn khí áp tiêu chuẩn là áp thấp.

- Càng lên cao, không khí càng loãng, khí áp càng giảm. Khi nhiệt độ không khí tăng làm không khí nở ra, khí áp sẽ giảm; khi nhiệt độ giảm làm không khí co lại, khí áp sẽ tăng.

3. Sự hình thành các đai khí áp trên Trái Đất?

- Trên bề mặt Trái Đất, luôn tồn tại các đai áp cao và áp thấp phân bố xen kẽ, đối xứng với nhau qua áp thấp xích đạo, tạo thành các khu vực riêng biệt từ xích đạo về hai cực.

- Nguyên nhân: do nhiệt lực và động lực.

+ Nguyên nhân nhiệt lực: Xích đạo có nhiệt độ cao quanh năm, quá trình bốc hơi mạnh, áp suất không khí giảm, hình thành đai áp thấp.Vùng cực bắc và cực nam luôn có nhiệt độ rất thấp, áp suất không khí cao, hình thành nên các đai áp cao.

+ Nguyên nhân động lực: đai áp cao cận chí tuyến hình thành do không khí thăng lên ở xích đạo và di chuyển về chí tuyến, giáng xuống làm khí áp tăng. Đai áp thấp ôn đới hình thành do không khí từ áp cao chí tuyến và vùng cực di chuyển về vùng ôn đới, không khí thăng lên làm khí áp giảm.

4. Nguyên nhân dẫn đến sự thay đổi khí áp?

- Khí áp thay đổi theo độ cao: khí áp giảm theo độ cao do càng lên cao, không khí càng loãng, sức nén không khí càng nhỏ, khí áp giảm.

- Khí áp thay đổi theo nhiệt độ: Khi nhiệt độ tăng, không khí nở ra, sức nén không khí nhỏ nên hình thành nên áp thấp và ngược lại, khí áp tăng khi nhiệt độ giảm do không khí co lại, hình thành nên áp cao.

- Khí áp thay đổi theo thành phần không khí: Khi nhiệt độ cao, hơi nước bốc lên nhiều sẽ làm khí áp giảm và ngược lại.

5. Có những đai khí áp nào?

Trên bề mặt Trái Đất, các đai khí áp cao và đai khí áp thấp phân bố xen kẽ nhau từ xích đạo đến hai cực. Trên thực tế, các đai khí áp không kéo dài liên tục mà bị chia cắt ra từng khu riêng biệt do ảnh hưởng của lục địa và đại dương.

- 1 đai áp thấp xích đạo.

- 2 đai áp cao cận nhiệt đới (áp cao cận chí tuyến).

- 2 đai áp thấp ôn đới.

- 2 đai áp cao địa cực (cực).

6. Các đai khí áp phân bố như thế nào trên Trái Đất?

- Phân bố các đai khí áp trên Trái Đất:

+ Các đai áp cao và áp thấp phân bố xen kẽ và đối xứng qua đai áp thấp xích đạo.

+ Các đai khí áp không liên tục do sự phân bổ xen kẽ giữa lục địa và đại dương.