Đọc hiểu bài Một thức quà của lúa non: Cốm

VnDoc xin giới thiệu 2 bài Đọc hiểu bài Một thức quà của lúa non: Cốm có đáp án chi tiết giúp học sinh dễ dàng tham khảo, nâng cao kỹ năng đọc hiểu văn bản để chuẩn bị tốt cho kiểm tra sắp tới trong chương trình học Ngữ văn 7

Đọc hiểu bài Một thức quà của lúa non: cốm - Đề số 1

Đọc ngữ liệu sau và thực hiện các yêu cầu bên dưới:

Cốm là thức quà đặc biệt riêng của đất nước, là thức dâng của những cánh đồng lúa bát ngát xanh, mang trong hương vị tất cả cái mộc mạc, giản dị và thanh khiết của đồng quê nội cỏ An Nam. Ai nghĩ đầu tiên dùng cốm để làm quà sêu tết. Không còn gì hợp hơn với sự vương vít của tơ hồng, thức quà trong sạch, trung thành như các việc lễ nghi. Hồng cốm tốt đôi... Và không bao giờ có hai màu lại hòa hợp hơn được nữa: màu xanh tươi của cốm như ngọc thạch quý, màu đỏ thắm của hồng như ngọc lựu già. Một thứ thanh đạm, một thứ ngọt sắc, hai vị nâng đỡ nhau để hạnh phúc được lâu bền. (…)

Cốm không phải là thức quà của người vội; ăn cốm phải ăn từng chút ít, thong thả và ngẫm nghĩ. Lúc bấy giờ ta mới thấy thu lại cả trong hương vị ấy, cái mùi thơm phức của lúa mới, của hoa cỏ dại ven bờ: trong màu xanh của cốm, cái tươi mát của lá non, và trong chất ngọt của cốm, cái dịu dàng thanh đạm của loài thảo mộc. Thêm vào cái mùi hơi ngát của lá sen già, ướp lấy từng hạt cốm một, còn giữ lại cái ấm áp của những ngày mùa hạ trên hồ. Chúng ta có thể nói rằng trời sinh lá sen để bao bọc cốm, cũng như trời sinh cốm nằm ủ trong lá sen. Khi các cô gái làng Vòng đỗ gánh, giở từng lớp lá sen, chúng ta thấy hiện ra từng lá cốm, sạch sẽ và tinh khiết, không có mảy may chút bụi nào. Hỡi các bà mua hàng! Chớ có thọc tay hay mân mê thức quà thần tiên ấy, hãy nhẹ nhàng mà nâng đỡ, chút chiu mà vuốt ve. Phải nên kính trọng cái lộc của Trời, cái khéo léo của người, và sự cố tiềm tàng và nhẫn nại của thần Lúa. Sự thưởng thức của các bà sẽ được trang nhã và đẹp đẽ hơn và cái vui cũng sẽ tươi sáng hơn nhiều lắm.

(Trích “Một thức quà của lúa non: cốm”- Thạch Lam, trong Hà Nội băm sáu phố phường, NXB Đời nay, Hà Nội 1943)

Câu 1. Đối tượng chính được nói tới trong ngữ liệu là?

Gợi ý

Đọc và xác định đối tượng chính

Trả lời

Đối tượng chính được nói tới trong ngữ liệu là : Cốm

Câu 2. Thái độ của tác giả được thể hiện trong phần trích trên là gì?

Gợi ý

Chú ý các từ ngữ thể hiện thái độ của tác giả

Trả lời

Thái độ: Trân trọng, yêu quý thức quà của thiên nhiên ban tặng

Câu 3. Đoạn văn cuối trong phần văn bản trên thể hiện chủ đề gì?

Gợi ý

Từ nội dung đoạn cuối rút ra chủ đề

Trả lời

Chủ đề: Bàn về cách thưởng thức cốm

Câu 4. Em có đồng ý với ý kiến của tác giả: “Cốm không phải là thức quà của người vội; ăn cốm phải ăn từng chút ít, thong thả và ngẫm nghĩ.” không? Vì sao?

