Đề thi thử tốt nghiệp THPT 2025 môn Ngữ văn lần 2 Sở GD&ĐT Ninh Bình
Thi THPT Quốc gia 2025
Dạng tài liệu:
Đề thi Ngữ Văn THPT Quốc gia
Phân loại:
Tài liệu Tính phí
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TỈNH NINH BÌNH
(Đề thi gồm có 02 trang)
ĐỀ KHẢO SÁT, ĐÁNH GIÁ
CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC LỚP 12 CẤP THPT
LẦN THỨ 2 NĂM HỌC 2024 - 2025
MÔN THI: NGỮ VĂN
Thời gian làm bài: 120 phút, không kể thời gian phát đề
Họ và tên thí sinh:…………………………………
Số báo danh:……………………………………….
I. ĐỌC HIỂU (4,0 điểm)
Đọc văn bản:
(1) Một trong những câu chuyện truyền cảm hứng nhất thế giới hiện nay là về Elon Musk,
với những giấc mơ và khả năng biến thành hiện thực của ông về tương lai nhân loại, từ cuộc sống
đa hành tinh tới liên kết thần kinh người - máy. Nhưng những ai đọc cuốn sách nổi tiếng viết về ông
của Isaac Walterson đều biết, bên cạnh khả năng sáng tạo đáng kinh ngạc, Elon Musk còn có sự tập
trung đến mức ám ảnh vào các chi tiết và khả năng giải quyết vấn đề ở cấp kỹ thuật trong từng sản
phẩm mà ông tạo ra. Và chính những chi tiết đó khiến cho Elon Musk trở nên khác biệt với phần
còn lại của thế giới, cũng giống như cách chiếc iPhone khác biệt với phần còn lại của thế giới điện
thoại, dù có hình dáng và tính năng cơ bản giống nhau. Những nhà lãnh đạo thành công nhất Việt Nam
mà tôi biết, dù thường xuất hiện trên truyền thông với những hoài bão và ước mơ lớn lao, đều là những
người tập trung cao độ vào từng chi tiết trong tổ chức của mình.
(2) Vì vậy, để có thể biến những giấc mơ lớn thành hiện thực, chúng ta cần phải bắt đầu từ
việc xác định và học cách làm những việc nhỏ một cách đúng đắn từ đầu.
(3) Vì mỗi cá nhân là một tế bào của xã hội, một cơ thể khỏe mạnh cần mỗi bộ phận khỏe
mạnh. Không phải ai trong chúng ta cũng có thể trở thành người hùng, nhưng chắc chắn mỗi người
đều có thể đóng góp cho xã hội bằng việc tự đặt mình trong khuôn khổ chung, chỉn chu trong từng
việc nhỏ và trở thành phiên bản tốt hơn chính mình của ngày hôm qua.
(Trích: Bắt đầu từ việc nhỏ, Đỗ Thành Long,
https://vnexpress.net/bat-dau-tu-viec-nho-4825260.html 9/12/2024)
Thực hiện các yêu cầu/Trả lời câu hỏi sau:
Câu 1. Xác định mục đích nghị luận của văn bản.
Câu 2. Theo văn bản trên, điều gì khiến cho Elon Musk trở nên khác biệt với phần còn lại của thế giới?
Câu 3. Phân tích mối quan hệ giữa nhan đề Bắt đầu từ việc nhỏ với nội dung của văn bản.
Câu 4. Nêu tác dụng của ngôn ngữ biểu cảm được sử dụng trong đoạn văn (2) và (3).
Câu 5. Trong truyện Dế Mèn phiêu lưu kí, nhà văn Tô Hoài đã nói lên tâm tư và khao khát của tuổi trẻ
qua lời của Dế Mèn: Hỡi ôi! Còn chi buồn bằng, tuổi thì trẻ, gân thì cứng, máu thì cuồn cuộn với trái
tim và tấm lòng thiết tha mà đành sống theo khuôn khổ bằng phẳng. Tác giả Đỗ Thành Long lại khẳng
định chắc chắn mỗi người đều có thể đóng góp cho xã hội bằng việc tự đặt mình trong khuôn khổ
chung. Theo anh/chị, hai quan điểm này có mâu thuẫn với nhau không? Vì sao?
