Khái niệm, phân loại trích dẫn
VnDoc xin giới thiệu bài Khái niệm, phân loại trích dẫn chi tiết giúp học sinh dễ dàng tham khảo để chuẩn bị tốt cho kiểm tra sắp tới trong chương trình học Ngữ văn 10.
Bài: Khái niệm, phân loại trích dẫn
1. Trích dẫn là gì? Có mấy loại trích dẫn?
- Khi trình bày một vấn đề, người viết có thể trích dẫn ý kiến của người khác để bình luận hoặc để tăng thêm sức thuyết phục cho lập luận của mình.
- Có hai cách trích dẫn thường dùng: trích dẫn trực tiếp và trích dẫn gián tiếp.
+ Trích dẫn trực tiếp là trích nguyên văn từ, câu hoặc đoạn của người khác. (từ, câu, đoạn được trích phải đặt trong dấu ngoặc kép)
+ Trích dẫn gián tiếp là chỉ trích ý, không trích nguyên văn ý kiến của người khác. (từ, câu, đoạn không được trích phải đặt trong dấu ngoặc kép)
Ví dụ: Bản Tuyên ngôn Nhân quyền và Dân quyền của Cách mạng Pháp năm 1791 cũng nói:
“Người ta sinh ra tự do và bình đẳng về quyền lợi; và phải luôn luôn được tự do và bình đẳng về quyền lợi”.
(Trích Tuyên ngôn độc lập – Hồ Chí Minh)
2. Luyện tập
Câu 1. Để một ngày kia, thấy chàng trở về từ trận chiến, người ta phải thốt lên: “Chà, chàng đã vượt xa thân phụ của mình”.
Câu văn trên sử dụng cách trích dẫn nào?
A. Trích dẫn gián tiếp
B. Trích dẫn trực tiếp
C. Cả hai cách
D. Không sử dụng
Phương pháp giải
Vận dụng kiến thức về các cách trích dẫn văn bản.
Lời giải
Câu văn trên sử dụng cách trích dẫn trực tiếp.
Đáp án cần chọn là: B
Câu 2. Đoạn văn sau có những câu nào là trích dẫn trực tiếp?
(1) Mỗi lần bạn bè hỏi thăm về xứ Huế, tôi thường trả lời vui bằng một câu thơ của thi sĩ Bùi Giáng:
"Dạ thưa xứ Huế bây giờ
Vẫn còn núi Ngự bên bờ sông Hương"
(2) Cứ tưởng là đùa chơi, hóa ra câu thơ còn nhắc đến một sự bất biến của xứ Huế, khi mà nói núi Ngự sông Hương từ bao giờ đã trở thành biểu tượng của xứ này. (3) Nhà văn Hoàng Phủ Ngọc Tường cũng đã từng lo sợ một ngày nào đó "Huế không còn sông Hương thì liệu còn ai buồn nhắc tới Huế nữa không". (4) Còn nhà thơ Huy Tập thì xa xăm rằng: Nếu như chẳng có sông Hương-Câu thơ xứ Huế giữa đường đánh rơi. (5) Vâng, con sông, ngọn núi là chỗ tựa, đồng thời cũng là cội nguồn để tạo ra hương sắc của cả một vùng đất và cao hơn là bản sắc văn hóa của vùng đất ấy.
A. Các câu (1) (2) (3) (4)
B. Các câu (1) (3)
C. Các câu (1) (2) (4)
D. Các câu (5) (4) (3)
Phương pháp giải
Vận dụng kiến thức về các cách trích dẫn văn bản.
Lời giải
Câu văn có sử dụng cách dẫn trực tiếp là câu 1 và câu 3 (được đặt trong dấu ngoặc kép)
Đáp án cần chọn là: B
Câu 3. Điền tiếp vào câu sau
Trong trường hợp trích dẫn gián tiếp ý kiến của người khác….:
A. Có thể nêu hoặc cũng có thể không nêu thông tin về xuất xứ của ý kiến đó.
B. Không cần thiết nêu thông tin về xuất xứ của ý kiến đó.
C. Vẫn phải nêu thông tin về xuất xứ của ý kiến đó.
D. Bỏ qua thông tin về xuất xứ của ý kiến đó.
Phương pháp giải
Vận dụng kiến thức về các cách trích dẫn văn bản.
Lời giải
Trong trường hợp trích dẫn gián tiếp ý kiến của người khác thì vẫn phải nêu đầy đủ thông tin về xuất xứ của ý kiến đó
Đáp án cần chọn là: C
Câu 4. Nhận xét nào sau đây không đúng về lời dẫn gián tiếp?
A. Thuật lại lời nói hay ý nghĩ của hoặc nhân vật
B. Lời nói của nhân vật được điều chỉnh cho thích hợp
C. Lời nói của nhân vật được trích dẫn nguyên văn
D. Lời dẫn gián tiếp không đặt trong dấu ngoặc kép.
Phương pháp giải
Vận dụng kiến thức về các cách trích dẫn văn bản.
Lời giải
Trong trường hợp trích dẫn gián tiếp ý kiến của người khác thì vẫn phải nêu đầy đủ thông tin về xuất xứ của ý kiến đó
Đáp án cần chọn là: C