Lý thuyết Toán 6 bài 38: Dữ liệu và thu thập dữ liệu

Lý thuyết Toán 6 bài 38: Dữ liệu và thu thập dữ liệu là tài liệu do VnDoc biên soạn tổng hợp lý thuyết chi tiết cùng các ví dụ và các bài giải bài tập cho các bạn học sinh tham khảo, củng cố kỹ năng giải Toán lớp 6 bài Dữ liệu và thu thập dữ liệu bộ sách Kết nối tri thức với cuộc sống, chuẩn bị cho các bài kiểm tra trong năm học. Mời các bạn học sinh tham khảo chi tiết nội dung bài.

I. Lý thuyết Dữ liệu và thu thập dữ liệu

1. Dữ liệu thống kê

- Các thông tin thu được như nhiệt độ thấp nhất, nhiệt độ cao nhất, ngày không mưa, số học sinh đi học muộn,… được gọi là dữ liệu. Trong các dữ liệu ấy, có dữ liệu là số (số liệu), có dữ liệu không phải là số.

Ví dụ

+) Hoa và Lan cùng liệt kê các loài hoa được trồng trong vườn nhà mình, được dãy dữ liệu sau:

Hoa lan, hoa hồng, hoa mai, hoa thực dược, hoa giấy.

Dãy dữ liệu trên là tên các loài hoa nên nó là dữ liệu nhưng không phải số liệu.

+) Tuấn và Bình cùng liệt kê điểm thi môn Toán mà các bạn trong tổ nhận được, được dãy dữ liệu sau:

5; 7; 9; 6; 10; 8; 8; 7; 9.

Dãy dữ liệu trên là điểm thi môn Toán mà các bạn trong tổ nhận được, nó là dữ liệu số liệu.

2. Thu thập dữ liệu thống kê

- Có nhiều cách để thu thập dữ liệu thống kê như quan sát, làm thí nghiệm, lập phiếu hỏi… hay thu thập từ những nguồn có sẵn như sách báo, trang web…

Ví dụ:

+) Đọc đoạn thơ sau và liệt kê các địa danh được nhắc đến trong đoạn thơ:

Mời bạn về với xứ Thanh

Một vùng sơn thủy, hữu tình chân quê

Núi Nưa dấu ấn còn ghi

Thành Hồ tráng lệ sá gì nắng mưa

Thọ Xuân là đất hai vua

Xuôi về Hoàng Hóa, bóng dừa soi nghiêng.

Các địa danh được nhắc đến trong đoạn thơ trên là: Thanh Hóa (xứ Thanh); Núi Nưa; Thanh Nhà Hồ (Thành Hồ); Thọ Xuân; Hoàng Hóa.

+) Lập phiếu hỏi:

Em sẽ làm gì nếu phát hiện bạn mình không trung thực:

Nói sự thật với mọi người

Khuyên bạn không nên làm như vậy và để bạn tự nói ra sự thật

Không làm gì cả.

Ý kiến khác.

II. Bài tập Dữ liệu và thu thập dữ liệu

Bài 1. Hãy tìm dữ liệu không hợp lí (nếu có) trong dãy dữ liệu sau.

Tên một số quốc gia châu Á:

Việt Nam Trung Quốc Ấn Độ

Anh Pháp Thái Lan

Hàn Quốc Nhật Bản.

Hướng dẫn giải:

Dữ liệu không hợp lí là Anh và Pháp vì hai nước này ở Châu Âu.

Bài 2. Để hoàn thành bảng sau, em sẽ sử dụng phương pháp thu thập dữ liệu nào?

Cây	Môi trường sống	Dạng thân
Xà Cừ
Bèo tây
Lộc vừng

Hướng dẫn giải:

Để hoàn thành bẳng sau, em sẽ sử dụng phương pháp thu thập dữ liệu là quan sát.

Em thu được bảng sau:

Cây	Môi trường sống	Dạng thân
Xà Cừ	Trên cạn	Thân gỗ
Lúa	Dưới nước	Thân thảo
Lộc vừng	Trên cạn	Thân gỗ

Bài 3. Trong các dữ liệu sau đây, dữ liệu nào là số liệu, dữ liệu nào không phải là số liệu?

a) Chiều cao của các bạn học sinh lớp 7A.

b) Các màu sắc có trên cầu vồng.

c) Cân nặng của trẻ sơ sinh.

Hướng dẫn giải:

a) Chiều cao của các bạn học sinh lớp 7A được thể hiện bằng những con số như 155cm; 145cm; 147cm…

Vậy dữ diệu chiều cao các bạn học sinh lớp 7A là số liệu.

b) Các màu sắc có trên cầu vồng là đỏ; vàng; cam; lục; lam; tràm; tím không được thể hiện bằng những con số.

Vậy dữ liệu các màu sắc có trên cầu vồng không phải số liệu.

c) Cân nặng của trẻ sơ sinh được thể hiện bằng những số như 2,8kg; 3kg; 3,5kg…

Vậy dữ liệu cân nặng của trẻ sơ sinh là số liệu.

Bài 4. Bảng sau cho biết số anh chị em ruột trong gia đình của 35 học sinh lớp 6A.

Số anh chị em ruột	0	1	2	3
Số học sinh	7	15	13	3

Hãy tìm ra điểm không hợp lí trong bảng thống kê trên.

Hướng dẫn giải:

Ta thấy số học sinh lớp 6A là 35 học sinh. Tuy vậy khi chúng ta cộng số học sinh điều tra lại là 38 học sinh (7 + 15 + 13 + 3 = 38).

Điều này thể hiện điểm chưa hợp lí trong bảng thống kê trên.