Đề kiểm tra 15 phút Hóa 10 Chương 2

Vị trí của nguyên tử trong bảng tuần hoàn:

Có 3 lớp electron ⇒ Thuộc chu kì 3.

Ta có tổng số proton trong hai hạt nhân nguyên tử của A và B bằng 32

⇒ Z_A + Z_B = 32 (1)

A và B là 2 nguyên tố nằm cùng một phân nhóm và thuộc hai chu kì liên tiếp trong bảng tuần hoàn nên số thứ tự của chúng hơn kém nhau 8 hoặc 18 đơn vị (đúng bằng số nguyên tố trong một chu kỳ) ta xét hai trường hợp:

Trường hợp 1: Z_B - Z_A = 8 (2)

Giải hệ phương trình (1) và (2) ta được: 

Z_A = 12; Z_B = 20.

⇒ cấu hình electron:

A: 1s²2s²2p⁶3s² (chu kỳ 3, nhóm IIA).

B: 1s²2s²2p⁶3s²3p⁶4s² (chu kỳ 4, nhóm IIA).

Trường hợp 2: Z_B - Z_A = 18 (3)

Giải hệ phương trình (1) và (3) ta được

Z_A = 7; Z_B = 25.

⇒ Cấu hình electron:

A: 1s²2s²2p³ (chu kỳ 2, nhóm VA).

B: 1s²2s²2p⁶3s²3p⁶3d⁵4s² (chu kỳ 4, nhóm VIIB).

Loại vì A, B không cùng nhóm.

Vậy cấu hình của A là 1s²2s²2p⁶3s²

Gọi hóa trị cao nhất với hydrogen là a và với oxygen là b

⇒ a + b = 8 (1)

Ta lại có:

Nguyên tử Y có hóa trị cao nhất với oxygen gấp 3 lần hóa trị trong hợp chất khí với hydrogen

a = 3b (2)

Từ (1) và (2) ta được:

a = 2; b = 6 

⇒ Công thức của X: YO₃ 

Công thức của Z: YH₂

Tỉ khối hơi của X đối với Z là 2,353

Trong cùng 1 nhóm năng lượng ion hoá thứ nhất giảm dần theo chiều tăng của điện tích hạt nhân do đó năng lượng ion hóa: Si < C

Trong cùng 1 chu kỳ năng lượng ion hoá thứ nhất tăng dần theo chiều tăng của điện tích hạt nhân do đó năng lượng ion hóa: Na < Mg < Si

Do đó thứ tự năng lượng ion hoá thứ nhất giảm dần là: C, Si, Mg, Na

Chu kì 1 gồm 2 nguyên tố, chu kì 2 và 3 gồm 8 nguyên tố, chu kì 4 và 5 gồm 18 nguyên tố, chu kì 6 và 7 gồm 32 nguyên tố.

Vậy chu kì 7 có 32 nguyên tố.

Strontium và calcium cùng thuộc nhóm IIA trong bảng tuần hoàn nên có tính chất tương tự nhau.

- Oxide P₂O₅ tan hoàn toàn trong nước tạo dung dịch có tính acid làm quỳ tím chuyển màu đỏ.

Phương trình hóa học: P₂O₅ + 3H₂O → 2H₃PO₄.

- Na₂O, CaO tan toàn toàn trong nước, dung dịch sau phản ứng làm quỳ tím chuyển màu xanh.

Phương trình hóa học:

Na₂O + H₂O → 2NaOH

CaO + H₂O → Ca(OH)₂

- MgO tan một phần trong nước, dung dịch sau phản ứng làm quỳ tím chuyển màu xanh nhạt.

n_H2 = 0,1 : 2 = 0,05 mol

Phương trình tổng quát có dạng:

2X + 2H₂O → 2XOH + H₂

Theo tỉ lệ phương trình phản ứng ta có:

n_X = 2.n_H2 = 0,05.2 = 0,1 mol

⇒ M_X = 2,3:0,1 = 23 gam/mol 

Kim loại cần tìm là Na

Ta có 1s²2s²2p⁵ là cấu hình electron của F (Z = 9), đây là nguyên tố có độ âm điện lớn nhất trong bảng tuần hoàn (3,98). 

