Nguyên nhân cách mạng tư sản Anh bùng nổ

Nguyên nhân cách mạng tư sản Anh bùng nổ được VnDoc sưu tầm và tổng hợp lí thuyết trong chương trình giảng dạy. Hi vọng qua bài viết này bạn đọc có thêm tài liệu học tập môn Lịch sử lớp 10 hiệu quả hơn. Mời các bạn tham khảo chi tiết bài viết dưới đây nhé.

1. Nguyên nhân cách mạng tư sản Anh bùng nổ

Giữa thế kỉ XVII, ở nước Anh đã diễn ra một cuộc cách mạng tư sản lật đổ chế độ phong kiến cũ. Nguyên nhân cách mạng tư sản Anh bùng nổ là do: kinh tế phát triển, xã hội có sự phân hóa tầng lớp, chế độ phong kiến kìm hãm lực lượng sản xuất tư bản chủ nghĩa. Nhà nước nắm độc quyền thương mại. Nguyên nhân trực tiếp là ngòi nổ chiến tranh xoay quanh vấn đề tài chính.

a. Nguyên nhân sâu xa

- Đầu thế kỉ XVI, kinh tế Anh phát triển nhất châu Âu.

- Xã hội có nhiều biến động:

+ Nhiều quý tộc vừa và nhỏ chuyển sang kinh doanh theo lối tư bản chủ nghĩa, đuổi tá điền, rào đất, biến ruộng đất thành đồng cỏ để chăn nuôi cừu,... từ đó, hình thành nên tầng lớp quý tộc mới.

+ Nông dân bị mất ruộng đất, cuộc sống vô cùng khổ cực.

+ Trong xã hội tồn tại nhiều mâu thuẫn, như: mâu thuẫn giữa nông dân với địa chủ, quý tộc; mâu thuẫn giữa giai cấp tư sản, quý tộc mới với chế độ quân chủ chuyên chế,…

+ Xã hội Anh dần có sự phân chia thành hai phe đối lập: một bên là vua và các thế lực phong kiến; một bên là giai cấp tư sản, tầng lớp quý tộc mới, nông dân và bình dân thành thị.

- Nền cai trị chuyên chế của vua Sác-lơ I cũng tạo ra nhiều bất ổn về chính trị.

=> Như vậy, những chuyển biến trong đời sống kinh tế - chính trị - xã hội ở Anh chính là nguyên nhân sâu xa dẫn tới cuộc cách mạng lật đổ chế độ phong kiến, xác lập quan hệ sản xuất tư bản chủ nghĩa.

b. Nguyên nhân trực tiếp

- Năm 1640, do cần tiền để đàn áp cuộc khởi nghĩa của người Xcốt-len, vua Sác-lơ I triệu tập Quốc hội, đặt vấn đề tăng thêm các khoản thuế mới, tuy nhiên, yêu cầu này của nhà vua bị từ chối.

- Đầu năm 1642, vua Sác-lơ I chạy lên phía bắc Luân Đôn, ráo riết chuẩn bị lực lượng để tấn công phe Quốc hội => mâu thuẫn giữa tư sản, quý tộc mới với thế lực phong kiến ngày càng gay gắt.

=> Tháng 8/1642, vua Sác-lơ I tuyên chiến với Quốc hội, cách mạng Anh bùng nổ.

2. Diễn biến cuộc cách mạng tư sản Anh

Cuộc cách mạng diễn ra qua hai giai đoạn chính, kéo dài từ năm 1642 đến năm 1689:

Giai đoạn 1 (1642 – 1649) - Nội chiến ác liệt:

Năm 1642: Nội chiến bùng nổ giữa quân đội của Vua Sác-lơ I và quân đội Quốc hội (do Ô-li-vơ Crôm-oen chỉ huy).

Năm 1645: Quân đội Quốc hội đánh bại quân đội nhà vua tại trận Na-dơ-by. Vua Sác-lơ I bị bắt.

Ngày 30/1/1649: Vua Sác-lơ I bị xử tử. Nền Cộng hòa được thành lập, cách mạng đạt đến đỉnh cao.

