Nghị luận xã hội về mối quan hệ giữa tài và đức
VnDoc.com xin gửi tới bạn đọc bài viết Nghị luận xã hội về mối quan hệ giữa tài và đức để bạn đọc cùng tham khảo và có thêm tài liệu học tập Ngữ văn 12 nhé. Mời các bạn cùng tham khảo chi tiết và tải về tại đây.
Nghị luận mối quan hệ giữa tài và đức
I. Dàn ý Nghị luận xã hội về mối quan hệ giữa tài và đức
Dàn ý Nghị luận xã hội về mối quan hệ giữa tài và đức mẫu 1
1. Mở bài
Giới thiệu vấn đề cần nghị luận: mối quan hệ giữa tài và đức.
Lưu ý: Học sinh tự lựa chọn cách dẫn trực tiếp hoặc gián tiếp tùy thuộc vào khả năng của mình.
2. Thân bài
a. Giải thích
Tài: những người giỏi giang, thông minh, nhạy bén với cuộc sống nhưng lại không có phẩm chất, tâm hồn tốt đẹp.
Đức: những người có tâm hồn cao đẹp nhưng lại không tài giỏi, thông minh.
→ Nếu thiếu sót một trong hai yếu tố tài và đức sẽ làm cho cuộc sống của con người đi sai lệch, khó đạt được thành công. Câu nói mang ý nghĩa: những người vừa có tài, vừa có đức sẽ là phần cốt lõi giúp cho đất nước ngày càng phát triển thịnh vượng và tốt đẹp hơn.
b. Phân tích
Nếu không tài giỏi, chúng ta làm việc gì cũng sẽ khó, cũng sẽ dễ đổ bể, chính vì thế tài năng vô cùng quan trọng trong cuộc sống con người. Nhưng nếu con người thông minh mà không có đạo đức tốt thì sẽ dễ mang tài năng của mình đi làm chuyện xấu hòng tư lợi, như thế sẽ gây ra hậu quả khôn lường cho xã hội.
Tài và đức nên đi liền với nhau, kết hợp với nhau để con người phát triển theo chiều hướng tích cực để xây dựng xã hội đẹp đẽ.
Người có tài và đức sẽ được xã hội trọng dụng, người khác ngưỡng mộ và là tấm gương sáng để mọi người học tập và noi theo.
c. Chứng minh
Học sinh tự lấy dẫn chứng về nhân vật, những con người vừa tài giỏi lại có đạo đức, nhân cách tốt cống hiến hết mình cho nước nhà làm minh chứng cho bài làm văn của mình.
Lưu ý: dẫn chứng phải tiêu biểu, nổi bật, xác thực được nhiều người biết đến.
d. Phản đề
Trong xã hội vẫn có không ít người tài giỏi nhưng đạo đức không tốt, chuyên đi làm những chuyện xấu xa để thu lợi, lại có những người tuy không tài giỏi nhưng lại có đạo đức và phẩm chất tốt đẹp, những người này cũng khó có được thành công trong cuộc sống.
Bên cạnh đó cũng có không ít người không tài giỏi lại không cố gắng học tập, rèn luyện bản thân, tu bổ đạo đức,… những người này đáng bị xã hội thẳng thắn phê phá, chỉ trích.
3. Kết bài
Khái quát lại vấn đề cần nghị luận: mối quan hệ giữa tài và đức; đồng thời rút ra bài học, liên hệ bản thân.
Dàn ý Nghị luận xã hội về mối quan hệ giữa tài và đức mẫu 2
1. Mở bài
- Đưa ra vấn đề nghị luận
- Nhận xét chung của em về vấn đề
Gợi ý:
- Các em có thể đưa câu nói của chủ tịch Hồ Chí Minh đã răn dạy: “Có tài mà không có đức là người vô dụng, có đức mà không có tài thì làm việc gì cũng khó”.
- Khẳng định mối quan hệ giữa đức và tài rất quan trọng, để trở thành một công dân có ích cho xã hội, con người cần rèn luyện cho mình cả hai giá trị cơ bản đó.
2. Thân bài
a) Giải thích vấn đề
– Tài: là trình độ, năng lực, khả năng sáng tạo của con người.
– Đức: là phẩm chất và nhân cách của con người.
