Luận đề là gì? Cách xác định luận đề

VnDoc xin giới thiệu bài Luận đề là gì? Cách xác định luận đề chi tiết giúp học sinh dễ dàng tham khảo để chuẩn bị tốt cho kiểm tra sắp tới trong chương trình học Ngữ văn 10

1. Luận đề là gì? Cách xác định luận đề

- Luận đề là vấn đề, tư tưởng, quan điểm, quan niệm,... được tập trung bàn luận trong văn bản. Việc chọn luận đề để bàn luận luôn cho thấy rõ tầm nhận thức, trải nghiệm, sở trường, thái độ, cách nhìn nhận cuộc sống của người viết. Thông thường, luận đề của văn bản được thể hiện rõ từ nhan đề.

- Cách xác định luận đề:

+ Luận đề là quan điểm bao trùm toàn bộ bài viết, thường được nêu ở nhan đề hoặc trong phần mở đầu của bài viết.

+ Thường được diễn đạt dưới dạng một câu hỏi cần giải đáp hoặc một tuyên bố cần chứng minh.

2. Đặc điểm của luận đề

- Rõ ràng và trung thực: Luận đề cần được diễn đạt một cách dễ hiểu, tránh mơ hồ, sai lệch hay gây hiểu nhầm.

- Phù hợp thực tế: Nội dung phải phản ánh đúng hiện thực xã hội, có cơ sở và không viển vông.

- Tính thuyết phục cao: Luận đề cần có khả năng thu hút, tạo sự đồng thuận hoặc tranh luận hợp lý từ người đọc/người nghe.

- Tập trung vào chủ điểm: Chỉ nên xoay quanh một vấn đề chính để tránh loãng nội dung, giúp dẫn dắt lập luận mạch lạc.

- Tuân thủ nguyên tắc đạo lý: Không được trái với đạo đức, chuẩn mực xã hội hoặc quy định pháp luật.

3. Sự khác biệt giữa luận đề và luận điểm

- Luận đề là tuyên bố trung tâm – cái “xương sống” của bài viết.

- Luận điểm là các phần nhỏ hơn, giúp chứng minh và hỗ trợ cho luận đề.

Ví dụ:

- Luận đề: “Thói quen đọc sách giúp cải thiện tư duy phản biện ở học sinh trung học.”

+ Luận điểm 1: “Đọc sách kích thích não bộ và cải thiện khả năng tập trung.”

+ Luận điểm 2: “Sách cung cấp góc nhìn đa chiều giúp hình thành tư duy phản biện.”