Chuẩn bị tranh biện về một vấn đề trong đời sống
Chúng tôi xin giới thiệu bài Chuẩn bị tranh biện về một vấn đề trong đời sống chi tiết giúp học sinh dễ dàng tham khảo để chuẩn bị tốt cho kiểm tra sắp tới trong chương trình học Ngữ văn 11.
Bài: Chuẩn bị tranh biện về một vấn đề trong đời sống
1. Lựa chọn đề tài
Để cuộc tranh biện có ý nghĩa, gây được hứng thú, cần chọn vấn đề mang tính thời sự, thiết thực với đời sống và có những quan điểm tiếp cận trái chiều, đáp ứng được sự quan tâm, chờ đợi của người tham gia. Vấn đề tranh biện thường được phát biểu dưới hình thức một ý kiến, một nhận định; những người tham gia sẽ thể hiện quan điểm tán thành hay phản đối
2. Lập đội tham gia tranh biện
Mỗi cuộc tranh biện thường có sự tham gia của hai đội, thể hiện quan điểm trái ngược nhau: một đội tán thành ý kiến, nhận định được nêu ra và một đội phản đối; mỗi đội có thể có 2 -3 thành viên. Ngoài ra, cần có người điều hành và khán giả theo dõi, đánh giá, bình chọn
3. Nghiên cứu vấn đề đã lựa chọn và chuẩn bị ý kiến tranh biện
Mục đích của tranh biện là bảo vệ quan điểm của mình và bác bỏ quan điểm của phía đối lập. Để làm được điều đó, người tham gia tranh biện cần chú ý:
- Tìm hiểu kĩ vấn đề để nhận ra nguyên nhân xuất hiện những quan điểm khác biệt, đối lập
- Dự kiến những lí lẽ có thể bị phản bác, suy đoán những lí lẽ mà phía đối lập có thể sử dụng để bảo vệ quan điểm của họ
- Hình dung được rõ ràng nhiệm vụ của các đội trong tranh biện: trình bày thuyết phục các lí lẽ, bằng chứng của đội mình và trả lời những câu hỏi chất vấn; phản biện một cách sắc bén các lí lẽ, bằng chứng của phía đối lập, chú ý chất vấn xoay quanh những điểm cốt lõi
4. Tìm hiểu quy tắc tranh biện
Việc tranh biện phải được thực hiện trên tinh thần bình đẳng, tôn trọng lẫn nhau. Một số quy tắc cần tuân thủ:
- Bám sát vấn đề tranh biện
- Thực hiện yêu cầu của người điều hành
- Đảm bảo thời gian quy định cho mỗi lượt phát biểu
- Không ngắt lời phía đối lập, không chỉ trích cá nhân, không sử dụng ngôn ngữ thiếu chuẩn mực, không ngụy tạo bằng chứng,…
5. Luyện tập
Câu 1. Để cuộc tranh biện có ý nghĩa, gây được hứng thú, cần:
A. Chọn vấn đề mang tính thời sự, thiết thực với đời sống
B. Có những quan điểm tiếp cận trái chiều
C. Đáp ứng được sự quan tâm, chờ đợi của người tham gia.
D. Tất cả các đáp án trên
Phương pháp giải
Nhớ lại kiến thức phần lựa chọn đề tài
Lời giải
Để cuộc tranh biện có ý nghĩa, gây được hứng thú, cần chọn vấn đề mang tính thời sự, thiết thực với đời sống và có những quan điểm tiếp cận trái chiều, đáp ứng được sự quan tâm, chờ đợi của người tham gia.
Đáp án cần chọn là: D
Câu 2. Mỗi đội tham gia tranh biện gồm bao nhiêu thành viên?
A. 2-3 thành viên
B. 3-4 thành viên
C. 4-5 thành viên
D. 5-6 thành viên
Phương pháp giải
Nhớ lại kiến thức phần lập đội tham gia tranh biện
Lời giải
Mỗi đội có thể có 2 -3 thành viên
Đáp án cần chọn là: A
Câu 3. Người tranh biện khi tham gia cần chú ý điều gì?
A. Tìm hiểu kĩ vấn đề để nhận ra nguyên nhân xuất hiện những quan điểm khác biệt, đối lập
B. Dự kiến những lí lẽ có thể bị phản bác, suy đoán những lí lẽ mà phía đối lập có thể sử dụng để bảo vệ quan điểm của họ
C. Hình dung được rõ ràng nhiệm vụ của các đội trong tranh biện
D. Tất cả các ý kiến trên
Phương pháp giải
Nhớ lại kiến thức phần nghiên cứu vấn đề đã lựa chọn và chuẩn bị ý kiến tranh biện
Lời giải
Để làm được điều đó, người tham gia tranh biện cần chú ý:
- Tìm hiểu kĩ vấn đề để nhận ra nguyên nhân xuất hiện những quan điểm khác biệt, đối lập
- Dự kiến những lí lẽ có thể bị phản bác, suy đoán những lí lẽ mà phía đối lập có thể sử dụng để bảo vệ quan điểm của họ
- Hình dung được rõ ràng nhiệm vụ của các đội trong tranh biện: trình bày thuyết phục các lí lẽ, bằng chứng của đội mình và trả lời những câu hỏi chất vấn; phản biện một cách sắc bén các lí lẽ, bằng chứng của phía đối lập, chú ý chất vấn xoay quanh những điểm cốt lõi
Đáp án cần chọn là: D
Câu 4. Có mấy quy tắc cần tuân thủ khi tranh biện?
A. 2
B. 3
C. 4
D. 5
Phương pháp giải
Nhớ lại kiến thức phần tìm hiểu quy tắc tranh biện
Lời giải
Có 4 quy tắc cần tuân thủ khi tranh biện
Đáp án cần chọn là: C
Câu 5. Khi tranh biện, cần tuân thủ quy tắc nào?
A. Bám sát vấn đề tranh biện
B. Thực hiện yêu cầu của người điều hành
C. Đảm bảo thời gian quy định cho mỗi lượt phát biểu
D. Tất cả các đáp án trên
Phương pháp giải
Nhớ lại kiến thức phần tìm hiểu quy tắc tranh biện
Lời giải
Việc tranh biện phải được thực hiện trên tinh thần bình đẳng, tôn trọng lẫn nhau. Một số quy tắc cần tuân thủ:
- Bám sát vấn đề tranh biện
- Thực hiện yêu cầu của người điều hành
- Đảm bảo thời gian quy định cho mỗi lượt phát biểu
- Không ngắt lời phía đối lập, không chỉ trích cá nhân, không sử dụng ngôn ngữ thiếu chuẩn mực, không ngụy tạo bằng chứng,…
Đáp án cần chọn là: D