– Tài và đức thể hiện vẻ đẹp nhân cách của con người.
b) Bàn luận vấn đề
(1) Biểu hiện của tài và đức:
– Tài được thể hiện qua khả năng của con người về một hoặc nhiều lĩnh vực nào đó trong xã hội. Người có tài là người có khả năng làm tốt một việc hoặc nhiều việc. Công việc ấy phải làm được nó và làm thật đẹp thật tốt thì mới gọi được là tài. Còn có những con người biết nhiều, làm tốt được nhiều công việc thì người đó là người đa tài, tức là có nhiều khả năng để làm tốt nhiều việc.
– Đức là đạo đức của một con người. Nói rõ hơn thì nó là những quy tắc chuẩn mực xã hội phù hợp với những đạo lí sống trên đời giữa người với người. Người có đạo đức là người luôn biết sống đúng với những cái được gọi là đẹp nhất. Nói cách khác người có đạo đức luôn có một tấm lòng lương thiện.
– Biểu hiện của người có tài có đức trong xã hội: Các nhà bác học có tài có tâm có những phát kiến vĩ đại vì con người, giúp cho sự phát triển của loài người… Dù ở bất kì lĩnh vực nào, con người tài đức đều mang lại những lợi ích nhất định cho loài người.
(2) Mối quan hệ giữa tài và đức
– Hai khái niệm đức và tài có quan hệ chặt chẽ với nhau, thống nhất với nhau trong một con người. Nói cách khác thì yếu tố để làm nên một con người có ích cho chính bản thân, gia đình, bạn bè và đất nước phải là một con người có tài và có đức.
+ Chú trọng tài mà không quan tâm đến đức sẽ dẫn tới lệch lạc trong suy nghĩ và hành động, thiếu sự phấn đấu, tu dưỡng và rèn luyện của bản thân; thậm chí sẽ dẫn tới suy nghĩ và hành động gây hại cho cộng đồng và xã hội.
+ Chỉ lo phấn đấu tu dưỡng đức mà không quan tâm đến việc nâng cao trình độ, năng lực và khả năng sáng tạo của bản thân thì cũng không thể đóng góp nhiều cho cộng đồng và xã hội.
– Giải quyết mối quan hệ hài hòa, gắn bó giữa tài và đức sẽ giúp con người phát triển toàn diện và có nhiều đóng góp hữu ích cho bản thân và cho cộng đồng.
– Những người có tài và có đức sẽ được mọi người kính trọng và nể phục, là những người đóng góp được nhiều cho cộng đồng, cho sự phát triển của đất nước.
c) Rút ra bài học cho bản thân
– Nhận thức được tầm quan trọng trong mối quan hệ của tài và đức
– Bài học của bản thân: rèn đức luyện tài. Cần cố gắng học tập, tu dưỡng đạo đức, rèn luyện bản thân hoàn thiện để trở thành người có đức, có tài bởi đó là người cao quý, là hiền tài, là vốn quý của quốc gia là tiêu chuẩn của con người mới.
3. Kết bài
Dù cuộc sống có đổi thay thì mối quan hệ giữa tài và đức luôn cần thiết, nó là hai phẩm chất đáng quý, đáng trân trọng làm nên giá trị của con người.
Cố gắng trở thành người tài đức vẹn toàn để cuộc sống và những cống hiến của bạn có ý nghĩa hơn.
II. Văn mẫu Nghị luận xã hội về mối quan hệ giữa tài và đức
Nghị luận xã hội về mối quan hệ giữa tài và đức - Bài làm 1
“Có tài mà không có đức là người vô dụng, có đức mà không có tài thì làm việc gì cũng khó” câu nói bất hủ của Hồ Chủ tịch luôn là bài học quý báu trong lòng người Việt Nam. Ngày nay mối quan hệ giữa đức và tài rất quan trọng, để trở thành một công dân có ích cho xã hội, con người cần rèn luyện cho mình cả hai giá trị cơ bản đó.
Chúng ta có thể hiểu “Tài” chính là tài năng, là kiến thức, là hiểu biết, là kĩ năng, kĩ xảo, là kinh nghiệm sống để con người có thể hoàn thành công việc của mình một cách tốt nhất; đặc biệt là trong những hoàn cảnh khó khăn, những tình huống phức tạp. Còn “Đức” là đạo đức, là tư cách tác phong, là lòng nhiệt tình, là những khát vọng“chân, thiện, mĩ”. Người có “đức” biết tôn trọng và bảo vệ chân lí, dám đấu tranh với sai lầm, sẵn sàng hi sinh quyền lợi cá nhân cho quyền lợi của tập thể.
