Cấu trúc, nhan đề của văn bản nghị luận

Chúng tôi xin giới thiệu bài Cấu trúc, nhan đề của văn bản nghị luận chi tiết giúp học sinh dễ dàng tham khảo để chuẩn bị tốt cho kiểm tra sắp tới trong chương trình học Ngữ văn 11

1. Nhan đề tác phẩm là gì? Vai trò của nhan đề tác phẩm

- Nhan đề là tên gọi của tác phẩm

- Thông thường, tên của tác phẩm thường được đặt theo tên của nhân vật chính (Truyện Kiều, Chuyện người con gái Nam Xương, Lão Hạc…) hay một hình ảnh mang ý nghĩa biểu tượng (Bếp lửa, Chiếc lược ngà, Bến quê…) hoặc một hành động trạng thái nổi bật (Nói với con, Viếng lăng Bác…).

- Vai trò:

+ Nhan đề hé lộ và thể hiện tư tưởng, chủ đề của tác phẩm.

+ Một tác phẩm có nhan đề hay, hấp dẫn sẽ tạo ấn tượng sâu sắc với người đọc.

Một nhan đề tác phẩm được đánh giá là hay sẽ tạo ấn tượng về hình thức và sâu sắc, thú vị về nội dung.

2. Nhan đề của văn bản nghị luận

- Nhan đề của văn bản nghị luận thường khái quát nội dung chính của văn bản.

- Để tăng sức thuyết phục, người viết có thể chọn những nhan đề độc đáo, khơi gợi cảm xúc nơi người đọc.

Ví dụ: Nguyễn Ái Quốc đã đặt nhan đề cho chương một của Bản án chế độ thực dân Pháp và Thuế máu. => Đây là một nhan đề giàu hình ảnh và giá trị biểu cảm, gây ấn tượng mạnh cho người đọc về tội ác của chính quyền thực dân và số phận bi thảm của nhân dân các nước thuộc địa trong chiến tranh.

3. Cấu trúc của văn bản nghị luận

Một văn bản nghị luận gồm nhiều thành tố: luận đề, luận điểm, lí lẽ, bằng chứng,… Các thành tố được tổ chức thành một chỉnh thể, có quan hệ chặt chẽ với nhau, nhằm đạt hiệu quả thuyết phục cao nhất.

- Luận đề có chức năng định hướng việc triển khai các luận điểm.

- Luận điểm (với sự thống nhất của lí lẽ và bằng chứng) có nhiệm vụ làm rõ từng khía cạnh và thể hiện tính nhất quán của luận đề

=> Mối quan hệ có tính bản chất giữa các thành tố tạo nên cấu trúc đặc thù của văn bản nghị luận