II. VIẾT (6,0 điểm)
Câu 1. (2,0 điểm)
Từ ý nghĩa gợi ra trong văn bản Đọc hiểu, anh/chị hãy viết đoạn văn nghị luận (khoảng 200
chữ) trình bày suy nghĩ về sự cần thiết phải trở thành phiên bản tốt hơn của chính mình mỗi ngày.
Câu 2. (4,0 điểm)
Anh/Chị hãy viết bài văn nghị luận (khoảng 600 chữ) so sánh, đánh giá hai trích đoạn trong
hai tác phẩm truyện ngắn sau:
Đoạn truyện (1)
(Lược phần đầu: Dì Hảo là con nuôi của bà nhân vật “tôi” – người kể chuyện. Bố đẻ của dì Hảo
chết đã lâu. Mẹ đẻ dì do cuộc sống chật vật đã quyết định để dì Hảo đi ở nuôi nhà người quen. Mới đầu
về nhà mẹ nuôi, dì Hảo khóc ghê lắm nhưng rồi dì cũng quen dần và trở thành một người con gái rất
ngoan đạo giống như chính mẹ nuôi của mình. Sau đó, dì lấy chồng).
Hắn khinh dì là đứa con nuôi, còn hắn là con dòng cháu giống. Và tuy rằng nghèo xác, hắn
nhất định không làm gì. Hắn lấy vợ để cho vợ nó nuôi. Dì Hảo cũng nghĩ đúng như thế ấy; dì làm
mà nuôi hắn. Người vợ đảm đang ấy kiếm mỗi ngày được hai hào, dì ăn có năm xu. Còn một hào thì
hắn dùng mà uống rượu. Và dì Hảo sung sướng lắm. Và gia đình vui vẻ lắm. Nhưng sự tai ác của
ông trời bắt dì đẻ một đứa con.
Đứa con chết, mà dì thì tê liệt. Mỗi ngày ngồi là một ngày không có hai hào. Người chồng
muốn đó là cái lỗi của người vợ vô phúc ấy.
Nhưng mới đầu hắn chỉ nghĩ thế thôi. Là vì nhờ ít tiền dành dụm, người ta vẫn có thể đủ cả
cơm lẫn rượu. Nhưng rồi rượu phải bớt đi. Đến cả cơm cũng thế. Đến lúc ấy thì hắn không nhịn
được nữa. Hắn chửi bâng quơ. Hắn chửi những nhà giàu, hắn chửi số kiếp hắn, và sau cùng thì chửi
vợ. Ô! Hắn chửi nhiều lắm lắm, một bữa đói rượu rồi tình cờ có một bữa rượu say.
Dì Hảo chẳng nói năng gì. Dì nghiến chặt răng để cho khỏi khóc nhưng mà dì cứ khóc. Chao
ôi! Dì Hảo khóc. Dì khóc nức nở, khóc nấc lên, khóc như người ta thổ. Dì thổ ra nước mắt. Nhưng
đã vội phí nước mắt làm gì nhiều đến thế. Vì dì còn phải khóc hơn thế nhiều, khi hắn chán chửi, bỏ
nhà mà đi, bỏ đi bơ vơ, đau ốm, để tìm cơm rượu. Trách làm gì hắn, cái con người bắt buộc phải tàn
nhẫn ấy? Hắn phải ăn, phải uống, phải vui thú, đó là đời của hắn. Dì Hảo què liệt không còn những
cái ấy để mà cho. Không, dì có trách chi con người tàn nhẫn ấy. […]
(Trích Dì Hảo - Tuyển tập truyện ngắn Đôi mắt, Nam Cao, NXB Văn học, 2017, tr. 208)
Đoạn truyện (2)
(Lược phần đầu: Nông trường Hồng Cúm (Điện Biên) đang vào mùa thu hoạch lạc. Chị Đào
đang lao động hăng say. Nhìn nụ cười của Huân – chàng trai trẻ trung, yêu đời - bạn cùng nông trường
mà chị ước như không bao giờ có cuộc đời đã qua; mà chỉ có lúc này, một nữ công nhân trên nông
trường, một người có quyền được hưởng hạnh phúc như mọi người con gái may mắn khác. Hiện tại càng
khiến chị nhớ lại quãng đời trước đây của mình.)
