Giao diện mới của VnDoc Pro: Dễ sử dụng hơn - chỉ tập trung vào lớp bạn quan tâm. Vui lòng chọn lớp mà bạn quan tâm: Lưu và trải nghiệm

Khoa học tự nhiên lớp 6 Bài 16: Virus và vi khuẩn

Khoa học tự nhiên lớp 6 Bài 16: Virus và vi khuẩn Chương 8 Có đáp án chi tiết bám sát chương trình SGK. Lời giải trong chương trình sách mới KHTN lớp 6 Cánh Diều cho các em học sinh tham khảo, chuẩn bị cho các tiết học trên lớp đạt kết quả cao.

>> Bài trước: Khoa học tự nhiên lớp 6 Bài 15: Khóa lưỡng phân

I. Virus

Câu hỏi mục I trang 92

Quan sát hình 16.1 và cho biết hình dạng của các virus (theo bảng 16.1).

Tên hìnhHình queHình cầuHình đa diện
Hình ax
????

Trả lời

Tên hìnhHình queHình cầuHình đa diện
Hình ax
Hình bx
Hình cx

Câu hỏi mục I trang 94

Kể tên những bệnh do virus gây ra ở người, động vật, thực vật.

Trả lời

Một số bệnh do virus gây ra là:

- Ở người: Bệnh cúm, đậu mùa, quai bị, viêm gan B, sởi, viêm não Nhật Bản, bệnh dại, bại liệt, HIV/AIDS...

- Ở động vật: virus cúm gia cầm, cúm lợn và các loại vi rút cúm khác, như cúm gia cầm A (H5N1), A (H7N9) và A (H9N2) và các virus cúm lợn A (H1N1), A (H1N2) và A (H3N2).

- Ở thực vật: Virus khảm gây bệnh trên cà chùa, ớt, dưa chuột và thuốc lá.

II. Vi khuẩn

Câu hỏi 1 mục II trang 94 

Quan sát hình 16.8 và nêu các thành phần cấu tạo của một vi khuẩn.

Trả lời

Vi khuẩn có thành phần cấu tạo gồm: thành tế bào, màng tế bào, tế bào chất và vùng nhân

Câu hỏi mục II trang 94

Quan sát hình 16.9 và nêu các hình dạng khác nhau của vi khuẩn.

Trả lời

Vi khuẩn khác nhau rất đa dạng về hình dạng: hình cầu dạng chuỗi, dạng tụ cầu, hình que, hình dấu phẩy, hình xoắn, hình có ống, hình có sợi...

Luyện tập mục II trang 94

So sánh sự khác nhau về cấu tạo của virus và vi khuẩn theo gợi ý trong bảng 16.2.

Virus và vi khuẩn

Trả lời

Virus và vi khuẩn

Vận dụng 1 mục II trang 96

Kể một số cách bảo quản thức ăn tránh bị hư hỏng do vi khuẩn trong gia đình em.

Trả lời

Một số cách bảo quản thức ăn tránh bị hư hỏng:

- Không nên để thức ăn ngoài nhiệt độ phòng quá 2h.

- Giữ nhiệt độ tủ lạnh dưới 4 độ C, tủ đông là dưới 0 độ C.

- Sử dụng thức ăn càng sớm càng tốt, tùy loại thức ăn phải đóng gói, bảo quản hợp lí (đồ tươi sống cần bảo quản đông lạnh, đồ khô cần bảo quản nơi khô ráo, tránh ẩm).

- Cảnh giác với thực phẩm có dấu hiệu hư hỏng và dễ hư hỏng. Nếu bạn cảm thấy nghi ngờ thì nên vứt bỏ thức ăn thừa ngay. Vi khuẩn vẫn có thể phát triển ngay trong tủ lạnh, khiến thức ăn không còn ngon và gây hại cho sức khỏe.

- Bảo quản thức ăn thừa tránh xa các thực phẩm sống, thịt gia cầm, hải sản.

- Chế biến thức ăn đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm.

Luyện tập mục II trang 96

Lấy ví dụ về vai trò và tác hại của vi khuẩn đối với sinh vật và người.

