Hỏi bài

Những nội dung cơ bản của chính sách kinh tế mới:

• Trong nông nghiệp: Thay chế độ trung thu lương thực thừa bằng thuế lương thực.

• Công nghiệp: Khôi phục công nghiệp nặng, cho phép tư nhân xây dựng những xí nghiệp nhỏ, khuyến khích tư bản nước ngoài đầu tư kinh doanh ở Nga. Nhà nước nắm các ngành kinh tế chủ chốt.

• Thương nghiệp: Tư nhân được tự do buôn bán, trao đổi.

• Tiền tệ: Năm 1924, nhà nước phát hành tiền rúp mới thay thế cho các loại tiền cũ.

Cùng với thành tựu kinh tế - xã hội – văn hóa và giáo dục, Liên Xô cũng đạt được những thành tựu lớn về quan hệ ngoại giao. Cụ thể:

- Từng bước thiết lập quan hệ ngoại giao với một số nước láng giềng ở Châu Á và châu Âu:

+ Trong 4 năm đặt quan hệ ngoại giao với: Đức, Anh, I-ta-li-a, Pháp, Nhật Bản.

+ Đầu năm 1925, Liên Xô chính thức thiết lập quan hệ ngoại giao với trên 20 quốc gia.

+ 1933: Mỹ công nhận và thiết lập quan hệ ngoại giao với Liên Xô.

- Ý nghĩa:

- Phá vỡ chính sách bao vây, cô lập về kinh tế và ngoại giao của các nước đế quốc.

- Khẳng định uy tín của Liên Xô trên trường quốc tế.

Qua 2 kế hoạch 5 năm đầu tiên 1928 - 1932 và 1933 - 1937, Liên Xô đã gặt hái được những thành tựu to lớn:

* Về kinh tế:

- Công nghiệp:

+ Liên Xô từ một nước nông nghiệp lạc hậu trở thành một cường quốc công nghiệp xã hội chủ nghĩa.

+ Năm 1937: sản lượng công nghiệp chiếm 77,4% tổng sản phẩm quốc dân.

- Nông nghiệp: có bước tiến vượt bậc, từng bước tập thể hóa nông nghiệp với quy mô lớn và cơ sở vật chất - kĩ thuật được cơ giới hóa.

* Về văn hóa - giáo dục:

- Xóa nạn mù chữ, xây dựng hệ thống giáo dục thống nhất.

- Hoàn thành phổ cập giáo dục tiểu học trong cả nước và phổ cập giáo dục trung học cơ sở ở các thành phố.

* Về xã hội:

- Các giai cấp bóc lột bị xóa bỏ. Xã hội chỉ còn hai giai cấp là công dân, nông nhân tập thể cùng tầng lớp trí thức xã hội chủ nghĩa.

- Đời sống nhân dân được nâng cao, chế độ xã hội chủ nghĩa được củng cố.

Thông qua các kế hoạch dài hạn, Liên Xô đã từng bước chuyển mình từ một nước nông nghiệp lạc hậu sang một cường quốc công nghiệp xã hội chủ nghĩa.

Biểu hiện cụ thể trong công ngiệp:

- Năm 1937: sản lượng công nghiệp chiếm 77,4% tổng sản phẩm quốc dân.

- Sản lượng một số sản phẩm công nghiệp trong giai đoạn 1929 – 1938 tăng vọt: Than tăng gấp 3 lần từ 40,1 lên 132,9 triệu tấn; gang tăng gấp 4 lần từ 8,0 lên 26,3 triệu tấn; thép tăng gấp 4 lần.

- Là cơ sở để gắn chặt các dân tộc trên lãnh thổ Xô viết với nhau, dựa vào nhau nhằm tăng cường sức mạnh về mọi mặt.

- Đánh tan âm mưu chia rẽ của các thế lực thù địch ở trong và ngoài nước.

- Nhân dân các dân tộc Liên xô cùng hợp sức bảo vệ thành quả của cách mạng tháng Mười (1917) và xây dựng đất nước. Thể hiện tính đúng đắn trong đường lối xây dựng đất nước của Lê – nin.

Chính sách kinh tế mới có tác động lớn đến nền kinh tế Nga. Chỉ sau một thời gian ngắn, nền kinh tế quốc dân của nước Nga Xô viết đã có những chuyển biến rõ rệt:

- Nông nghiệp: Sản lượng ngũ cốc tăng gần gấp đôi từ 37,6 lên 56, 6 triệu tấn chỉ trong 2 năm (1921-1923).

- Công nghiệp: Sản lượng trong các ngành sản xuất gang, thép, điện,… đều tăng gấp đôi hoặc gấp 3.

+ Sản lượng thép tăng hơn 3 lần từ 0,2 lên 0,7 triệu tấn (1921-1923).

+ Điện tăng gấp đôi từ 0,55 lên 1,1 triệu kW/h.

⟹ Kinh tế Nga phục hổi và phát triển nhanh chóng.

- Xây dựng chính quyền:

Chính quyền Xô viết non trẻ đã thực hiện những biện pháp cụ thể nhằm thủ tiêu các tàn tích của chế độ phong kiến, xây dựng bộ máy nhà nước mới của giai cấp công nhân và nhân dân lao động, xây dựng nền kinh tế xã hội chủ nghĩa.

