Lý thuyết Lịch sử 7 bài 12: Cuộc kháng chiến chống quân xâm lược Tống (1075 - 1077)

Lý thuyết Lịch sử lớp 7 bài 12: Cuộc kháng chiến chống quân xâm lược Tống (1075 – 1077) hệ thống các kiến thức trọng tâm của bài học, giúp học sinh hiểu rõ diễn biến, nguyên nhân và ý nghĩa của cuộc kháng chiến chống quân Tống dưới thời nhà Lý. Bên cạnh phần lý thuyết, nội dung còn kèm theo Infographic Lịch sử 7 bài 12 và hệ thống câu hỏi trắc nghiệm có đáp án, hỗ trợ các em tự ôn tập và kiểm tra mức độ nắm bài. Đây là nguồn tham khảo hữu ích giúp học sinh củng cố kiến thức và chuẩn bị tốt cho các bài kiểm tra môn Lịch sử lớp 7.

A. Infographic Lịch sử 7 bài 12

B. Lý thuyết Lịch sử 7 bài 12

1. Cuộc kháng chiến chống Tống giai đoạn thứ nhất (1075)

- Bối cảnh lịch sử:

+ Giữa thế kỉ XI, vua Tống lại âm mưu đưa quân xâm lược Đại Việt

+ Triều đình nhà Lý đã cử Lý Thường Kiệt làm tổng chỉ huy cuộc kháng chiến

- Diễn biến:

+ Tiến đánh Chăm-pa, làm thất bại ý đồ phối hợp của nhà Tống với Chăm-pa.

+ Tháng 10/1075, Lý Thường Kiệt chỉ huy hơn 10 vạn quân, chia làm hai đạo tiến vào đất Tống, thực hiện chủ trương “tiến công trước để tự vệ”.

Lý Thường Kiệt chỉ huy quân tấn công sang đất Tống

+ Sau 42 ngày chiến đấu, quân Lý đã hạ được thành Ung Châu rồi nhanh chóng rút quân về chuẩn bị phòng tuyến chặn giặc.

2. Cuộc kháng chiến chống Tống giai đoạn thứ hai (năm 1077)

a) Chuẩn bị kháng chiến

- Lý Thường Kiệt tích cực chuẩn bị kháng chiến:

+ Hạ lệnh cho các tù trưởng dân tộc ít người ở gần biên giới bố trí quân đánh chặn để kiềm chế, tiêu hao sinh lực địch khi chúng vừa tiến sang.

+ Bố trí lực lượng thủy binh ở vùng Đông Bắc để chặn thủy binh địch, phá vỡ kế hoạch phối hợp thủy - bộ của chúng.

+ Xây dựng phòng tuyến kiên cố bên bờ nam sông Như Nguyệt và bố trí bộ binh đóng giữ.

b) Cuộc chiến đấu trên phòng tuyến sông Như Nguyệt

* Diễn biến:

- Năm 1077, quân Tống chia làm hai đạo tiến vào xâm lược Đại Việt.

+ Quân bộ do Quách Quỳ chỉ huy vượt qua biên giới vùng Đông Bắc Việt Nam. Trên đường tiến vào Thăng Long, chúng đã bị chặn trước phòng tuyến sông Như Nguyệt.

+ Quân thủy do Hòa Mâu chỉ huy tiến vào vùng ven biển Đông Bắc, nhưng bị chặn đánh liên tiếp nên không thể tiến sâu vào nội địa để hỗ trợ cho quân bộ.

- Quách Quỳ nhiều lần cho quân tìm cách vượt sông Như Nguyệt nhưng đều bị đẩy lùi về phía bờ Bắc.

- Cuối Xuân năm 1077, Lý Thường Kiệt quyết định mở cuộc tấn công lớn, khiến quân Tống thất bại nặng nề.

- Lý Thường Kiệt chủ động đề nghị “giảng hòa”. Quách Quỳ chấp nhận ngay và vội vã rút quân về nước.

Lược đồ trận chiến trên phòng tuyến sông Như Nguyệt năm 1077

* Kết quả, ý nghĩa:

- Đánh tan cuộc xâm lược của nhà Tống, bảo vệ vững chắc nền độc lập dân tộc.

- Thể hiện tinh thần đoàn kết, quyết tâm chống ngoại xâm của nhân dân Đại Việt và sự lãnh đạo sáng suốt, tài ba của Lý Thường Kiệt.

C. Bài tập trắc nghiệm Lịch sử 7 bài 12

Câu 1. Sau cuộc tập kích trên đất nhà Tống, Lý Thường Kiệt nhanh chóng rút quân về để làm gì?

A. Chuẩn bị lực lượng tiến công tiếp.

B. Kêu gọi Chăm-pa cùng đánh Tống.

C. Chuẩn bị phòng tuyến chặn giặc.

D. Kêu gọi nhân dân rút lui, sơ tán.

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: C

Sau 42 ngày chiến đấu, quân Lý đã hạ được thành Ung Châu – căn cứ mạnh nhất của quân Tống, tiêu hủy hết kho lương dự trữ rồi nhanh chóng rút quân về chuẩn bị phòng tuyến chặn giặc (SGK Lịch Sử 7 – trang 59).

Câu 2. Viên tướng nào chỉ huy quân Tống sang xâm lược Đại Việt vào năm 1077?

A. Trương Phụ.

B. Quách Quỳ.

C. Vương Thông.

D. Hầu Nhân Bảo.

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: B

Năm 1077, quân Tống chia làm hai đạo quân tiến vào xâm lược Đại Việt. Quân bộ do Quách Quỳ chỉ huy; quân thủy do Hòa Mâu chỉ huy (SGK Lịch Sử 7 – trang 60).

Câu 3. Cuộc kháng chiến chống Tống của quân dân nhà Lý đặt dưới sự lãnh đạo của

A.Lê Long Đĩnh.

B.Lý Thường Kiệt.

C. Lê Lợi.

D.Lê Hoàn

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: B

Cuộc kháng chiến chống Tống của quân dân nhà Lý đặt dưới sự lãnh đạo của Lý Thường Kiệt (SGK Lịch Sử 7 – trang 58).

Câu 4. Căn cứ mạnh nhất của quân Tống, nơi quân Lý tiêu huỷ hết kho lương thực khi tiến công vào đất Tống để tự vệ là

A. Khâm Châu.

B. Ung Châu.

C. Liêm Châu.

D. Đức Châu.

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: B

Căn cứ mạnh nhất của quân Tống, nơi quân Lý tiêu huỷ hết kho lương thực khi tiến công vào đất Tống để tự vệ là Ung Châu (SGK Lịch Sử 7 – trang 59).

Câu 5. Trên đường tiến quân về Thăng Long, quân xâm lược Tống đã bị chặn lại ở

A. thành Đa Bang.

B. cửa sông Bạch Đằng.

C. thành Tây Đô.

D. bờ bắc sông Như Nguyệt.

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: D

Trên đường tiến quân về Thăng Long, quân xâm lược Tống đã bị chặn lại ở bờ bắc sông Như Nguyệt (SGK Lịch Sử 7 – trang 60).

Câu 6. Sau khi rút quân về nước, Lý Thường Kiệt cho xây dựng hệ thống phòng ngự chống Tống ở đâu?

A. Sông Bạch Đằng.

B. Sông Như Nguyệt.

C. Sông Mã.

D. Sông Hồng.

.................

Tài liệu vẫn còn, mời các bạn tải về trong file tải