Đề tham khảo tuyển sinh lớp 10 môn Văn năm 2026 - 2027 sở GD&ĐT Bắc Ninh
Đề minh họa tuyển sinh lớp 10 môn Ngữ văn năm 2026 sở GD&ĐT Bắc Ninh
VnDoc gửi tới quý thầy cô và các em Đề tham khảo tuyển sinh lớp 10 môn Văn năm 2026 - 2027 sở GD&ĐT Bắc Ninh. Đề thi được biên soạn theo hình thức tự luận, gồm 2 phần: Đọc hiểu (4 điểm) và Viết (6 điểm). Tài liệu giúp các em nắm vững các dạng bài, ôn tập và làm quen với nhiều dạng câu hỏi môn Văn, từ đó có sự chuẩn bị cho kì thi vào lớp 10 sắp tới đạt kết quả cao. Mời thầy cô và các em tham khảo chi tiết dưới đây.
|
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BẮC NINH (Đề thi gồm có 02 trang) ĐỀ THAM KHẢO |
ĐỀ THI TUYỂN SINH LỚP 10 NĂM HỌC 2026-2027 MÔN: NGỮ VĂN Thời gian làm bài: 120 phút, không kể thời gian phát đề |
I. PHẦN ĐỌC HIỂU (4,0 điểm)
Đọc đoạn trích:
Chùa Bổ Đà (Bắc Ninh) trầm mặc giữa non xanh
Tọa lạc trên núi Phượng Hoàng (Bổ Đà sơn), thuộc địa phận phường Vân Hà (Bắc Ninh), chùa Bổ Đà là trung tâm tu hành và đào tạo tăng ni lớn của dòng thiền Lâm Tế xứ Kinh Bắc xưa. Gắn với truyền thuyết người tiều phu đốn củi và Phật Bà Quan Âm ứng hiện cứu độ chúng sinh, trải qua biến thiên lịch sử, chùa Bổ Đà vẫn bảo lưu khá nguyên vẹn những nét kiến trúc truyền thống cũng như nhiều tài liệu, hiện vật, cổ vật quý hiếm.
Cùng với tổ đình Vĩnh Nghiêm, chùa Bổ Đà được xem là trung tâm Phật giáo lớn thứ hai của vùng, mang đậm dấu ấn thiền phái Lâm Tế - một dòng thiền phổ biến ở miền Bắc nước ta. Chùa Bổ Đà ban đầu là sơn môn thuộc chốn tổ Vĩnh Nghiêm, rồi phát triển thành trung tâm độc lập, kế thừa tinh thần Trúc Lâm Yên Tử và hòa quyện cùng bản sắc riêng của Lâm Tế. Trải bao biến thiên lịch sử, ngôi chùa vẫn uy linh như "chứng nhân trầm mặc" đối thoại cùng đất trời và thời gian.
Lối vào chùa Bổ Đà. Ảnh: Việt Hưng
Bước qua Tam quan uy nghi khắc câu đối "Trúc Lâm khai cảnh hiện/ Lâm Tế hậu tông truyền" (dịch nghĩa: Trúc Lâm mở cảnh Phật, Lâm Tế kế tiếp truyền), khách hành hương như bước vào thế giới tĩnh lặng, từng bức trình tường đất, đá cũ rêu phong thấm đẫm màu thiền.
Khác với nhiều chùa miền Bắc, Bổ Đà được xây theo lối "nội thông ngoại bế" - bên trong thông nhau, bên ngoài là hệ thống tường rào bằng đất nện, trình tường. Đây là lối thiết kế vừa kín đáo, vừa linh hoạt, giúp người hành lễ có thể đi vòng quanh khắp chùa cả khi trời mưa mà không bị ướt. Chùa có 18 tòa ngang, dãy dọc với gần 100 gian liên hoàn như những nếp gấp thời gian, đan xen thành một không gian trầm lặng, u tịch, linh thiêng.
