Mây là gì? Mưa là gì? Lượng mưa được phân bố như thế nào trên Trái Đất?

Tài liệu “Từ điển Địa lí 6: Mây là gì? Mưa là gì? Lượng mưa được phân bố như thế nào trên Trái Đất? Cách tính lượng mưa trung bình của một địa phương?” được biên soạn nhằm giúp học sinh hiểu rõ những kiến thức cơ bản về hiện tượng mây, mưa trong tự nhiên. Nội dung trình bày ngắn gọn, dễ hiểu về khái niệm mây và mưa, đồng thời giải thích sự phân bố lượng mưa trên Trái Đất cũng như cách tính lượng mưa trung bình ở một địa phương. Qua đó, học sinh có thể nắm vững kiến thức trọng tâm và vận dụng hiệu quả vào bài học. Đây là nguồn tài liệu tham khảo hữu ích, hỗ trợ quá trình học tập và ôn luyện môn Địa lí lớp 6, giúp các em học tập dễ dàng và hiệu quả hơn.

1. Mây là gì?

- Hơi nước ngưng kết ở không khí gần mặt đất tạo thành sương mù. Hơi nước ngưng kết ở các độ cao khác nhau trong khí quyển tạo thành từng đám, gọi là mây.

- Mây là yếu tố quan trọng thể hiện rõ trạng thái và sự biến động của thời tiết.

2. Mưa là gì?

- Mây được tạo thành khi hơi nước bốc lên cao, gặp lạnh rồi ngưng tụ thành những hạt nước li ti tạo ra những đám mây.

- Trong các đám mây, các hạt nước không đứng yên mà chuyển động thường xuyên. Khi các hạt nước được bổ sung thêm hơi nước hoặc kết hợp với các hạt nước khác làm cho kích thước ngày càng lớn lên, thắng được lực cản của không khí và không bị nhiệt độ làm bốc hết hơi nước; các đám mây tiếp tục ngưng tụ, các hạt nước ta dần và đủ nặng thì hạt nước sẽ rơi trở lại mặt nước tạo thành mưa.

3. Lượng mưa được phân bố như thế nào trên Trái Đất?

- Sự phân bố lượng mưa trên Trái Đất phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác nhau: nhiệt độ, khí áp, địa hình, gió, dòng biển,...

- Trên Trái đất lượng mưa phân bố không đều từ xích đạo về 2 cực.

+ Mưa nhiều nhất ở vùng xích đạo,

+ Mưa tương đối ít ở hai vùng Chí tuyến Bắc Nam

+ Mưa nhiều ở hai vùng ôn đới (hai vùng vĩ độ trung bình ở bán cầu Bắc và bán cầu Nam)

+ Càng về phía cực mưa càng ít, mưa ít nhất: 2 vùng cực bắc và nam.

4. Cách tính lượng mưa trung bình của một địa phương?

- Dụng cụ đo lượng mưa → thùng đo mưa (vũ kế). Đơn vị: mm.

- Cách tính lượng mưa trung bình:

+ Lượng mưa trung bình ngày = Tổng số lượng mưa các lần trong ngày

+ Lượng mưa trung bình tháng = Tổng số lượng mưa các ngày trong tháng.

+ Lượng mưa trong năm = Tổng số lượng mưa 12 tháng.

+ Trung bình trung bình nhiều năm = Lượng mưa nhiều năm/số năm.

+ Lượng mưa trung bình năm = (Tổng lượng mưa 12 tháng)/12