Gợi ý

Nêu suy nghĩ của bản thân

Trả lời

- Đồng ý với ý kiến của tác giả

- Vì: ăn cốm phải thong thả, chậm rãi mới cảm nhận những hương vị phong phú kết tinh trong cốm; cốm là sự tổng hợp của nhiều hương vị: mùi thơm của lúa, của hoa cỏ, chất ngọt của cốm, mùi hơi ngát của lá sen già bọc cốm.

Câu 5. Từ phần văn bản trên, em suy nghĩ gì về những giá trị văn hóa truyền thống? Hãy viết khoảng 5 câu bày tỏ suy nghĩ của mình.

Gợi ý

Liên hệ thực tế. Gợi ý:

+ Làm nên bản sắc riêng của văn hóa dân tộc

+ Giúp đất nước phát triển bền vững

+ làm giàu đời sống tâm hồn mỗi người

Trả lời

Những giá trị văn hóa truyền thống là tài sản quý báu mà cha ông ta đã dày công vun đắp qua bao thế hệ. Đó là bản sắc riêng làm nên linh hồn của dân tộc Việt Nam, giúp ta khác biệt giữa muôn vàn nền văn hóa trên thế giới. Giữ gìn và phát huy những giá trị ấy chính là cách để đất nước phát triển bền vững, vừa hiện đại vừa đậm đà bản sắc. Những giá trị truyền thống như món cốm trong bài viết không chỉ nuôi dưỡng thể xác mà còn làm giàu đời sống tâm hồn, gợi nhớ tình quê, lòng biết ơn với thiên nhiên và con người lao động. Mỗi người trẻ hôm nay cần trân trọng và gìn giữ những nét đẹp ấy như một phần máu thịt của dân tộc.

Đọc hiểu bài Một thức quà của lúa non: cốm - Đề số 2

Câu 1. Phương thức biểu đạt chính của đoạn văn là gì?

Câu 2. Theo tác giả, cần phải thưởng thức cốm như thế nào? Vì sao? Qua cách thưởng thức này, tác giả thể hiện thái độ nào với món ăn dân dã mà đậm đà bản sắc văn hóa dân tộc?

Câu 3. Nhận xét về cách miêu tả, giọng văn được sử dụng trong đoạn văn trên? Nêu tác dụng của nó.

Câu 4. Qua đoạn văn, em hãy viết đoạn văn thể hiện những việc làm để giữ gìn, phát huy những giá trị vật chất, tinh thần của quê hương.

GỢI Ý:

Câu 1 - Phương thức biểu đạt chính: Miêu tả.

Câu 2 - Cốm không phải là thức quà của người vội vì:

Nếu ăn vội sẽ không cảm nhận được hương vị thơm phức của lúa mới, của hoa cỏ dại ven bờ: trong màu xanh của cốm, cái tươi mát của lá non, và trong chất ngọt của cốm, cái dịu dàng thanh đạm của loài thảo mộc, mùi hơi ngát của lá sen già, ướp lấy từng hạt cốm một còn giữ lại cái ấm áp của những ngày mùa hạ trên hồ.

- Cách cảm nhận, thưởng thức cốm của tác giả cho em thấy: Tình cảm yêu mến, cẩn trọng, nâng niu bằng cả tấm lòng; biểu hiện sự lịch sự, văn hóa trong thưởng thức cốm của Thạch Lam.

Câu 3

- Cách miêu tả: Chi li, tỉ mỉ, cặn kẽ.

- Giọng văn: Đối thoại nhẹ nhàng như lời tâm sự, nhắn nhủ rất ân tình, thân mật.

- Tác dụng:

+ Giúp người đọc hình dung được cách ăn và mua cốm nhã nhặn, lịch sự, trang nhã.

+ Làm cho đoạn văn trở nên sinh động.

+ Thể hiện tình yêu, niềm tự hào và thái độ nâng niu, trân trọng của tác giả đối với món quà đặc sắc của dân tộc.

Câu 4.

Giữ gìn và phát huy những giá trị tinh thần, vật chất của quê hương:

- Nâng niu, trân trọng.

- Quảng bá, giới thiệu với bạn bè trong nước và quốc tế.

- Tiếp tục sáng tạo những giá trị vật chất, tinh thần mang đậm bản sắc Việt Nam để làm giàu cho quê hương đất nước.