Trả lời

- Vai trò của vi khuẩn:

+ Đối với cây xanh:

Phân huỷ xác động vật, lá cây rụng thành mùn rồi thành muối khoáng cung cấp cho cây.

Một số ít vi khuẩn có khả năng cố định đạm, cung cấp cho cây.

Vi khuẩn có tác dụng làm cho đất tơi xốp, thoáng khí.

+ Đối với thiên nhiên:

Vi khuẩn tham gia vào sự tuần hoàn vật chất trong tự nhiên ( phân huỷ các chất hữu cơ thành chất vô cơ cho cây sử dụng )

Vi khuẩn góp phần hình thành than đá, dầu lửa,...

+ Đối với con người:

Trong đời sống: Vi khuẩn lên men dc ứng dụng trong muối dưa, muối cà, làm sửa chua...

Trong công nghệ sinh học: Nhiều vi khuẩn dc ứng dụng trong công nghiệp tổng hợp protein, vitamin B12, xử lí nước thải...

Trong y dược nhiều vi khuẩn sử dụng nghiên cứu thuốc, công nghệ gen chữa trị bệnh di truyền ở người.

- Tác hại của vi khuẩn:

+ Gây bệnh ở người: viêm da ở người, uốn ván, sốt thương hàn, bệnh lao, bệnh lỵ, ngộ độc thực phẩm,...

+ Gây bệnh với sinh vật khác: bệnh bạc lá lúa, bệnh tả, bệnh lao, bệnh than, thương hàn,…

+ Làm hỏng thực phẩm, nguyên vật liệu, thuốc, …

Vận dụng 2 mục II trang 96

Lấy ví dụ về những vi khuẩn có ích và vi khuẩn gây hại đối với sinh vật và người.

Trả lời

- Vi khuẩn có ích:

+ Vi khuẩn cố định nito trong rễ cây họ đậu

+ Vi khuẩn lên men lactic

+ Vi khuẩn lên men etylic

- Vi khuẩn có hại:

+ Vi khuẩn gây bệnh viêm da ở người

+ Vi khuẩn gây bệnh bạc lá ở lúa

+ Vi khuẩn gây bệnh lao ở người

+ Vi khuẩn salmonella gây bệnh thương hàn

+ Vi khuẩn E.coli gây bệnh tiêu chảy

+ Vi khuẩn V.cholerae gây bệnh tả

+ Vi khuẩn Shigella gây bệnh lỵ

III. Phòng bệnh do Virus và vi khuẩn gây nên

Câu hỏi mục III trang 97

Kể tên một số biện pháp phòng tránh bệnh do virus và vi khuẩn gây nên.

Trả lời

Một số biện pháp phòng tránh bệnh do virus và vi khuẩn gây nên:

- Bảo vệ môi trường sống sạch sẽ

- Vệ sinh cá nhân thường xuyên đảm bảo không cơ thể bị nhiễm bệnh, nhiễm bẩn

- Tập thể dục nâng cao sức khỏe

- Ăn uống đủ chất dịnh dưỡng, thực hiện ăn chín uống sôi, an toàn vệ sinh thực phẩm, không ăn uống các sản phẩm có dấu hiệu bị biến chất, nhiễm khuẩn

- Thực hiện các biện pháp phòng tránh lây lan bệnh cho cộng đồng

- Tuyên truyền nâng cao nhận thức cho người dân về lợi ích của việc tiêm vaccine cũng như những tác hại của một số bệnh nguy hiểm

Vận dụng mục III trang 97

Tìm hiểu trao đổi với các bạn về những biện pháp mà gia đình và địa phương em thực hiện để phòng chống các bệnh lây nhiễm do virus, vi khuẩn gây nên đối với con người, cây trồng và vật nuôi.

Trả lời

Một số biện pháp mà gia đình và địa phương em thực hiện để phòng tránh các bệnh lây nhiễm do vi khuẩn, vi rút:

- Tiêm các loại vaccine phòng bệnh

- Phun thuốc phòng bệnh cho cây trồng

- Thường xuyên rửa tay bằng xà phòng hoặc dung dịch gel, đeo khẩu trang để bảo vệ những người xung quanh.

