Tìm hiểu chung bài Sơn Tinh Thủy Tinh lớp 6
Tác giả Tác phẩm Sơn Tinh Thủy Tinh lớp 6
A. Thể loại truyền thuyết
1. Khái niệm
Truyền thuyết là loại truyện dân gian kể về các nhân vật và sự kiện có liên quan đến lịch sử thời quá khứ, thường có yếu tố tưởng tượng kì ảo. Truyền thuyết thể hiện thái độ và cách đánh giá của nhân dân đối với các sự kiện và nhân vật lịch sử được kể.
2. Phân loại: Gồm 2 loại:
| Truyền thuyết thời Hùng Vương - thời đại mở đầu lịch sử Việt Nam | Truyền thuyết của các triều đại phong kiến |
| Đặc điểm: gắn với việc giải thích nguồn gốc dân tộc và công cuộc dựng nước, giữ nước thời đại vua Hùng | Đặc điểm: bám sát lịch sử hơn, vá sử dụng ít yếu tố hoang đường, kì ảo hơn các truyền thuyết thời Hùng Vương |
3. Đặc trưng:
- Đặc trưng về đề tài: đề tài, chủ đề, nội dung chính của các truyền thuyết thường bắt nguồn từ những sự kiện, câu chuyện có trong lịch sử và mang ý nghĩa to lớn, quan trọng.
- Đặc trưng về nghệ thuật: sử dụng nhiều các yếu tố tưởng tượng, kì ảo, hư cấu.
- Đặc trưng về nhân vật: các nhân vật trong truyền thuyết thường:
- Được xây dựng rất đơn giản, không miêu tả quá cầu kì về tiểu sử hay ngoại hình.
- Được hòa trộn giữa những tính chất, đặc điểm của con người bình thường với những đặc điểm mang tính phi thường, thần thánh, kì ảo.
- Đặc trưng về cốt truyện: thường rất đơn giản, không có nhiều cao trào, biến động, các sự kiện, tình tiết khá ít ỏi.
B. Tác phẩm Sơn Tinh Thủy Tinh
1. Thể loại: Truyện truyền thuyết
2. Tác giả: Huỳnh Lý
3. Xuất xứ: Văn 6, tập 1, NXB Giáo dục, 1994
4. Phương thức biểu đạt: Tự sự kết hợp miêu tả và biểu cảm
5. Ngôi kể: Ngôi thứ ba
6. Bố cục: Gồm 3 phần:
| STT | Giới hạn | Nội dung chính |
| Phần 1 | từ đầu đến “mỗi thứ một đôi” | Vua Hùng đưa ra điều kiện kén rể |
| Phần 2 | tiếp đó đến “Thần Nước đành rút quân” | Cuộc giao tranh giữa Sơn Tinh và Thủy Tinh |
| Phần 3 | phần còn lại | Cuộc trả thù hằng năm của Thủy Tinh |
7. Giá trị nội dung:
“Sơn Tinh, Thủy Tinh” là câu chuyện tưởng tượng kì ảo, giải thích hiện tượng lũ lụt và thể hiện sức mạnh ước mong của người Việt cổ muốn chế ngự thiên tai, đồng thời suy tôn, ca ngợi công lao dựng nước của các vua Hùng
8. Giá trị nghệ thuật:
- Xây dựng hình tượng nhân vật dáng dấp thần linh, với nhiều chi tiết hoang đường, kì ảo
- Cách kể chuyện lôi cuốn, hấp dẫn.
9. Nội dung chính:
“Sơn Tinh, Thủy Tinh” là câu chuyện giải thích hiện tượng lũ lụt hàng năm của nước ta và thể hiện sức mạnh, ước mong của người Việt cổ muốn chế ngự thiên tai, đồng thời suy tôn, ca ngợi công lao dựng nước của các vua Hùng.
10. Tóm tắt:
Mẫu 1:
Hùng Vương thứ mười tám muốn kén chồng cho con gái Mị Nương. Sơn Tinh (Thần Núi) và Thủy Tinh (Thần Nước) cùng đến cầu hôn. Nhà vua băn khoăn đưa ra yêu cầu sính lễ, ai đem sính lễ đến trước sẽ được lấy Mị Nương. Hôm sau Sơn Tinh đến trước, rước Mị Nương về. Thủy Tinh đến sau nổi giận, dâng nước đánh Sơn Tinh và thua trận. Từ đó hằng năm Thủy Tinh làm mưa bão trả thù Sơn Tinh.
Mẫu 2:
Hùng Vương thứ mười tám có một người con gái tên là Mị Nương, người đẹp như hoa, tính nết hiền dịu. Vua muốn kén cho con gái một người chồng xứng đáng. Một hôm có hai chàng trai đến cầu hôn. Một người ở vùng núi Tản Viên – chúa miền non cao tên Sơn Tinh. Một người miền biển Đông – chúa miền nước thẳm. Hai người đều có tài năng. Vì vậy vua ra điều kiện, ai mang sính lễ đến trước, vua sẽ gả con gái cho. Sơn Tinh đến trước và rước được Mị Nương về, Thủy Tinh đến sau đùng đùng nổi giận, giao tranh với Sơn Tinh. Sơn Tinh thắng, Thủy Tinh đành rút quân nhưng hàng năm vẫn dâng nước đánh Sơn Tinh.
Mẫu 3
Vua Hùng Vương thứ mười tám có một người con gái cực kỳ xinh đẹp tên là Mị Nương, nhà vua muốn kén cho nàng một chàng rể thật xứng đáng. Trong vùng có hai chàng trai đến cầu hôn Mị Nương, một người tên là Sơn Tinh – chúa vùng núi cao, một người là Thủy Tinh – chúa miền biển cả. Cả hai đều tài giỏi ngang nhau nên nhà vua không biết lựa chọn ai bèn hạ lệnh rằng nếu hôm sau ai đem lễ vật đến trước sẽ được rước Mị Nương về. Lễ vật bao gồm: "một trăm ván cơm nếp, hai trăm nệp bánh chưng, voi chín ngà, gà chín cựa, ngựa chín hồng mao, mỗi thứ một đôi". Hôm sau, Sơn Tinh đem lễ vật đến trước trước, rước được Mị Nương về. Thủy Tinh đến sau, nổi giận đùng đùng đem quân đuổi đánh để cướp Mị Nương. Thủy Tinh hô mưa gọi gió, dâng nước lên cao, Sơn Tinh không hề nao núng mà bốc từng quả núi chặn lũ. Hai bên đánh nhau ròng rã mấy tháng, sức của Thủy Tinh đã đuối nên đành chịu thua. Nhưng vì thù hận không thể quên, hằng năm Thủy Tinh vẫn dâng nước lũ đánh Sơn Tinh và lần nào cũng thua trận.
C. Soạn bài Sơn Tinh Thủy Tinh
>> HS tham khảo các bài soạn hay và đa dạng ở đây:
- Soạn Ngắn gọn: Soạn bài Sơn Tinh Thủy Tinh siêu ngắn
- Soạn Chi tiết: Soạn Sơn Tinh, Thủy Tinh trang 10 chi tiết nhất
D. Infographic bài Sơn Tinh Thủy Tinh
(Đây là mẫu xem thử, bản tải về dạng ảnh PNG, không có logo, kích thước lớn, rõ nét)