Đề thi giữa học kì 1 Hóa 10 Chân trời sáng tạo - Đề 3

Thứ tự mức năng lượng: 1s, 2s, 2p, 3s, 3p, 4s, 3d, ...

Vậy trong các phân lớp đề cho, phân lớp 2s có mức năng lượng cao nhất.

Bảng tuần hoàn các nguyên tố hóa học hiện đại ngày nay được xây dựng dựa trên cơ sở mối liên hệ giữa số hiệu nguyên tử và tính chất của các nguyên tố, các nguyên tố được sắp xếp theo thứ tự tăng dần của số hiệu nguyên tử.

Theo đề: 2p + n = 20

1,5 1,0

6,7 p_x 5,7 

p_x = 6

Cấu hình electron: 1s²2s²2p² ⇒ Có 3 phân lớp electron.

Sự chuyển động của electron theo quan điểm hiện đại được mô tả là: electron chuyển động rất nhanh xung quanh hạt nhân không theo một quỹ đạo xác định, tạo thành đám mây electron.

Se (Z = 34): 34 Số electron của các lớp là: 2/8/18/6 ⇒ cấu hình [Ar]3d¹⁰4s²4p⁴

⇒ Se thuộc chu kì 4, nhóm VIA.

Các nguyên tố được biểu diễn bằng số hiệu: 20, 22, 24 thuộc cùng chu kì 4 trong bảng tuần hoàn.

- Trong cùng một phân lớp chưa bão hòa, các electron sẽ phân bố vào các orbital sao cho số electron độc thân là tối đa

- AO chứa electron độc thân: ↑

- AO chứa electron ghép đôi: ↑↓

Cách phân bố đúng là:

Số khối của carbon là 12 N + P = 12

Số hiệu nguyên tử là 6 P = E = 6

Tổng số hạt proton electron neutron trong nguyên tử carbon là:

N + P + E = 12 + 6 = 18

Ta có cấu hình electron của các nguyên tố:

Na: 1s²2s²2p⁶3s¹

Mg: 1s²2s²2p⁶3s²

Al: 1s²2s²2p⁶3s²3p¹

P: 1s²2s²2p⁶3s²3p³

Cl: 1s²2s²2p⁶3s²3p⁵

Các nguyên tố hóa học này thuộc cùng 1 chu kì 3.

Trong cùng 1 chu kì, theo chiều tăng điện tích hạt nhân, độ âm điện tăng dần.

Dãy Na, Mg, Al, P, Cl gồm các chất có độ âm điện tăng dần.

Các nguyên tố có tính chất hóa học tương tự nhau phải thuộc cùng một nhóm

Dãy: ₇X, ₁₅Y, ₃₃Z có tính chất hóa học tương tự nhau vì cùng thuộc nhóm VA.

 X có cấu hình electron: 1s²2s²2p⁶3s²3p⁶4s¹

X có số orbital chứa electron = 1 + 1 + 3 + 1 + 3 + 1 = 10 

X thuộc nhóm IA X là kim loại hóa trị I (ví dụ: Li, Na, K, Cs)

Y thuộc nhóm VIIA Y là phi kim có hóa trị I (ví dụ: F, Cl, Br, I)

công thức phân tử tạo bở X và Y là: XY

Đặt A, B là hai nguyên tố tạo ra cation X⁺

- X⁺ có dạng AB₄⁺ p_A + 4.p_B = 11

p_A = 7 (N) và p_B = 1 (H), thỏa mãn NH₄⁺, loại nghiệm p_A = 3 (Li) và p_B = 2 (He) do Li là kim loại và He là khí hiếm

- Tương tự A₂B₃⁺ 2.p_A + 3.p_B = 11 vô nghiệm

Đặt D, E là hai nguyên tố tạo ra anion Y^3-

- Y^3- có dạng: DE₄^3- p_D + 4.p_E = 47

Theo đề: Hai nguyên tố trong Y^3- thuộc 2 chu kì kế tiếp trong bảng tuần hoàn và cách nhau 7 đơn vị

p_D + 7 = p_E hoặc p_D – 7 = p_E

p_D = 15 và p_E = 8

Y^3- là PO₄^3-

- Làm tương tự cho D₂E₃‾, vô nghiệm

Vậy M là (NH₄)₃PO₄.

Số electron tối đa trên lớp thứ n là 2n²

Số electron tối đa trên lớp 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7 lần lượt là 2, 8, 18, 32, 50, 72, 98.

Nếu nguyên tố có 118 electron và phân bố trên 7 lớp, vậy ít nhất có lớp electron ngoài cùng và lớp sát ngoài cùng chưa bão hòa.

