Đọc hiểu Những năm tháng không thể nào quên

Đọc hiểu Những năm tháng không thể nào quên là tài liệu hữu ích giúp bạn đọc có thể trau dồi nội dung kiến thức và có thêm tài liệu học tập môn Ngữ văn. Bài viết được tổng hợp gồm có 5 câu hỏi phần đọc hiểu. Đề có đáp án và lời giải chi tiết kèm theo. Mời các bạn cùng theo dõi chi tiết bài viết dưới đây để có thêm tài liệu ôn tập phần Đọc hiểu Ngữ văn nhé.

Đề đọc hiểu Những năm tháng không thể nào quên - Đề 1

Đọc đoạn trích:

Mồng 2 tháng Chín năm 1945

…Chủ tịch Hồ Chí Minh, vị Chủ tịch của Chính phủ lâm thời nước Việt Nam dân chủ cộng hòa, đã ra mắt đồng bào như một lãnh tụ lần đầu xuất hiện trước đông đảo quần chúng. Đó là một cụ già gầy gò, trán cao, mắt sáng, râu thưa. Cụ đội chiếc mũ đã cũ, mặc áo ka-ki cao cổ, đi dép cao-su trắng.

Mấy ngày hôm trước, một vấn đề được đặt ra là phải có một bộ quần áo để Bác mặc khi Chính phủ ra mắt đồng bào. Cuối cùng, Bác đã chọn bộ quần áo này. Hai mươi bốn năm làm Chủ tịch nước, trong những ngày lễ lớn của dân tộc, trong những cuộc đi thăm nước ngoài, Hồ Chủ tịch bao giờ cũng xuất hiện với một hình ảnh giản dị, không thay đổi. Vẫn bộ quần áo vải, trên ngực không một tấm huân chương, y như lần đầu Bác đã ra mắt đồng bào.

Ông Cụ có dáng đi nhanh nhẹn. Dáng đi này cũng làm cho đôi người lúc đó ngạc nhiên. Họ đã không nhìn thấy ở vị Chủ tịch dáng đi trang trọng của những người “sang”. Giọng nói của ông Cụ phảng phất giọng nói của một miền quê đất Nghệ An.

Bác đã xuất hiện trước một triệu đồng bào ngày hôm đó như vậy.

Lời nói của Bác điềm đạm, đầm ấm, khúc chiết, rõ ràng. Không phải là cái giọng hùng hồn người ta thường được nghe trong những ngày lễ long trọng. Nhưng người ta tìm thấy ngay ở đó những tình cảm sâu sắc, ý chí kiên quyết; tất cả đều tràn đầy sức sống; từng câu, từng tiếng đi vào lòng người.

Đọc bản Tuyên ngôn Độc lập đến nửa chừng, Bác dừng lại và bỗng dưng hỏi:

- Tôi nói, đồng bào nghe rõ không?

Một triệu con người cùng đáp, tiếng dậy vang như sấm:

- Co.o.ó!

Từ giây phút đó, Bác cùng với cả biển người đã hòa làm một.

Đây là bản Tuyên ngôn của nước Việt Nam dân chủ cộng hòa vừa giành được độc lập bằng cuộc chiến đấu suốt tám mươi năm của dân tộc. Đây còn là những lời tâm huyết, đầy cảm kích của đội tiên phong giác ngộ nhất của giai cấp cách mạng nhất, có những người con tuyệt đối trung thành với lợi ích của giai cấp và của dân tộc, trước máy chém, trước miệng súng của quân thù, đã từng giật tấm băng đen bịt mắt, hô lớn: “Việt Nam độc lập muôn năm!”

Buổi lễ kết thúc bằng những lời thề Độc lập:

- Chúng tôi, toàn thể dân Việt Nam xin thề:“Kiên quyết một lòng ủng hộ Chính phủ lâm thời Việt Nam dân chủ cộng hòa, ủng hộ Chủ tịch Hồ Chí Minh”.

- Chúng tôi xin thề:“Cùng Chính phủ giữ nền độc lập hoàn toàn cho Tổ quốc, chống mọi mưu mô xâm lược, dù phải chết cũng cam lòng”.

- Nếu Pháp đến xâm lược lần nữa thì chúng tôi xin thề:

Không đi lính cho Pháp

Không làm việc cho Pháp

Không bán lương thực cho Pháp

Không đưa đường cho Pháp

Một triệu con người, một triệu tiếng hô cùng hòa làm một. Đó là lời thề của toàn dân kiên quyết thực hiện lời Hồ Chủ Tịch vừa đọc để kết thúc bản Tuyên ngôn:

“Nước Việt Nam có quyền được hưởng tự do và độc lập và sự thật đã thành một nước tự do, độc lập. Toàn thể dân tộc Việt Nam quyết đem tất cả tinh thần và lực lượng, tính mệnh và của cải để giữ vững quyền tự do và độc lập ấy”.

“Bản án chế độ thực dân Pháp” đã có từ ba mươi năm trước đây. Nhưng hôm nay mới chính là ngày chế độ thực dân Pháp bị đưa ra cho toàn dân Việt Nam công khai xét xử.

Lịch sử đã sang trang. Một kỉ nguyên mới bắt đầu: Kỷ nguyên của Độc lập, Tự do, Hạnh phúc.

(Trích Hồi kí Những năm tháng không thể nào quên, Võ Nguyên Giáp, NXB Trẻ, 2019, tr.30-33)

Câu 1. Chỉ ra dấu hiệu xác định thể loại của đoạn trích trên?

Câu 2. Theo đoạn trích, chủ tịch Hồ Chí Minh đã ra mắt đồng bào với dáng vẻ như thế nào?

