Đề kiểm tra 15 phút Hóa 10 Chương 2

Phi kim mạnh nhất là fluorine vì theo chiều tăng dần của điện tích hạt nhân:

Trong một chu kì, tính phi kim tăng dần → phi kim mạnh nhất ở nhóm VIIA.

Trong một nhóm, tính phi kim giảm dần → phi kim mạnh nhất là fluorine.

X có cấu hình electron: [Ne] 3s²3p³

⇒ X có số hiệu nguyên tử = 15 = số thứ tự ô

X có 3 lớp electron ⇒ X ở chu kì 3;

X là nguyên tố p, có 5 electron lớp ngoài cùng ⇒ X ở nhóm VA.

Vị trí của X trong bảng tuần hoàn ô thứ 15, chu kì 3, nhóm VA.

Các ion này đều có cấu hình electron là 1s²2s²2p⁶3s²3p⁶, bán kính ion sẽ phụ thuộc vào điện tích hạt nhân.

Ta có điện tích hạt nhân càng lớn càng hút mạnh e ở lớp ngoài cùng, bán kính sẽ càng nhỏ.

Điện tích hạt nhân của Ca²⁺, K⁺, Cl^-, S^2- lần lượt là +20, +19, +17, +16

⇒ bán kính sẽ tăng dần từ Ca²⁺, K⁺, Cl^-, S^2-.

Các nguyên tố được biểu diễn bằng số hiệu: 20, 22, 24 thuộc cùng chu kì 4 trong bảng tuần hoàn.

Cấu hình electron của nguyên tử phosphorus (Z = 16): 1s²2s²2p⁶3s²3p⁴.

Số electron ở lớp ngoài cùng bằng 6.

⇒ Sulfur là nguyên tố phi kim.

Trong một chu kì của bảng tuần hoàn khi đi từ trái sang phải thì bán kính nguyên tử giảm dần.

Cấu hình electron hóa trị của nguyên tử các nguyên tố nhóm IA trong bảng tuần hoàn đều là ns¹

Trong một nhóm A (trừ nhóm VIIIA), theo chiều tăng của điện tích hạt nhân nguyên tử, bán nguyên tử tăng dần, độ âm điện giảm dần.

Trong một chu kì, theo chiều tăng dần điện tích hạt nhân: bán kính nguyên tử giảm dần, độ âm điện tăng dần, tính phi kim của các nguyên tố tăng dần, tính acid của hydroxide tương ứng tăng dần.

Trong một nhóm, theo chiều tăng dần điện tích hạt nhân: bán kính nguyên tử tăng dần, độ âm điện giảm dần, tính phi kim của các nguyên tố giảm dần.

Như vậy:

- Bán kính nguyên tử: X > Y, Z > T, Y > Z ⇒ Bán kính nguyên tử: X > Y > Z > T

- Tính phi kim: Y > Z

- Hydroxide tương ứng của T có tính acid mạnh hơn hydroxide tương ứng của Z.

- Độ âm điện: X < Y.

Trong một nhóm, theo chiều tăng dần điện tích hạt nhân: bán kính nguyên tử tăng dần, độ âm điện giảm dần, tính phi kim của các nguyên tố giảm dần.

Bán kính nguyên tử Y > Z ⇒ Bán kính nguyên tử: X > Y > Z > T.

Cấu hình electron của nguyên tử chlorine là 1s²2s²2p⁶3s²3p⁵

Chlorine có 17 electron nên Z = 17, chlorine ở ô số 17 trong bảng tuần hoàn.

Chlorine ở chu kì 3 (do có 3 lớp electron);

nhóm VIIA (do 7 electron hóa trị, nguyên tố p).

Tổng số hạt p của các hợp chất XH₃, YO₂ và T₂O₇ là 140 hạt

→ Z_X + 3Z_H + Z_Y + 2Z_O + 2Z_T + 7Z_O = 140    (1)

→ Z_X + 3.1 + Z_Y + 2.8 + 2Z_T + 7.8 = 140

→ Z_X + Z_Y + 2Z_T = 65    (1)

Cho X, Y và T là ba nguyên tố liên tiếp trong 1 chu kì và Z_T > Z_Y > Z_X

→ Z_Y = Z_X +1    (2)

Z_T = Z_Y+1 = Z_X + 2    (3)

Thay (2) và (3) vào (1) ta có

Z_X + Z_X + 1 + 2.(Z_X + 2) = 65

Z_X = 15 → X là P

Z_Y = 16 → Y là S

Z_T = 17 → T là Cl.

Cấu hình electron hóa trị của nguyên tử các nguyên tố nhóm IIA trong bảng tuần hoàn đều là ns².

Y^- có cấu hình electron: 1s²2s²2p⁶3s²3p⁶

Y nhận thêm 1 electron: Y + e → Y ^-

⇒ Cấu hình e của Y:  1s²2s²2p⁶3s²3p⁵

⇒ Y ở chu kì 3, nhóm VIIA

Gọi tổng số hạt p là Z, tổng số hạt n là N, tổng số hạt e là E, ta có: Z + N + E = 28.

Vì Z = E, nên suy ra 2Z + N = 28 → 2Z = 28 - N

Ta có: 1 ≤ N/Z ≤ 1,5

→ Z ≤ N ≤ 1,5Z

Cộng 2Z vào từng vế ta được

2Z + Z ≤ N + 28 - N ≤ 1,5N + 2Z

3Z ≤ 28 ≤ 3,5Z → 8 ≤ Z ≤ 9,33.

Z nguyên dương nên chọn Z = 8 và 9.

A = Z + N

Xét bảng sau:

Nếu Z = 8 → A = 20 (loại vì nguyên tố có Z = 8 thì A = 16).

Nếu Z = 9 → A = 19 chấp nhận vì nguyên tố có Z = 9 thì A = 19.

Ta có 1s²2s²2p⁵ là cấu hình electron của F (Z = 9), đây là nguyên tố có độ âm điện lớn nhất trong bảng tuần hoàn (3,98). 

Trong cùng một chu kì, theo chiều tăng của điện tích hạt nhân độ âm điện của các nguyên tố giảm dần.

Trong bảng tuần hoàn các nguyên tố hóa học, nhóm nguyên tố là tập hợp các nguyên tố mà nguyên tử có cùng số electron hóa trị.

Gọi hóa trị cao nhất của R trong oxide là m, hóa trị trong hợp chất với hydrogen là n. Ta có: m + n = 8.

Theo bài: m = 3n. Từ đây tìm được m = 6; n = 2.

 Công thức hợp chất R với hiđro là H₂R. Theo bài:

R = 32.

Gọi tổng số hạt proton, neutron của R là P, N. Ta có P + N = 32.

Ta có: P ≤ N ≤ 1,5P P ≤ 32 – P ≤ 1,5P 12,8 ≤ P ≤ 16

Mặt khác, R thuộc nhóm VI (hóa trị cao nhất trong oxygen bằng VI) nên dựa vào cấu hình electron khi P = 13, 14, 15, 16 ta thấy P = 16 thỏa mãn.

Vậy kí hiệu của nguyên tử R là: 

Nguyên tố Calcium (Ca) thuộc nhóm IIA.

Hóa trị cao nhất của Ca là II.

Công thức hóa học của oxide là CaO, của hydroxide là Ca(OH)₂

Chu kì 3 là chu kì nhỏ nên có 8 nguyên tố.