Vậy các phân lớp 6d, 7d chưa thể bão hòa electron (tối đa chỉ có 3d, 4d, 5d có thể đã bão hòa).

Các phân lớp 6f, 7f chưa thể bão hòa electron (tối đa chỉ có 4f, 5f có thể đã bão hòa).

Các phân lớp 1s, 2s, 3s, 4s, 5s, 6s, 7s đã bão hòa electron.

Số phân lớp trong mỗi lớp bằng số thứ tự của lớp (n ≤ 4):

Lớp thứ nhất (lớp K, với n = 1) có một phân lớp, được kí hiệu là 1s.

Lớp thứ hai (lớp L, với n = 2) có hai phân lớp, được kí hiệu là 2s và 2p.

Lớp thứ ba (lớp M, với n = 3) có ba phân lớp, được kí hiệu là 3s, 3p và 3d.

Lớp thứ tư (lớp N, với n = 4) có bốn phân lớp, được kí hiệu là 4s, 4p, 4d và 4f.

Sự tương ứng giữa hạt cơ bản với khối lượng và điện tích của chúng là:

Neutron, m ≈ 1 amu, q = 0

Proton, m ≈ 1 amu, q = +1

Electron, m ≈ 0,00055 amu, q = -1

X có 2 phân lớp p và sự phân bố electron trên các phân lớp này là 2p⁶ và 3p¹ (tổng số electron p là 7).

Cấu hình electron nguyên tử của X là: 1s²2s²2p⁶3s²3p⁶3d¹4s¹; X là Al.

Theo chiều tăng dần của điện tích hạt nhân, tính phi kim của nguyên tử nguyên tố hóa học có xu hướng giảm trong cùng một nhóm và tăng trong cùng một chu kì.

N (Z = 7): chu kì 2, nhóm VA

O (Z = 8): chu kì 2, nhóm VIA

P (Z = 15): chu kì 3, nhóm VA

N và O cùng ở chu kì 2, theo chiều tăng dần của điện tích hạt nhân, tính phi kim của N < O.

N và P cùng ở nhóm VA, theo chiều tăng dần của điện tích hạt nhân, tính phi kim của N > P.

Vậy tính phi kim của P < N < O.

Cấu hình electron của X là: 1s²2s²2p⁶3s²3p⁶4s²

X thuộc nhóm IIA: có 2 e lớp ngoài cùng nên là nguyên tố kim loại.

(Các nguyên tố có 1, 2, 3 e lớp ngoài cùng có xu hướng nhường electron, có tính kim loại).

Trong cùng 1 nhóm tính kim loại tăng dần theo chiều tăng của điện tích hạt nhân do đó tính kim loại B < Al.

Trong cùng 1 chu kỳ tính kim loại giảm dần theo chiều tăng của điện tích hạt nhân do đó tính kim loại B > C, Mg > Al.

Tính kim loại giảm dần trong dãy: Mg, Al, B, C.

R có cấu hình đầy đủ là 1s²2s²2p⁶3s²3p⁶4s¹

Tổng hạt mang điện trong R là (p + e) = 38

Số phân tử carbon monoxide (CO) tạo thành là:

3.2 = 6 (phân tử)

Gọi hợp chất của R với hydrogen có công thức là: RH_x, hợp chất với oxygen có công thức là R₂O_8-x.

Ta có:

- Oxide R₂O_8-x chứa 38,8% nguyên tố R Oxide chứa 61,2% oxygen

                          (1)

- Trong RH_x, chứa 2,74% hydorgen chứa 97,26% R

R = 35,5x thay vào phương trình (1) ta có: x = 1 và R = 35,5 (Chlorine) 

Các nguyên tố xếp ở chu kì 4 có số lớp electron trong nguyên tử là 4 vì số thứ tự của chu kì bằng số lớp electron của nguyên tử các nguyên tố trong chu kì.

Ta có:

X; Z thuộc cùng nhóm IA (Z_X < Z_Z) ⇒ tính kim loại X < Z

X; Y thuộc cùng chu kỳ 3 (Z_X < Z_Y) ⇒ tính kim loại Y < X

Vậy chiều tăng dần tính kim loại: Y < X < Z

Chiều tăng dần tính base của các hydroxide tương ứng là: Y' < X' < Z'

Nguyên tử He thuộc chu kì 1, nguyên tử chỉ có 1 lớp electron nên có bán kính nhỏ hơn bán kính của nguyên tử nguyên tố thuộc các chu kì còn lại.

Trong chu kì 1 chỉ có hai nguyên tố H và He. Cùng có một lớp electron nhưng điện tích hạt nhân của He lớn hơn H nên hạt nhân sẽ hút electron lớp ngoài cùng mạnh hơn, làm cho bán kính nguyên tử của He nhỏ hơn H.