Tài và đức là những phẩm chất khác nhau nhưng luôn luôn gắn bó mật thiết không thể tách rời. Có tài mà không có đức là người không trọn vẹn, bởi tài năng đó không phục vụ cái chung mà chỉ mưu cầu lợi ích cho một cá nhân thì cũng trở thành vô giá trị. Con người ta không thể sống một mình, không thể quên đi gia đình, bạn bè, xã hội. Tài năng có thể giúp chúng ta được nhiều người nể phục nhưng thiếu đạo đức thì bản thân sẽ trở nên kiêu căng độc ác. Người không có đức là người không quan tâm đến quyền lợi của người khác.
Nếu có tài, họ cũng chỉ vun vén để có lợi cho riêng họ. Người có tài mà phản bội Tổ quốc, đi ngược lại lợi ích của tập thể thì chẳng những vô dụng mà còn có tội. Người càng có tài mà kém đạo đức thì tác hại mang đến cho gia đình, xã hội càng lớn. Nhưng nếu chỉ có đức mà không có tài thì làm việc gì cũng khó. Có đức, có khát vọng hành động vì lợi ích của mọi người nhưng không có kiến thức, năng lực kém thì những ý định tốt cũng khó trở thành hiện thực. Tài năng giúp con người lao động có hiệu quả. Thiếu tài năng, người ta trở nên ít có tác dụng trong đời sống. Rõ ràng là giá trị con người phải bao gồm cả tài và đức. Đức và tài bổ sung, hỗ trợ cho nhau thì con người mới trở nên toàn diện, mới đạt hiệu quả lao động cao và mới có ích cho bản thân và mọi người.
Đối với chúng ta đức là nền tảng giúp tài bay cao vững chắc. Không có đức tài cũng sẽ giống như một quả bóng càng bay cao lại càng dễ vỡ, càng nguy hiểm. Bên cạnh đó có tài tấm gương sáng của đức lại càng thêm tỏa sáng. Nhưng trong cuộc sống vẫn còn có nhiều người không thể có cả tài và đức. Điển hình là trong gia đình vẫn còn có những người con bất hiếu, nghĩ mình có tài năng mà không coi trọng cha mẹ hay dùng tài năng của mình để làm những việc trái đạo lý, trái lương tâm. Những con người đó tài năng có lớn tới đâu thì cũng sẽ không làm được gì cũng sẽ bị người đời chê trách và phê phán.
Không ai phủ nhận một người lãnh đạo là phải có tài, chính vì họ có tài họ mới được làm lãnh đạo. Nhưng mà, để thật sự trở thành một người lãnh đạo tốt, là một tấm gương tốt thì bản thân phải biết cách lắng nghe, tìm hiểu nguyện vọng của mọi người để khuyến khích, tán dương khi người khác có điểm nổi bật thành công, hoặc để an ủi, giúp đỡ khi người gặp khó khăn, hoạn nạn và điều này thì chỉ có đức độ của người lãnh đạo mới có thể làm được. Có lẽ trong ý kiến của Hồ Chủ tịch, rõ ràng vị trí của “đức” được coi là hàng đầu, là yếu tố quyết định. Chính vì thế, thiếu “đức” con người trở thành “vô dụng”, thiếu “tài”, người ta “làm việc gì cũng khó”.
Là học sinh những chủ nhân tương lai của đất nước chúng ta cần cố gắng học tập tu dưỡng đạo đức rèn luyện bản thân hoàn thiện trở thành người có đức có tài bởi đó là người cao quý, là hiền tài, là vốn quý của quốc gia là tiêu chuẩn của con người mới như Bác Hồ hằng mơ ước.
Qua nhiều thế hệ câu nói của Bác luôn đúng với mỗi người trong cuộc sống. Nó giúp ta hiểu thêm về cách sống, hiểu về mối quan hệ song hành giữa tài và đức. Lời dạy giản dị mà sâu sắc của Bác Hồ sẽ luôn ghi sâu trong lòng mỗi người.
Nghị luận xã hội về mối quan hệ giữa tài và đức - Bài làm 2
Trong cuộc sống của chúng ta thì cái tài rất quan trọng đặc biệt là xã hội hiện đại ngày nay. Những người có tài thì luôn thành đạt và phát triển. Cuộc sống hiện đai biết bao nhiêu điều mà cần phải có tài mới có thể lam được, những người có tài ấy giống như người hiền tài, là nhân tố để phát triển quyết định đến vận mệnh đất nước. Thế nhưng có tài thôi chưa đủ, cái mà ai nhắc đến tài cũng nghĩ đến đó là cái đức. Hồ Chí Minh thường nói “ Có tài mà không có đức là vô dụng”. có thể thấy cái tài và cái đức có mối quan hệ chặt chẽ với nhau. Vậy tài và đức là gì?