Tại trung tâm nội tự Tứ Ân bài trí hàng trăm pho tượng lớn nhỏ và hàng trăm bức hoành phi, câu đối, biển gỗ sơn son thếp vàng được tạo tác dưới thời Lê Trung hưng và thời Nguyễn. Việc bài trí tượng thờ phản ánh sự dung hòa giữa Phật giáo và tín ngưỡng bản địa. Tinh thần "Tam giáo đồng nguyên" (Phật - Nho - Lão) là minh chứng cho một nền văn hóa Việt Nam mang tính mở, hài hòa và uyển chuyển.
(Thuận Thảo, dẫn theo https://baobacninhtv.vn, ngày 01/8/2025)
Thực hiện các yêu cầu:
Câu 1. Đoạn trích cung cấp thông tin về đối tượng nào?
Câu 2. Chỉ ra phương tiện phi ngôn ngữ được sử dụng trong đoạn trích.
Câu 3. Nhận xét về cách trình bày thông tin trong đoạn trích.
Câu 4. Nêu tác dụng của thành phần phụ chú trong câu văn sau: Tinh thần "Tam giáo đồng nguyên" (Phật - Nho - Lão) là minh chứng cho một nền văn hóa Việt Nam mang tính mở, hài hòa và uyển chuyển.
Câu 5. Từ nội dung đoạn trích, em hãy trình bày những việc bản thân cần làm để bảo vệ những di tích lịch sử, văn hóa ở địa phương.
II. PHẦN VIẾT (6,0 điểm)
Câu 1. (2,0 điểm)
Viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) bàn về vai trò của những giá trị văn hóa truyền thống trong xã hội hiện đại.
Câu 2. (4,0 điểm)
Viết bài văn nghị luận (khoảng 600 chữ) phân tích đặc điểm nội dung và nghệ thuật của bài thơ sau:
NHÀ MÌNH
Đặng Bá Khanh1
|
Nhà mình ở dưới lùm tre mát Cây rơm được nắng ánh lên vàng Trâu nằm nhai bọt lau phau trắng Tiếng gà ai gáy xác xao trưa Vẫn bên bờ dậu chum2 đựng nước Mái hiên cối giã mẹ giần sàng3 Cầu ao cha bắc chênh vênh nắng Em ngồi ngơ ngẩn ngắm sen thưa Bao năm vất vưởng nơi đất khách Có đêm giữa phố chợt thót mình Tiếng mưa xào xạc trên thềm đá Ngỡ đang ngọt giấc chốn quê xưa |
Ngổn ngang một kiếp như mắc nợ Ngơ ngác hồn quê cứ gọi thầm Mải miết tóc xanh rồi tóc bạc Lưng trời cánh nhạn mịt mù xa Ta về mái cũ trong se lạnh Bỗng thấy mùa xanh rắc ấm lòng Hình như tiếng mẹ nơi đầu võng Cha ngồi hong sách4 trước đèn khuya. (Theo Giọt mùa, NXB Hội Nhà văn, 2018, tr.26-28) |
1Đặng Bá Khanh (sinh năm 1961) là một cựu chiến binh và nhà thơ người Bắc Ninh. Thơ ông nổi tiếng với phong cách giản dị, đậm chất truyền thống, mang cảm hứng công dân sâu sắc về quê hương, đất nước và đồng đội.
2Chum: Đồ dùng bằng đất nung, bụng phình to, miệng vừa phải, thường để ngoài sân/hiên để hứng nước mưa hoặc chứa nước sinh hoạt.
3Giần sàng: Những vật dụng đan bằng tre, nứa dùng để loại bỏ trấu, cám, sạn ra khỏi gạo sau khi xay, giã.
4Hong sách: Đem sách ra phơi ở nơi có gió, có nắng hoặc để gần nguồn nhiệt (như ngọn đèn dầu) cho khô ráo, tránh ẩm mốc, mối mọt.
----------- Hết ----------