 X thuộc nhóm VA nên công thức oxide cao nhất sẽ là X₂O₅.

Nguyên tố nhóm A có công thức oxide cao nhất là R₂O → Có R có hóa trị 1. Nhóm IA.

P (Z = 15): 1s²2s²2p⁶3s²3p³ ⇒ Nguyên tố P thuộc chu kì 3, nhóm VA.

O (Z = 8): 1s²2s²2p⁴ ⇒ Nguyên tố O thuộc chu kì 2, nhóm VIA.

S (Z = 16): 1s²2s²2p⁶3s²3p⁴ ⇒ Nguyên tố S thuộc chu kì 3, nhóm VIA.

Trong một chu kì, theo chiều tăng dần của điện tích hạt nhân, tính kim loại giảm dần và tính phi kim tăng dần ⇒ Tính phi kim: P < S.

Trong một nhóm A, theo chiều tăng dần của điện tích hạt nhân, tính kim loại tăng dần và tính phi kim giảm dần ⇒ Tính phi kim: S < O.

Vậy tính phi kim: P < S < O.

Nguyên tố M ở chu kì 3, nhóm IA có cấu hình e: 1s²2s²2p⁶3s¹

Nguyên tố G ở chu kì 2, nhóm VIA có cấu hình e: 1s²2s²2p⁴

Tổng số p = 11 + 8 = 19

Nguyên tử nguyên tố X có chứa 9 proton và 10 hạt neutron ⇒ X có 9 electron.

Cấu hình electron của X là: 1s²2s²2p⁵

⇒ X thuộc nhóm VIIA trong bảng tuần hoàn.

X và Y đứng kế tiếp nhau trong cùng một chu kì nên số proton của chúng chỉ khác nhau 1 đơn vị.

Giả sử Z_X < Z_Y, ta có Z_Y = Z_X + 1 (1)

Theo bài ra, tổng số điện tích hạt nhân của X và Y là 25 nên:

Z_X + Z_Y = 23 (2)

Từ (1) và (2) có Z_X = 11 và Z_Y = 12.

X là sodium (Na).

Y là magnesium (Mg). 

₃Li, ₈O, ₉F cùng thuộc chu kì 2. Trong một chu kì theo chiều tăng dần điện tích hạt nhân nguyên tử, bán kính nguyên tử giảm dần.

⇒ Sắp xếp theo chiều tăng dần bán kính nguyên tử: ₉F < ₈O < ₃Li.

₃Li và ₁₁Na cùng thuộc nhóm IA. Trong một nhóm, theo chiều tăng dần điện tích hạt nhân nguyên tử, bán kính nguyên tử tăng dần.

⇒ Sắp xếp theo chiều tăng dần bán kính nguyên tử: ₃Li < ₁₁Na

Ta có sự sắp xếp bán kính như sau: F < O < Li < Na.

Nguyên tố Calcium (Ca) thuộc nhóm IIA.

Hóa trị cao nhất của Ca là II.

Công thức hóa học của oxide là CaO, của hydroxide là Ca(OH)₂

₁₃ Al, ₁₅P, ₁₆S, ₁₇Cl cùng thuộc chu kì 2.

Trong một chu kì, theo chiều tăng điện tích hạt nhân, tính acid của oxide cao nhất có xu hướng tăng dần

⇒ Thứ tự tăng dần tính acid là: Al₂O₃; P₂O₅; SO₃; Cl₂O₇

Nhóm nguyên tố là tập hợp các nguyên tố mà nguyên tử có cấu hình electron tương tự nhau, do đó có tính chất hoá học gần giống nhau và được xếp thành một cột.

Nguyên tố có số hiệu nguyên tử là 19 ⇒ Cấu hình electron: 1s²2s²2p⁶3s²3p⁶4s¹

⇒ Có 4 lớp electron.

Mà số thứ tự chu kì = số lớp electron

Do đó, thứ tự chu kì = số lớp electron = 4

Vậy nguyên tố có số hiệu nguyên tử là 19 thuộc chu kì 4 trong bảng tuần hoàn.