Đọc hiểu Đàn bầu
Đọc hiểu Đàn bầu được VnDoc.com tổng hợp và xin gửi tới bạn đọc cùng tham khảo. Bài viết được tổng hợp gồm có 2 mã đề đọc hiểu. Đề có đáp án và lời giải chi tiết kèm theo. Mời các bạn cùng theo dõi chi tiết bài viết dưới đây để có thêm tài liệu ôn tập phần Đọc hiểu Ngữ văn nhé.
Đề đọc hiểu Đàn bầu mẫu 1
TIẾNG ĐÀN BẦU
(Lữ Giang)
Lắng tai nghe đàn bầu
Ngân dài trong đêm thâu
Tiếng đàn là suối ngọt
Cho thời gian lên màu.
Tiếng đàn bầu của ta
Lời đằm thắm thiết tha
Cung thanh là tiếng mẹ
Cung trầm là giọng cha.
Đàn ngày xưa mất nước
Dây đồng lẻ não nuột
Người hát xẩm mắt mù
Ôm đàn đi trong mưa
Mừng Việt Nam chiến thắng
Đàn bầu ta dạo lên
Nghe niềm vui sâu đậm
Việt Nam – Hồ Chí Minh.
(Mã Giang Lân sưu tầm, tuyển chọn, Thơ Việt Nam 1954 – 1964, NXB Giáo dục, 1997, tr155)
Câu 1: Nhân vật trữ tình trong văn bản là ai?
Xem lời giải
Ta
Câu 2: Chỉ ra những hình ảnh trong bài thơ miêu tả các cung bậc của tiếng đàn bầu.
Xem lời giải
ngân dài trong đêm, cung thanh , cung trầm,…
Câu 3: Những biện pháp tu từ nào được sử dụng trong hai dòng thơ: “Tiếng đàn là suối ngọt/Cho thời gian lên màu”.
Xem lời giải
* Biện pháp tu từ được sử dụng trong hai dòng thơ là:
– So sánh: Tiếng đàn – suối ngọt
– Ẩn dụ chuyển đổi cảm giác: Thời gian lên màu
Câu 4: Anh/chị hiểu như thế nào về câu thơ: “Đàn ngày xưa mất nước /Dây đồng lẻ não nuột”.
Xem lời giải
Tiếng đàn bầu mang theo cả những giai điệu bi ai, não nuột, buồn tủi khi đất nước, nhân dân bị rơi vào cảnh lầm than nô lệ, mất độc lập tự do.
– Đó cũng chính là tâm trạng của nhân vật trữ tình trong bài thơ.
Câu 5: Nêu hiệu quả của việc kết hợp các biện pháp tu từ trong các dòng thơ sau:
Tiếng đàn bầu của ta
Lời đằm thắm thiết tha
Cung thanh là tiếng mẹ
Cung trầm là giọng cha.
Xem lời giải
– Đoạn thơ đã sử dụng kết hợp các biện pháp tu từ:
+ Lặp cấu trúc “Cung… là…”
+ So sánh: “Cung thanh” như là “tiếng mẹ”; “cung trầm” như là “giọng cha”
+ Liệt kê: Cung thanh, cung trầm, tiếng mẹ, giọng cha
+ Đối: Thanh – trầm; mẹ – cha
– Việc sử dụng kết hợp các biện pháp tu từ đã đem lại hiệu quả nghệ thuật cho đoạn thơ:
+ Khắc họa những cung bậc âm thanh, cảm xúc của tiếng đàn bầu. Tiếng đàn bầu có cung bậc âm thanh phong phú trầm bổng, ngân nga, thanh thoát vừa gần gũi, quen thuộc, giản dị, ấm áp vừa thiêng liêng cao đẹp như tình mẹ, tình cha.
+ Qua đó, thể hiện tình yêu, niềm tự hào của tác giả về vẻ đẹp của tiếng đàn bầu, một loại hình nghệ thuật độc đáo của dân tộc Việt Nam.
+ Việc kết hợp các biện pháp tu từ còn tạo nhịp điệu, giọng điệu cho đoạn thơ, khiến cho đoạn thơ giàu tính nhạc, giàu hình ảnh, giàu giá trị biểu cảm, sinh động, hấp dẫn.
