Nghị luận về mối quan hệ giữa trò chơi điện tử và trò chơi dân gian với học sinh lớp 9
Nghị luận về trò chơi điện tử và trò chơi dân gian với học sinh
Hiện nay, việc chơi gì không chỉ khiến con trẻ bận tâm mà còn làm người lớn phải suy nghĩ rất! nhiều. Bàn về vấn đề này, có người cho rằng: “Chỉ trò chơi điện tử mới phù hợp với trẻ em thời nay”. Nhưng người khác lại nói: “Chỉ trò chơi dân gian mới phù hợp với trẻ em dù chúng sống ở thời nào”.
Những trò chơi của tuổi thơ, tưởng chừng chỉ là những điều nhỏ bé, những thú vui giải trí bình thường nhưng lại góp phần quan trọng trong sự hình thành và phát triển của mỗi cá nhân. Những trò chơi này thường giản đơn, dễ chơi và dễ hòa nhập. Ở đâu ta cũng có thể tổ chức trò chơi dân gian phù hợp, dù là khoảng sân trước nhà, là bãi cỏ trong công viên hay sân trường rộng mở. Ngược lại, trò chơi điện tử được lập trình sẵn và được tạo ra, được sử dụng trên những thiết bị thông minh trong thời hiện đại. Trò chơi điện tử xuất hiện lần đầu vào những năm 1950 tại Mĩ, trong khi đó, trò chơi dân gian đã xuất hiện cùng tuổi thơ của nhân loại.
Nhưng thời gian không phải là tiêu chí đánh giá trò chơi nào tốt. Dù ra đời sau hay trước, mỗi loại đều có những ý nghĩa quan trọng riêng. Chúng đều đem lại cho tuổi thơ con người những tiếng cười, sự hiểu biết và gợi mở về thế giới rộng lớn bên ngoài một cách tự nhiên. Bởi vậy, sự tuyệt đối hóa loại trò chơi nào cũng dễ rơi vào những cách nhìn nhận cực đoan. “Công nghệ” hay “dân gian” chỉ là những phương thức khác nhau, những công cụ khác nhau, ra đời trong những thời đại khác nhau và đểu đáng được trân trọng ở những khía cạnh tích cực. Nếu biết cách sử dụng, biết cách lựa chọn chúng sẽ đem lại hiệu quả tốt lành. Ngược lại, chúng sẽ gây hậu quả tiêu cực hoặc phá vỡ thế giới tuổi thơ.
Trò chơi điện tử, là cuộc đấu trí, cuộc rượt đuổi giữa người chơi và “bộ óc” của máy được cài đặt những chương trình được xử lý từ trước. Trò chơi điện tử có thể chia làm bốn loại dựa trên mối quan hệ tương tác. Các trò chơi “offline” không có sự tương tác giữa những người chơi hay với máy chủ, người ta có thể tải về máy và chơi bất cứ lúc nào. Ngược lại, nhiều trò chơi có cả hai yếu tố tương tác này như Đế chế, Liên minh huyền thoại, Gunny,… Ở khía cạnh tích cực, đầy là phương tiện khá thú vị và hiệu quả để rèn luyện trí thông minh, tập luyện phản xạ nhanh trong những tình huống khác nhau. Cùng với sự phát triển của công nghệ thông tin, người ta còn lồng ghép các nội dung giáo dục vào trò chơi điện tử như một phương pháp mới nhằm tạo hứng thú cho học sinh.
Và ngược lại, bên cạnh những mặt tích cực nói trên, trò chơi điện tử cũng có mặt trái của nó. Tác hại đầu tiên là việc ảnh hưởng tới sức khỏe khi nhiều bạn học sinh ngồi liền hàng giờ, hàng ngày khiến thần kinh mệt mỏi, giảm thị lực,… Nhiều người quá say mê dẫn tới nghiện game, sao nhãng học hành, tự tách mình khỏi bạn bè, vùi đầu vào thế giới ảo. Hàng ngày đọc báo, ta không khỏi đau xót khi thấy nhiều bạn vì thiếu tiền chơi mà trộm cắp, cướp giật, trấn lột của người khác. Nguy hiểm hơn, nhiều người chơi cảm thấy phấn khích khi tiêu diệt được đối thủ, thấy sung sướng khi thấy hình ảnh đối thủ trúng đạn hoặc đao kiếm của mình. Những hình ảnh bạo lực khi ăn sâu vào tiềm thức đã để lại những hậu họa khó lường.
Quay về với trò chơi dân gian, ta cũng dễ dàng thấy được những ưu điểm của chúng. Có rất nhiều loại trò chơi dân gian cho chúng ta lựa chọn. Đó là những trò chơi vận động mà người chơi được chạy nhảy, lộn vòng và không khí vui tươi như: dung dăng dung dẻ, lộn cầu vồng, bịt mắt bắt dê, nhảy dây, lia bơ… Đó còn là những trò chơi phát triển trí tuệ, thỏa sức sáng tạo. đồng thời trau dồi vốn từ và giúp cho ngôn ngữ của chúng ta thêm phong phú. Tiềm tàng trong đó là cả một nền văn hóa mà mãi sau này, ngay cả khi lớn chúng ta cũng chưa thể khám phá hết. Tuy nhiên, nhiều điều kiện khách quan trong cuộc sống hiện đại không còn phù hợp với trò chơi dân gian như không gian chật chội, thời gian hạn hẹp, sự thiếu an toàn trong đời sống xã hội khiến các bậc cha mẹ không thể không đề phòng…
Tóm lại, chỉ khi nhìn nhận hai loại trò chơi với tất cả những ưu điểm và hạn chế của chúng, ta mới có thể lựa chọn những trò chơi phù hợp trong từng hoàn cảnh, từng không gian, từng thời điểm… Không chỉ các bậc phụ huynh, các cơ sở giáo dục mà các nhà quản lý văn hóa, các nhà quản trị mạng và các cơ quan nhà nước cũng cần chú ý đến nội dung và hoạt động của các loại hình trò chơi bởi “Trẻ em hôm nay” là “thế giới ngày mai”.