Biện pháp tu từ đối
Chúng tôi xin giới thiệu bài Biện pháp tu từ đối chi tiết giúp học sinh dễ dàng tham khảo để chuẩn bị tốt cho kiểm tra sắp tới trong chương trình học Ngữ văn 11.
Bài: Biện pháp tu từ đối
1. Biện pháp tu từ đối là gì? Tác dụng biện pháp đối là gì?
- Đối là biện pháp tu từ, theo đó người viết (người nói) xếp đặt những từ ngữ hoặc câu có đặc điểm ngữ âm, ngữ nghĩa, ngữ pháp tương tự hoặc tương phản nhau ở những vị trí đối xứng trong câu hoặc trong văn bản để gợi ra một nội dung hoàn chỉnh, làm nổi bật một ý nghĩa nhất định
- Biện pháp đối thường được thực hiện giữa hai dòng thơ hoặc hai câu văn, gọi là trường đối (bình đối). Ví dụ:
Còn bạc, còn tiền, còn đệ tử
Hết cơm, hết rượu, hết ông tôi
(Nguyễn Bỉnh Khiêm)
- Biện pháp đối còn được thực hiện giữa các từ ngữ trong một dòng thơ hoặc một câu văn. Trường này được gọi là tiểu đối. Ví dụ:
Kể từ khi gặp chàng Kim
Khi ngày quạt ước khi đêm chén thề
(Nguyễn Du)
- Biện pháp đối không chỉ được dùng phổ biến trong văn vần (như thơ, phú), văn biền ngẫu (như câu đối, chiếu, cáo, hịch,..) mà còn được dùng trong cả văn xuôi, nhất là văn chính luận thời trung đại
- Biện pháp đối có tác dụng tạo nên vẻ đẹp cân xứng, hài hòa cho lời thơ, câu văn
2. Vận dụng
Câu 1. Biện pháp tu từ đối là:
A. Người viết (người nói) xếp đặt những từ ngữ hoặc câu có đặc điểm ngữ âm, ngữ nghĩa, ngữ pháp tương tự nhau
B. Người viết (người nói) xếp đặt những từ ngữ hoặc câu có đặc điểm ngữ âm, ngữ nghĩa, ngữ pháp tương phản nhau
C. Người viết (người nói) xếp đặt những từ ngữ hoặc câu có đặc điểm ngữ âm, ngữ nghĩa, ngữ pháp tương tự hoặc tương phản nhau ở những vị trí đối xứng trong câu hoặc trong văn bản
D. Đáp án khác
Phương pháp giải
Nhớ lại kiến thức về biện pháp tu từ đối
Lời giải
Đối là biện pháp tu từ, theo đó người viết (người nói) xếp đặt những từ ngữ hoặc câu có đặc điểm ngữ âm, ngữ nghĩa, ngữ pháp tương tự hoặc tương phản nhau ở những vị trí đối xứng trong câu hoặc trong văn bản để gợi ra một nội dung hoàn chỉnh, làm nổi bật một ý nghĩa nhất định
Đáp án cần chọn là: C
Câu 2. Tác dụng của phép đối là:
A. Gợi sự phong phú về ý nghĩa (tương đồng và tương phản)
B. Tạo ra sự hài hòa về thanh
C. Nhấn mạnh ý
D. Tất cả các đáp án trên
Phương pháp giải
Nhớ lại kiến thức về biện pháp tu từ đối
Lời giải
Tác dụng của phép đối:
- Gợi sự phong phú về ý nghĩa (tương đồng và tương phản)
- Tạo ra sự hài hòa về thanh
- Nhấn mạnh ý
Đáp án cần chọn là: D
Câu 3. Đáp án nào dưới đây KHÔNG sử dụng phép đối?
A. Có bầu, có bạn, can chi tủi,/ Cùng gió, cùng mây, thế mới vui.(Muốn làm thằng Cuội – Tản Đà)
B. Còn bạc, còn tiền, còn đệ tử/ Hết cơm, hết rượu, hết ông tôi. (Bài 77: Thế gian biến đổi - Nguyễn Bỉnh Khiêm)
C. Thuốc đắng dã tật, sự thật mất lòng.
D. Kể từ khi gặp chàng Kim. Khi ngày quạt ước khi đêm chén thề (Nguyễn Du)
Phương pháp giải
Nhớ lại kiến thức về biện pháp tu từ đối
Phương pháp loại trừ
Lời giải
Câu thơ trong bài Muốn làm thằng Cuội không sử dụng phép đối
Đáp án cần chọn là: A
Câu 4. Câu nào là vế đối của câu: “Tết đến, cả nhà vui như tết”
A. Xuân đến, khắp nước vui như Tết
B. Xuân về, khắp nước trẻ cùng xuân
C. Xuân sang, khắp nước vui cùng Tết
D. Xuân qua, khắp nước trẻ hơn xuân
Phương pháp giải
Nhớ lại kiến thức về biện pháp tu từ đối
Phương pháp loại trừ
Lời giải
Vế đối của câu trên là Xuân về, khắp nước trẻ cùng xuân
Đáp án cần chọn là: B
Câu 5. Biện pháp đối được dùng phổ biến trong
A. Thơ
B. Văn biền ngẫu
C. Văn xuôi và văn chính luận trung đại
D. Tất cả các đáp án trên
Phương pháp giải
Nhớ lại kiến thức về biện pháp tu từ đối
Lời giải
Biện pháp đối không chỉ được dùng phổ biến trong văn vần (như thơ, phú), văn biền ngẫu (như câu đối, chiếu, cáo, hịch,..) mà còn được dùng trong cả văn xuôi, nhất là văn chính luận thời trung đại
Đáp án cần chọn là: D
