Đề kiểm tra 15 phút Chủ đề 4

Trong phản ứng oxi hóa khử, chất bị oxi hóa hay chất khử là chất nhường electron.

 Số oxi hóa của các nguyên tố thay đổi:

KMnO₄ là chất oxi hóa, H₂O₂ là chất khử.

Các quá trình nhường nhận electron:

Hệ số của KMnO₄ là 2, hệ số của H₂O₂ là 5.

 Gọi n_Al = a mol, n_Zn = b mol. 

Ta có:

m_hh = 27a + 65b = 9,2         (1)

Bảo toàn electron ta có:

3a + 2b = 0,5                         (2)

Từ (1) và (2) ta có:

a = b = 0,1 mol.

m_Al = 0,1.27 = 2,7 gam

Nguyên tố Fe trong FeO có số oxi hóa +2 là số oxi hóa trung gian giữa 0 và +3. Nên FeO vừa thể hiện tính khử, vừa thể hiện tính oxi hóa.

 Phản ứng oxi hóa khử là phản ứng hóa học, trong đó có sự chuyển dịch electron giữa các chất phản ứng hay có sự thay đổi số oxi hóa của một số nguyên tử trong phân tử.

Xét các phản ứng:

Zn và H có sự thay đổi số oxi hóa phản ứng là phản ứng oxi hóa - khử.

Mg và Cu có sự thay đổi số oxi hóa phản ứng là phản ứng oxi hóa - khử.

Fe và Cu có sự thay đổi số oxi hóa phản ứng là phản ứng oxi hóa - khử.

Các nguyên tử nguyên tố trong phản ứng không có sự thay đổi số oxi hóa phản ứng không phải là phản ứng oxi hóa - khử.

Các phản ứng đốt cháy nhiên liệu oxygen dạng O₂ tạo thành H₂O và CO₂.

Số oxi hóa giảm từ 0 xuống -2 ⇒ Oxygen đóng vai trò là chất oxi hóa

Số oxi hóa của K là + 1, gọi số oxi hóa của Br là x, ta có:

(+1) + x = 0 ⇒ x = -1.

Phân tử và ion trong dãy vừa có tính oxi hóa, vừa có tính khử Nguyên tố trong đó phải có mức oxi hóa trung gian hoặc có 1 nguyên tố có tính oxi hóa, 1 nguyên tố có tính khử.

Có 5 chất và ion vừa có tính oxi hóa và tính khử là: S, FeO, SO₂, Fe²⁺, HCl 

Quá trình nhường electron là sự oxi hóa, quá trình nhận electron là

Fe + CuSO₄ → FeSO₄ + Cu

Fe → Fe²⁺ +2e (sự oxi hóa)

Cu²⁺+ 2e → Cu (sự khử)

Số oxi hóa của nguyên tử nguyên tố trong đơn chất bằng 0. Do đó số oxi hóa của N trong đơn chất N₂ bằng 0.

 Áp dụng quy tắc xác định số oxi hóa ta có:

Sự thay đổi số oxi hóa của các chất:

Đặt hệ số thích hợp cho chất khử và chất oxi hóa ta có:

Phương trình hóa học cân bằng:

 4HCl + MnO₂ → MnCl₂ + Cl₂ + 2H₂O

Quá trình oxi hóa (sự oxi hóa) là quá trình nhường electron.

Quá trình khử (sự khử) là quá trình thu electron.

Quá trình Mn⁺⁷ + 5e → Mn⁺² là quá trình khử

Phản ứng tự oxi hóa - khử là phản ứng hóa học trong đó có sự thay đổi số oxi hóa của ít nhất một nguyên tố hóa học.

(1)

(2)

(3)

(4)

(5)

(1), (2), (3) và (4) là phản ứng tự oxi hóa – khử.

Chất khử là chất nhường electron

Chất oxi hóa là chất nhận electron

Fe⁺³₂O₃ + C⁺²O → Fe⁰ + C⁺⁴O₂

Ta có C⁺² trong CO nhường 2e tạo thành C⁺⁴ nên CO đóng vai trò chất khử.

2Ca⁰ + O⁰₂ 2Ca⁺²O^-2

Là phản ứng oxi hóa khử vì có xảy ra quá trình nhường, nhận electron (có sự thay đổi số oxi hóa của các chất trong phản ứng).  

Số oxi hóa của oxygen trong calcium oxide được biểu diễn là