Câu 3. Phân tích tác dụng của biện pháp tu từ điệp cấu trúc trong đoạn văn sau

- Nếu Pháp đến xâm lược lần nữa thì chúng tôi xin thề:

Không đi lính cho Pháp

Không làm việc cho Pháp

Không bán lương thực cho Pháp

Không đưa đường cho Pháp

Câu 4. Anh/Chị hiểu như thế nào khi tác giả cho rằng: Một triệu con người, một triệu tiếng hô cùng hòa làm một. Đó là lời thề của toàn dân kiên quyết thực hiện lời Hồ Chủ Tịch vừa đọc để kết thúc bản Tuyên ngôn:

“Nước Việt Nam có quyền được hưởng tự do và độc lập và sự thật đã thành một nước tự do, độc lập. Toàn thể dân tộc Việt Nam quyết đem tất cả tinh thần và lực lượng, tính mệnh và của cải để giữ vững quyền tự do và độc lập ấy”.

Câu 5. Từ văn bản trên, Anh/chị hãy rút ra thông điện và lí giải từ 5 -7 dòng?

Trả lời:

1 Dấu hiệu nhân biết thể loại hồi kí:

Người kể chuyện: Xưng "tôi" (ẩn hoặc hiện) là người trực tiếp chứng kiến hoặc tham gia sự kiện.

• Sự thật lịch sử: Tái hiện các sự kiện, nhân vật có thật trong lịch sử (Ngày 2/9/1945, Bác Hồ, Quảng trường Ba Đình...).

• Tính xác thực: Có mốc thời gian, địa điểm cụ thể và những chi tiết thực tế về trang phục, giọng nói của nhân vật.

2 Theo đoạn trích, Chủ tịch Hồ Chí Minh ra mắt đồng bào với dáng vẻ:

• Gầy gò, trán cao, mắt sáng, râu thưa.

• Trang phục giản dị: Mũ cũ, áo ka-ki cao cổ, dép cao-su trắng.

• Dáng đi nhanh nhẹn, giọng nói phảng phất âm hưởng quê hương Nghệ An.

3 Tác dụng của biện pháp điệp cấu trúc ("Không... cho Pháp"):

• Về hình thức: Tạo nhịp điệu dồn dập, mạnh mẽ, đanh thép như những lời thề quyết tử.

• Về nội dung: Khẳng định thái độ tuyệt giao, không hợp tác dưới mọi hình thức với kẻ thù xâm lược.

• Về biểu cảm: Thể hiện ý chí sắt đá, sự đồng lòng và quyết tâm bảo vệ nền độc lập của toàn thể dân tộc Việt Nam.

4 Cách hiểu về chi tiết "Một triệu con người, một triệu tiếng hô cùng hòa làm một":

• Cho thấy sức mạnh của sự đoàn kết dân tộc: Giữa lãnh tụ và quần chúng không có khoảng cách, ý Đảng và lòng dân đã hòa quyện.

• Khẳng định tính chính nghĩa của bản Tuyên ngôn Độc lập: Đó không chỉ là lời của một cá nhân mà là tiếng nói của cả dân tộc.

• Thể hiện sự tự nguyện, cam kết cao nhất của người dân trong việc đánh đổi cả "tính mệnh và của cải" để giữ vững quyền tự do.

5 Học sinh rút ra thông điệp và lí giải hợp lí:

• Thông điệp: Sự giản dị của một vĩ nhân và sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân tộc là chìa khóa để bảo vệ độc lập.

Lí giải: Hình ảnh Bác Hồ giản dị giúp xóa nhòa khoảng cách giữa lãnh đạo và nhân dân, tạo nên sự tin yêu tuyệt đối. Khi một dân tộc cùng nhìn về một hướng, cùng chung một lời thề, thì sức mạnh đó trở thành bức tường thành vững chắc nhất mà không kẻ thù nào có thể phá vỡ.

Đề đọc hiểu Những năm tháng không thể nào quên - Đề 2

Đọc văn bản sau đây:

"Hạnh phúc cho dân”, đó là điều Người đã nêu lên trong bản Tuyên ngôn Độc lập: “dân tộc nào cũng có quyền sống, quyền sung sướng và quyền tự do”.

Hạnh phúc mà Người muốn đem lại cho dân là một niềm hạnh phúc trọn vẹn. Hạnh phúc đó không chỉ ở những thành quả mà hôm nay cách mạng vừa đem lại cho toàn dân. Hạnh phúc đó còn đang tiếp tục đến với nhân dân lao động trong cuộc đấu tranh để tiêu diệt tận cùng nguồn gốc mọi khổ đau của con người, xây dựng nên một xã hội mà mọi hiện tượng người bóc lột người đều hoàn toàn bị xóa bỏ. Trong cuộc đấu tranh vĩ đại ấy, Đảng và Hồ Chủ tịc đã chọn cho nhân dân ta một con đường ngắn nhất.

Hạnh phúc cho dân”, đó là mục đích của việc giành lấy chính quyền và giữ vững, bảo về chính quyền ấy. Đó là lí tưởng của Người. Đó cũng là tấm lòng của Người.

(Trích “Những năm tháng không thể nào quên” – Võ Nguyên Giáp, Ngữ văn 12, tập một, NXB Giáo dục, 2010, tr.209)

Thực hiện các yêu cầu sau:

Câu 1: Những từ ngữ được gạch chân thuộc loại ngôn ngữ nào?

Câu 2: Việc sử dụng từ “hạnh phúc” trở đi trở lại nhiều lần có ý nghĩa gì?

Câu 3: Văn bản gợi nhắc đến văn kiện lịch sử trọng đại nào của dân tộc? Nêu ý nghĩa lịch sử của văn kiện đó.

Mời các bạn cùng tải về bản DOC hoặc PDF để xem đầy đủ nội dung