Giai đoạn 2 (1649 – 1689) - Thời kỳ biến động và thiết lập Quân chủ lập hiến:

Năm 1653: Crôm-oen thiết lập chế độ độc tài quân sự (bảo hộ công), đẩy xã hội vào thế bất ổn.

Năm 1660: Sau khi Crôm-oen qua đời, chế độ phong kiến tạm thời phục hồi (thời kỳ Vương quyền khôi phục).

Tháng 12/1688: Quốc hội tiến hành cuộc "Cách mạng vinh quang" (không đổ máu), phế truất vua cũ và đưa Vin-hem Ô-ran-giơ lên ngôi.

Năm 1689: Vua mới ký "Đạo luật quyền lợi", chính thức thiết lập chế độ Quân chủ lập hiến.

3. Tính chất, ý nghĩa của cuộc cách mạng tư sản Anh

a. Tính chất

Cách mạng tư sản Anh là cuộc cách mạng tư sản không triệt để vì:

– Tàn dư phong kiến vẫn còn tồn tại.

– Vấn đề ruộng đất của nông dân chưa được giải quyết.

– Nhân dân không được hưởng quyền lợi gì, bị bóc lột

b. Ý nghĩa

Đối với nước Anh

Mở đường cho kinh tế tư bản chủ nghĩa phát triển mạnh mẽ.

Đưa nước Anh bước vào thời kỳ công nghiệp hóa, trở thành đế quốc phát triển.

Đối với thế giới

Mở đầu cho thời kỳ Lịch sử thế giới cận đại.

Cổ vũ tinh thần đấu tranh chống phong kiến của nhân dân các nước châu Âu.

4. Trắc nghiệm Cách mạng tư sản Anh

Câu 1. Từ thế kỉ XVII, tình hình kinh tế Anh có điểm gì nổi bật?

1. Nền kinh tế phát triển nhất châu Âu
2. Công nghiệp tương đối phát triển, nông nghiệp lạc hậu
3. Phương thức sản xuất tư bản chủ nghĩa đã thâm nhập vào nông nghiệp
4. Bắt đầu cuộc cách mạng công nghiệp

Đáp án: A

Câu 2. Từ thế kỉ XVII, nền nông nghiệp Anh có điểm gì nổi bật?

1. Nông nghiệp lạc hậu, manh mún
2. Nông nghiệp kém phát triển, bị nông phẩm của Pháp cạnh tranh
3. Phương thức kinh doanh tư bản chủ nghĩa thâm nhập mạnh vào nông nghiệp
4. Bắt đầu cuộc cách mạng trong lĩnh vực nông nghiệp

Đáp án: C

Câu 3. Tầng lớp quý tộc mới ở Anh là

1. Tầng lớp có nguồn gốc quý tộc phong kiến, cấu kết với tăng lữ bóc lột nhân dân
2. Tầng lớp có quyền lợi chính trị gắn với quý tộc phong kiến, nhưng lại có quyền lợi kinh tế gắn liền với giai cấp tư sản
3. Tầng lớp có quan hệ gần gũi với nhân dân
4. Tầng lớp đã thực hiện nhiều chính sách tiến bộ đối với nhân dân

Đáp án: B

Câu 4. Nguyên nhân trực tiếp dẫn đến bùng nổ cuộc cách mạng ở Anh là

1. Những mâu thuẫn trong xã hội Anh không thể điều hòa được nữa
2. Nhà vua Anh dùng vũ lực đàn áp Quốc hội khi yêu cầu về tài chính không được thông qua
3. Quân đội đứng về phía Quốc hội chống lại nhà vua
4. Nhân dân đứng về phía Quốc hội phản đối nhà vua quyết liệt

Đáp án: B

Câu 5. Tháng 4 – 1640, vua Sáclơ I đã buộc phải triệu tập Quốc hội để

1. Thông qua việc tăng thuế để có tiền chi cho việc đàn áp các cuộc nổi dậy
2. Thông qua những chính sách cải cách
3. Thông qua những chính sách cải cách mới về chính trị quân sự
4. Phê chuẩn nội các mới

Đáp án: A