Câu 6: Nhận xét về đặc điểm và tác dụng của các hình ảnh thơ trong các dòng thơ sau:
Đàn ngày xưa mất nước
Dây đồng lẻ não nuột
Người hát xẩm mắt mù
Ôm đàn đi trong mưa
Xem lời giải
– Đoạn thơ đã xây dựng những hình ảnh độc đáo là: “Dây đồng lẻ”; “người hát xẩm mắt mù, ôm đàn đi trong mưa”.
+ “Dây đồng lẻ não nuột” là hình ảnh khắc họa đặc điểm độc đáo của cây đàn bầu cùng những giai điệu cô đơn, bi ai của tiếng đàn trong những năm tháng đất nước mất chủ quyền.
+ Hình ảnh người hát xẩm mù lòa, ôm đàn trong đêm mưa khắc họa rõ nét về thân phận, cảnh ngộ đau đớn của những người dân Việt Nam trong những năm tháng đất nước bị giặc xâm lăng.
– Những hình ảnh đó được xây dựng một cách chân thực, cụ thể, giàu tính tạo hình, giàu giá trị biểu cảm gây ấn tượng mạnh mẽ đến bạn đọc. Giúp người đọc cảm nhận sâu sắc về những giai điệu của tiếng đàn; về thân phận, cảnh ngộ của con người VN trong hoàn cảnh đất nước mất độc lập tự do.
Câu 7: Qua những suy nghĩ của nhà thơ về tiếng đàn bầu, anh/chị nhận ra thái độ, tình cảm nào của tác giả.
Xem lời giải
– Tiếng đàn bầu hiện lên trong suy nghĩ của nhà thơ là:
+ Tiếng đàn bầu có nhiều cung bậc âm thanh gợi những cung bậc cảm xúc trong tâm hồn con người: khi ngọt ngào như dòng suối; khi đằm thắm thiết tha như tiếng mẹ, giọng cha; khi não nuột buồn tủi bởi mất nước; khi vui tươi phấn khởi bởi đất nước giành chiến thắng.
+ Tiếng đàn bầu gắn liền với đời sống tâm hồn của con người VN, gắn liền với từng giai đoạn lịch sử của đất nước, dân tộc.
– Qua những suy nghĩ đó, ta nhận ra thái độ, tình cảm của nhà thơ:
+ Đó là niềm xúc động khi nhà thơ lắng nghe từng giai điệu của tiếng đàn bầu
+ Đó là niềm tự hào, ngợi ca về một loại hình âm nhạc độc đáo của dân tộc
+ Đó còn là tình yêu với quê hương, đất nước; là sự quyết tâm lưu giữ, bảo tồn một loại hình âm nhạc truyền thống của dân tộc; là lòng quyết tâm bảo vệ nền độc lập, tự do của đất nước.
Câu 8: Anh/chị rút ra bài học gì sau khi đọc bài thơ.
Xem lời giải
Tình yêu quê hương đất nước.
Lưu giữ, bảo tồn những nét văn hoá truyền thống của dân tộc…
Đề đọc hiểu Đàn bầu mẫu 2
ĐÀN BẦU
(Lữ Giang)
Tặng anh Nguyễn Đình Phúc
Lắng tai nghe đàn bầu
Ngân dài trong đêm thâu
Tiếng đàn như suối ngọt
Cứ đưa hồn lên cao.
Tiếng đàn bầu của ta
Lời đằm thắm thiết tha
Cung thanh là tiếng mẹ
Cung trầm như giọng cha
Đàn ngày xưa não ruột
Có người hát xẩm mù
Ôm đàn đi trong mưa…
Mưa hoà cùng nước mắt
Đưa hồn ta lên cao
Đàn bầu làm suối ngọt
Tình yêu quê dâng trào
Thay cho dòng nước mắt.
(Mã Giang Lân sưu tầm, tuyển chọn và giới thiệu, Thơ Việt Nam 1954 - 1964, NXB Giáo dục, 1997, tr.155)
Câu 1: Xác định thể thơ và dấu hiện nhận biết thể thơ trong bài Đàn bầu
Câu 2: Chỉ ra những từ ngữ, hình ảnh miêu tả tiếng đàn bầu trong văn bản Đàn bầu
Mời các bạn cùng tải về bản DOC hoặc PDF để xem đầy đủ nội dung