Tài là khả năng của con người về một hoặc nhiều lĩnh vực nào đó trong xã hội. Người có tài là người có khả năng làm tốt một việc hoặc nhiều việc. Công việc ấy phải làm được nó và làm thật đẹp thật tốt thì mới gọi được là tài. Ví dụ như một người thợ mộc được cho là tài khi chạm trổ được những hình phượng rồng, kim quý có hồn mềm mại và đẹp. Hay một cô giáo được coi là tài khi kiến thức về bộ môn mình dạy có nhiều và biết cách truyền đạt cho học sinh hiểu bài.
Còn có những con người biết nhiều, làm tốt được nhiều công việc thì người đó là người đa tài, tức là có nhiều khả năng để làm tốt nhiều việc. Ví dụ cho người đa tài phải nói đến Hồ Chí Minh, Bác không chỉ tìm được ra con đường cứu nước đúng đắn sáng suốt mà còn là một nhà thơ hay để lại nhiều tác phẩm cho đời. bác không những biết tiếng mẹ đẻ mà còn biết đến nhiều thứ tiếng khác nhau, làm nhiều nghề để sống. Hay bình thường hơn là những người trong cuộc sống, họ có thể vừa sáng tác thơ vừa có thể soạn nhạc, hát, đóng phim…Tóm lại tài chính là làm tốt được một hay nhiều công việc nào đó.
Vậy còn đức thì sao? Đức là đạo đức của một con người. Nói rõ hơn thì nó là những quy tắc chuẩn mực xã hội phù hợp với những đạo lí sống trên đời giữa người với người. Người có đạo đức là người luôn biết sống đúng với những cái được gọi là đẹp nhất. Nói cách khác người có đạo đức luôn có mọt tấm lòng lương thiện. Ví dụ như Bác Hồ là người có đức, bạn yêu thương nhân dân như chính con cháu của mình, Bác chăm lo cho thế hệ mầm non và những anh chiến sĩ ngoài rừng, thương con người không chỉ đối với dân tộc ta mà còn cả những dân tộc khác.
Hai khái niệm đức và tài ấy có quan hệ chặt chẽ với nhau, con người có tài phải được ở trong con người có đức. Nói cách khác thì yếu tố đê làm nên một con người có ích cho chính bản thân, gia đình, bạn bè và đất nước phải là một con người có tài và có đức. Nó cũng chính là một trong những nguyên tắc của người cán bộ Đảng. Nếu có tài mà không có đức thì sẽ không những không giúp được lợi cho đất nước mà còn trở thành kẻ ác độc giống như Tào Tháo thời Tam Quốc cũng thế. Tuy rất tài nhưng lại quá ác và dã man nên không được lòng dân.
Trước hết cái tài cái đức gắn liền với nhau được thể hiện ở người học sinh. Một học sinh có tài học tập giỏi thì cũng cần có đức là phải ngoan ngoãn lễ phép chứ không phải cứ ngạo mạn ta đây không nghe ai và hỗn láo được
Hay cái tài và đức thể hiện ở những người lớn cũng thế. Một doanh nhân thành đạt có tài kinh doanh buôn bán thì cũng phải có một cái đức đó là không nhập lậu, không thấy lợi nhuận trước mắt mà quên đi sự an toàn thực phẩm của những người xung quanh.
Đặc biệt tài và đức còn được thể hiện ở rất rõ và rất cần thiết đối với một người cán bộ cách mạng. Họ coi cái đức là gốc cho cái tài, nếu không có đức mà có tài thì chỉ hại cho nhân dân nhà nước mà thôi.
Qua đây ta thấy được khái niệm đức và tài là như thế nào. Đồng thời ta biết được những mối quan hệ của chúng. Người có đức có tài sẽ được người khác trân trọng kính yêu và nể phục. Còn những người có tài mà không có đức thì lại không thể làm được điều gì, trở nên vô dụng. Những người như thế dễ bị dụ dỗ mà trở thành người có hại cho đất nước. Vì vậy mỗi chúng ta không những đi học để tiếp thu tri thức mà bên cạnh đó phải xây dựng một con người có đạo đức bên trong mình.