Vậy He là nguyên tử có kích thước nhỏ nhất trong bảng tuần hoàn.

Hai nguyên tố thuộc cùng một chu kì, hai nhóm A liên tiếp thì có số hiệu nguyên tử hơn kém nhau là 1 đơn vị. Do vậy số proton trong nguyên tử của chúng cũng hơn kém nhau là 1.

• Theo các dữ kiện đề bài cho ta có:

Vậy X là nguyên tố oxygen, Y là nguyên tố fluorine.

Cấu hình electron: X (Z = 8): 1s²2s²2p⁴ (O); Y (Z = 9): 1s²2s²2p⁵ (F)

• Các nhận xét:

- Đơn chất X là chất khí ở điều kiện thường: Đúng

- Độ âm điện của X lớn hơn độ âm điện của Y: Sai. Vì X và Y thuộc cùng một chu kì nên độ âm điện của Y lớn hơn độ âm điện của X.

- Lớp ngoài cùng của nguyên tử Y (ở trạng thái cơ bản) có 5 electron: Sai. Vì lớp ngoài cùng của nguyên tử Y có 7 electron.

- X thuộc nhóm IVA trong bảng tuần hoàn: Sai. Vì X thuộc nhóm VIA trong bảng tuần hoàn.

Gọi số proton, neutron, electron của A lần lượt là p, n, e. Ta có hệ phương trình:

A là potassium (K).

Kí hiệu của A là 

1 amu = 1,66.10^-27 kg

Khối lượng của magnesium theo amu là:

Hoạt động học sinh khối 11 tham quan thực tế tại nhà máy sản xuất phân bón là hoạt động tương ứng với phương pháp học tập trải nghiệm.

Orbital s có dạng hình cầu.

Nguyên tử khối trung bình của thủy ngân là:

     = 200,98

 Việc nghiên cứu những vấn đề dựa trên kết quả thí nghiệm, khảo sát, thu thập số liệu, phân tích, định lượng… là nội dung của phương pháp nghiên cứu thực nghiệm.

Cấu hình electron của Ar: 1s²2s²2p⁶3s²3p⁶

Cấu hình electron của X: 1s²2s²2p⁶3s²3p⁶4s¹ (X⁺ + 1e thành X): ô 19, chu kì 4, nhóm IA

Cấu hình electron của Y: 1s²2s²2p⁶3s²3p⁶4s² (Y²⁺ + 2e thành Y): ô 20, chu kì 4, nhóm IIA

Cấu hình electron của T: 1s²2s²2p⁶3s²: ô 12, chu kì 3, nhóm IIA

 ⇒ X và Y thuộc cùng một chu kì.

-Trong một chu kì theo chiều tăng dần điện tích hạt nhân, bán kính nguyên tử giảm dần ⇒ Thứ tự giảm dần về bán kính nguyên tử là X > Y.

- Trong một nhóm theo chiều tăng dần điện tích hạt nhân, bán kính nguyên tử tăng dần ⇒ Thứ tự giảm dần về bán kính nguyên tử là Y > T

⇒ Chiều giảm dần bán kính nguyên tử là X > Y > T.

 - Trong một chu kì theo chiều tăng dần điện tích hạt nhân, tính kim loại giảm dần ⇒ Thứ tự giảm dần về tính kim loại là X > Y

 - Trong một nhóm theo chiều tăng dần điện tích hạt nhân, tính kim loại tăng dần ⇒ Thứ tự giảm dần về tính kim loại là Y > T

⇒ Chiều giảm dần tính kim loại là X > Y > T.

- Trong một chu kì theo chiều tăng dần điện tích hạt nhân, độ âm điện tăng dần ⇒ Thứ tự giảm dần về độ âm điện là Y > X

- Trong một nhóm theo chiều tăng dần điện tích hạt nhân, độ âm điện giảm dần ⇒ Thứ tự giảm dần về độ âm điện là T > Y

⇒ Thứ tự giảm dần độ âm điện là T > Y > X.

X (Z = 7): 1s²2s²2p³ ⇒ nhóm VA

Hóa trị cao nhất = số thứ tự nhóm ⇒ hóa trị cao nhất của X là V

Oxide cao nhất của X là: X₂O₅

Trong bảng tuần hoàn có 8 nhóm A và 8 nhóm B được đánh số thứ tự từ I cho đến VIII. Nhóm A có 8 cột, nhóm B có 10 cột (vì nhóm VIIIB chiếm 3 cột) trong bảng tuần hoàn.

 Các nguyên tố trong cùng một chu kì có số lớp electron bằng nhau.

Đơn vị tính khối lượng nguyên tử: amu, kg, g.