- Tiêm thuốc phòng bệnh cho vật nuôi

- Trồng các giống cây chịu hạn, ít sâu bệnh

-Vệ sinh chuồng trại, phun thuốc khử trùng trang trại nuôi gia súc, gia cầm định kì thường xuyên.

Câu hỏi mục III trang 98

Câu 1

Em cần làm gì để tránh bệnh cúm, bệnh quai bị?

Trả lời

Tiêm vaccine là biện pháp phòng các bệnh hiệu quả nhất để tránh bệnh cúm, bệnh quai bị.

Ngoài ra cần nâng cao sức khỏe bản thân, giữ cho cơ thể luôn có sức đề kháng tốt để tránh được sự lây nhiễm của các bệnh bắng cách tập thể dục đều đặn, ăn uống đầy đủ dinh dưỡng, giữ môi trường sống trong sạch,…

Chủ động có các biện pháp bảo vệ bản thân khi gặp những người đang bị cúm, quai bị để hạn chế tối đa khả năng bị lây nhiễm và lan ra cộng động.

Câu 2

Em có biết mình đã được tiêm vaccine phòng bệnh gì và khi nào chưa?

Trả lời

Một số loại vaccine phổ biến cho trẻ:

- Vắc xin Engerix B/ Euvax B/ Hepavax phòng bệnh Viêm gan B, tiêm trong 24 giờ đầu sau sinh.

- Vắc xin BCG phòng bệnh lao tiêm một lần cho trẻ trong vòng 1 tháng sau khi sinh

- Vắc xin kết hợp phòng 6 bệnh (ho gà, bạch hầu, uốn ván, bại liệt, viêm gan B và các bệnh do Haemophilus influenzae týp B (Hib) gây ra như viêm phổi, viêm màng não mủ)

- Vắc xin Rotarix, Rotateq phòng Rota virus gây bệnh tiêu chảy.

- Vắc xin Synflorix phòng bệnh viêm tai giữa, viêm phổi, viêm màng não do phế cầu

- Vắc xin viêm não Nhật Bản B cho trẻ từ 1-5 tuổi

Vận dụng mục III trang 98

Khi sử dụng thuốc kháng sinh để điều trị các bệnh ở người, chúng ta cần lưu ý điều gì?

Nếu cần phải uống kháng sinh để điều trị nhiễm khuẩn, hãy sử dụng kháng sinh hợp lý và chính xác theo chỉ định của bác sĩ. Một số lưu ý cho việc sử dụng kháng sinh an toàn:

Trả lời

Lưu ý khi sử dụng kháng sinh:

- Hãy sử dụng chính xác theo kê đơn của bác sĩ về liều lượng, loại thuốc, thời gian sử dụng, đặc biệt không được dừng thuốc giữa chừng dù đã có dấu hiệu khỏi bệnh.

- Không chia sẻ kháng sinh với người khác

- Không để dành kháng sinh

- Không sử dụng thuốc kháng sinh mà được chỉ định kê đơn cho người khác.

Khi sử dụng kháng sinh cần phải chú ý thêm đến một số tác dụng phụ do nó gây ra để có thể được tư vấn và khắc phục kịp thời yếu tố rủi ro. Một số tác dụng phụ thường gặp khi sử dụng kháng sinh, bao gồm: Phát ban, chóng mặt, buồn nôn, bệnh tiêu chảy, nhiễm trùng nấm men, nhiễm trùng Clostridioides, phản ứng dị ứng nghiêm trọng và đe doạ đến tính mạng...

>> Bài tiếp theo: Khoa học tự nhiên lớp 6 Bài 17: Đa dạng nguyên sinh vật

Trên đây là toàn bộ lời giải Khoa học tự nhiên lớp 6 bài 16 Virus và vi khuẩn sách Cánh Diều. VnDoc.com liên tục cập nhật Lời giải, đáp án các dạng bài tập Chương trình sách mới cho các bạn cùng tham khảo.

Chia sẻ, đánh giá bài viết
10
Sắp xếp theo

    KHTN 6

    Xem thêm