Lấy chồng từ năm mười bẩy tuổi, nhưng chồng cờ bạc, nợ nần nhiều nên bỏ đi Nam đến đầu
năm 1950 mới trở về quê. Ăn ở với nhau được đứa con trai lên hai thì chồng chết. Cách mấy tháng
sau đứa con lên sài bỏ đi để chị ở một mình. Từ ngày ấy chị không có gia đình nữa, đòn gánh trên
vai, tối đâu là nhà, ngã đâu là giường, khi ra Hòn Gai, Cẩm Phả lấy muồng, khi ngược Lào Cai
buôn gà, vịt, mùa tu hú kêu sang đất Hà Nam buôn vải, tháng sáu lại về quê bẻ nhãn. Khi thì ở chợ
Cuối Chắm, ở đò Tràng Thưa, khi lại về phố Rỗ, chợ Bì, chợ Bưởi. Mùa hè vài cái áo cánh nâu vá
vai, mùa đông một chiếc áo bông đã bạc, ngày mưa, ngày nắng, bàn chân đã từng đi khắp mọi nơi
không dừng lại một buổi nào.Cũng có ngày đau ốm, nằm nhờ nhà người quen, bưng bát cơm nóng,
nhìn ngọn đèn dầu lại sực nhớ tới trước đây mình cũng có một gia đình, có một đứa con, sớm lo việc
sớm, tối lo việc tối. Còn bây giờ bốn bể là nhà, chỉ lo cho bản thân mình sao được cơm ngày hai
bữa, chân cứng đá mềm…Muốn chết nhưng đời còn dài nên phải sống.
(Lược một đoạn: Đào lên nông trường Hồng Cúm (Điện Biên), ban đầu chỉ coi nơi đây như một
chốn tạm dừng chân. Cuộc sống lao động nhộn nhịp, tấm chân tình của những con người lao động đã
làm dấy lên khát vọng sống ở chị. Chị cảm nhận rõ rệt sự thay đổi của chính mình).
Quê hương thứ nhất của chị ở đất Hưng Yên, quê hương thứ hai của chị ở nông trường Hồng
Cúm, hạnh phúc mà chị đã mất đi từ bảy, tám năm nay ai ngờ chị lại tìm thấy ở một nơi mà chiến
tranh đã xảy ra ác liệt nhất… Sự sống nảy sinh từ cái chết, hạnh phúc hiện hình từ trong những hy
sinh, gian khổ, ở đời này không có con đường cùng, chỉ có những ranh giới, điều cốt yếu là phải có
sức mạnh để bước qua những ranh giới ấy. […]
(Trích Mùa lạc- Truyện ngắn Nguyễn Khải, NXB Văn học 2013, tr.61)
* Chú thích
(1) Nam Cao là nhà văn hiện thực xuất sắc của văn học Việt Nam hiện đại giai đoạn 1930 - 1945.
Trước Cách mạng tháng Tám, Nam Cao sáng tác chủ yếu ở hai đề tài chính đó là đề tài người nông dân
nghèo và người trí thức nghèo. Truyện “Dì Hảo” viết năm 1941, là một trong những tác phẩm tiêu biểu
của Nam Cao viết về số phận bất hạnh của người phụ nữ nông thôn dưới chế độ cũ.
(2) Nguyễn Khải là một trong những gương mặt nổi bật của thế hệ nhà văn trưởng thành sau
Cách mạng Tháng tám. Sáng tác của Nguyễn Khải thể hiện sự nhạy bén và cách khám phá riêng của nhà
văn về các vấn đề xã hội. Truyện “Mùa lạc” viết năm 1960, là một truyện ngắn tiêu biểu của Nguyễn
Khải viết về đề tài cuộc sống mới xã hội chủ nghĩa ở miền Bắc.
….………HẾT………….
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TỈNH NINH BÌNH
HDC ĐỀ THI KHẢO SÁT, ĐÁNH GIÁ CHẤT LƯỢNG
GIÁO DỤC LỚP 12 CẤP THPT
LẦN 2 NĂM HỌC 2024-2025
MÔN THI: NGỮ VĂN
Thời gian làm bài: 120 phút
(HDC thi gồm 02 phần, trong 05 trang)
Phần
Câu
Nội dung
Điểm
I
ĐỌC HIỂU
4,0
1
Mục đích nghị luận của văn bản:
- Bày tỏ quan điểm: khẳng định giá trị của những chi tiết, những việc nhỏ; để
làm được việc lớn phải quan tâm, chỉn chu từ những việc nhỏ nhất.