- Bảo vệ chính quyền:

Trong suốt 3 năm (1918 – 1920) với nỗ lực, lòng tin, sự quyết tâm, nhân dân Liên Xô đã từng bước đẩy lùi cuộc tấn công của các lực lượng phản cách mạng trong và ngoài nước, bảo vệ an toàn cho nhà nước Xô viết.

- Những việc làm thể hiện tính trung thực:

+ Khi làm bài kiểm tra không quay cóp, sử dụng tài liệu.

+ Không nhắc bài cho bạn khi bạn không thuộc bài.

+ Chấp hành tốt quy định đội mũ bảo hiểm đối với mọi người khi đi mô tô, xe gắn máy.

- Những hành vi thể hiện tính không trung thực:

+ Được của rơi không trả lại cho người mất.

+ Đội mũ bảo hiểm có tính chất đốì phó khi có công an.

+ Quay cóp, sử dụng tài liệu khi làm bài kiểm tra, bài thi.

Ý nghĩa lịch sử của Cách mạng tháng Mười Nga:

* Đối với nước Nga:

- Làm thay đổi hoàn toàn tình hình đất nước và số phận của hàng triệu con người ở Nga.

- Mở ra một kỉ nguyên mới trong lịch sử nước Nga: giai cấp công nhân, nhân dân lao động và các dân tộc được giải phóng khỏi mọi ách áp bức, bóc lột đứng lên làm chủ đất nước và vận mệnh của mình.

* Đối với thế giới:

- Làm thay đổi cục diện thế giới.

- Cổ vũ và để lại nhiều bài học kinh nghiệm cho cách mạng thế giới.

- Chính sách cộng sản thời chiến: Nhà nước kiểm soát toàn bộ nền công nghiệp, trưng thu lương thực thừa của nông dân. Thi hành chế độ lao động cưỡng bức đối với toàn dân...(từ 16 đến 50 tuổi)...

- Ý nghĩa: Huy động tối đa mọi nguồn của cải, nhân lực của đất nước phục vụ cho cuộc chiến đấu chống thù trong giặc ngoài. Cuối năm 1920, chiến sự chấm dứt, nhà nước Xô viết được bảo vệ vững vàng.

- Việc làm của chính quyền Xô viết:

- Đêm 25/10/1917 chính quyền Xô viết được thành lập do Lê-nin đứng đầu.

- Chính sách của chính quyền:

- Đập tan bộ máy Nhà nước cũ, xây dựng bộ máy Nhà nước mới.

- Thông qua:”Sắc lệnh hòa bình” và “Sắc lệnh ruộng đất”. Trong đó sắc lệnh hòa bình lên án cuộc chiến tranh đế quốc chủ nghĩa . Sắc lệnh ruộng đất nhằm giải quyết ruộng đất cho nông dân.

- Xoá bỏ đẳng cấp, và đặc quyền của giáo hội .

- Thực hiện nam nữ bình quyền , các dân tộc có quyền bình đẳng và quyền tự quyết .

- Thành lập Hồng quân để bảo vệ chính quyền cách mạng.

- Quốc hữu hóa các nhà máy xí nghiệp của giai cấp tư sản, thành lập Hội đồng kinh tế quốc dân tối cao để xây dựng nền kinh tế xã hội chủ nghĩa. Quốc hữu hóa các

- Đem lại lợi ích cho:

Chính quyền Xô viết đã đem lại lợi ích và bảo vệ lợi ích cho nhân dân lao động, thể hiện tính ưu việt tiến bộ của một chính quyền mới, chính quyền của dân, do dân, vì dân.

* Hoàn cảnh :

- Sau Cách mạng tháng Hai, Nga tồn tại 2 chính quyền song song:

+ Chính phủ lâm thời (tư sản)

+ Xô viết đại biểu (vô sản)

=> Cục diện không thể kéo dài.

- Trước tình hình đó Lê-nin và Đảng Bôn-sê-vích đã xác định cách mạng Nga là chuyển từ cách mạng dân chủ tư sản sang cách mạng xã hội chủ nghĩa (lật đổ chính quyền tư sản lâm thời).

- Đầu tháng 10/1917 không khí cách mạng bao trùm cả nước. Lê-nin đã về nước trực tiếp lãnh đạo khởi nghĩa vũ trang giành chính quyền.

* Diễn biến khởi nghĩa:

- Tháng 4/1917: Lê-nin đã thông qua Đảng Bôn-sê-vích bản Luận cương tháng 4 chỉ ra mục tiêu đường lối tiếp theo của cách mạng Nga là chuyển từ cách mạng dân chủ tư sản sang cách mạng xã hội chủ nghĩa.

- Đêm 24/10/1917 bắt đầu khởi nghĩa.

- Đêm 25/10 tấn công cung điện Mùa Đông, bắt giữ các bộ trưởng của Chính phủ tư sản.

- Khởi nghĩa Pêtơrôgrát giành thắng lợi.

- Ngày 3/11/1918 chính quyền Xô viết giành thắng lợi trên khắp nước Nga rộng lớn.

→ Cách mạng tháng Mười mang tính chất của cuộc cách mạng xã hội chủ nghĩa