- Thuyết phục người đọc về việc cần phải thay đổi, học cách làm những việc
nhỏ một cách đúng đắn từ đầu.
Hướng dẫn chấm:
- Học sinh trả lời chính xác như đáp án hoặc diễn dạt tương đương: 0,5 điểm.
- Học sinh trả lời chính xác được 1 ý như đáp án hoặc diễn dạt tương đương: 0,25
điểm
- Học sinh không trả lời hoặc trả lời sai: 0,0 điểm
0,5
2
Điều khiến cho Elon Musk trở nên khác biệt với phần còn lại của thế giới:
- Khả năng sáng tạo đáng kinh ngạc.
- Sự tập trung đến mức ám ảnh vào các chi tiết.
- Khả năng giải quyết vấn đề ở cấp kỹ thuật trong từng sản phẩm mà ông tạo ra.
Hướng dẫn chấm:
- Học sinh trả lời chính xác được 02/3 ý như đáp án: 0,5 điểm.
- Học sinh trả lời được cả 01 ý như đáp án: 0,25 điểm.
- Học sinh trả lời sai hoặc không trả lời: 0,0 điểm.
0,5
3
- Nhan đề và nội dung văn bản: có quan hệ chặt chẽ, gắn bó với nhau.
- Biểu hiện:
+ Nhan đề Bắt đầu từ việc nhỏ khái quát nội dung chính của văn bản, định
hướng cho người đọc tiếp nhận văn bản
+ Nội dung văn bản: triển khai ý được nêu khái quát tại nhan đề; minh chứng
bằng lí lẽ và bằng chứng về Elon Musk, những nhà lãnh đạo thành công người
Việt Nam; từ đó đưa đến thông điệp muốn thành công, cá nhân phải bắt đầu từ
những điều rất nhỏ.
Hướng dẫn chấm:
- Học sinh làm đầy đủ các ý như đáp án hoặc diễn đạt tương đương: 1,0 điểm
- Học sinh nêu được “mối quan hệ chặt chẽ, gắn bó” giữa nhan đề và nội
dung văn bản hoặc diễn đạt tương đương: 0,5 điểm
- Học sinh nêu biểu hiện của mối quan hệ giữa nhan đề và nội dung văn bản:
0,5 điểm.
- Học sinh không trả lời hoặc trả lời sai: 0,0 điểm.
1,0
4
- Biểu hiện của ngôn ngữ biểu cảm trong đoạn văn (2) và (3):
+ Sử dụng tình thái từ: có thể, chắc chắn,…
+ Câu khẳng định: … chúng ta cần phải bắt đầu từ việc xác định và học cách
làm những việc nhỏ một cách đúng đắn từ đầu, … chắc chắn mỗi người đều có
thể đóng góp cho xã hội bằng việc tự đặt mình trong khuôn khổ chung….
+ Giọng điệu: mạnh mẽ, dứt khoát.
- Tác dụng: Giúp đoạn văn giàu cảm xúc, tăng tính thuyết phục, thể hiện thái độ
khẳng định mạnh mẽ của tác giả về sự cần thiết phải bắt đầu từ những việc nhỏ
nhất để thành công.
Hướng dẫn chấm:
1,0
Đề thi thử tốt nghiệp môn Ngữ văn lần 2 Sở Ninh Bình
VnDoc.com xin gửi tới bạn đọc bài viết Đề thi thử tốt nghiệp THPT Quốc gia 2025 môn Ngữ văn lần 2 Sở GD&ĐT Ninh Bình có đáp án để bạn đọc cùng tham khảo. Đề thi được biên soạn theo cấu trúc đề thi mới. Đề thi gồm có 2 phần đọc hiểu và làm văn. Thí sinh làm bài trong thời gian 120 phút. Đề có đáp án và lời giải chi tiết kèm theo. Mời các bạn cùng theo dõi đề thi dưới đây để có thêm tài liệu ôn Thi THPT Quốc gia sắp tới nhé.