Nghị luận xã hội về mối quan hệ giữa tài và đức - Bài làm 3
Tài và đức là những nhân tố, phẩm chất quan trọng làm nên giá trị của một con người. Nhấn mạnh đến vai trò song hành của tài và đức, bác Hồ vĩ đại của chúng ta từng nói “ Có tài mà không có đức là người vô dụng, có đức mà không có tài thì làm việc gì cũng khó”. Là một người công dân trong xã hội hiện đại, bên cạnh khẳng định tài năng, mỗi người cần có ý thức rèn luyện, tu dưỡng đạo đức.
“Tài” ở đây là tài năng, trình độ, khả năng thích nghi và ứng biến đối với cuộc sống đời thường. “Đức” là đạo đức, giá trị, phẩm chất nhân cách của con người. Tài và đức là biểu hiện của vẻ đẹp tài năng và nhân cách trong cùng một con người, chỉ khi có cả tài và đức con người mới có thể thực sự hoàn thiện, khẳng định được giá trị của bản thân đối với xã hội.
“Tài” được thể hiện qua khả năng nhận thức, đánh giá và xử lý những vấn đề thuộc nhiều lĩnh vực của đời sống. Người có tài sẽ có khả năng làm tốt nhiều việc, tuy nhiên tài năng ấy chỉ thực sự ý nghĩa và được xã hội công nhận nếu nó phục vụ cho những mục đích chính đáng. Khi tài phục vụ cho mục đích xấu lại trở thành hiểm họa cho xã hội, bởi khi ấy tài không đi liền với đức. Không ai có thể phủ nhận tài năng hơn người của trùm phát xít Hitler nhưng những hành động mang tính hủy diệt của hắn lại khiến cả nhân loại ghê sợ.
Đức là đạo đức, phẩm chất của một con người. Người có đạo đức sẽ luôn biết sống đúng chuẩn mực đạo lí, sống bằng tình thương và sự đồng cảm sẻ chia. Người có đức sẽ luôn lấy đại cục làm trọng, không vì lợi ích của bản thân mà làm ra những việc trái đạo lý, gây hại cho người khác, cho xã hội.
Khi kết hợp được tài và đức, con người có thể làm nên những công việc to lớn được người người kính trọng, biết ơn. Đó là những nhà khoa học lừng danh như Newton, Anhxtanh…đó là những vĩ nhân của thế giới, những con người có tài, có đức khi dùng tài năng của mình phục vụ cho văn minh của nhân loại.
Tài và đức có quan hệ khăng khít không thể tách rời, nếu thiếu một trong hai con người sẽ trở nên thiếu toàn diện và gặp nhiều khó khăn trong cuộc sống. Nếu có tài mà không có đức sẽ dẫn đến lệch lạc trong suy nghĩ, hành động, khi ấy con người sẽ đặt lợi ích, tham vọng của mình lên trên hết mà không quan tâm đến lợi ích và an nguy của người khác.
Tuy nhiên, nếu có đức mà không có tài con người sẽ gặp rất nhiều khó khăn trong cuộc sống, khi ấy con người muốn phát triển bản thân hay đóng góp cho xã hội đều hết sức khó khăn. Để có sự phát triển toàn diện nhất, bên cạnh việc học tập, phát triển tài năng còn cần rèn luyện, tu dưỡng đạo đức.
Chỉ khi giải quyết được mối quan hệ giữa tài và đức chúng ta mới thực sự có cuộc sống ý nghĩa. Vì vậy hãy cố gắng rèn luyện từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường các bạn nhé!
Nghị luận xã hội về mối quan hệ giữa tài và đức - Bài làm 4
Bác Hồ kính yêu, vị lãnh tụ vĩ đại, người cha già của dân tộc ta đã có một châm ngôn sống vô cùng chân lý “ Có tài mà không có đức là người vô dụng. Có đức mà không có tài thì làm việc gì cũng khó” để có thể thấy rằng mối quan hệ tài đức là vô cùng quan trọng. Để trở thành công dân có ích đòi hỏi cần có sự tổng hòa của nhiều yếu tố, trong số đó có sự kết hợp của cả tài và đức.
Tài là trình độ, năng lực, khả năng sáng tạo cũng như nắm bắt tình huống giỏi và biết cách xử lý khéo. Tuy nhiên tài năng không chỉ là năng khiếu bẩm sinh, nó còn là kết hợp của nhiều yếu tố năng khiếu, sự cần cù trong học tập, sự rèn luyện chăm chỉ trong cuộc sống và lao động. Tài biểu hiện cả trong lao động trí óc, lao động chân tay và và các ngành nghệ thuật.
Đức là phẩm chất và nhân cách của con người. Đức là kết quả của nhiều yếu tố: bản chất, môi trường sinh sống, môi trường học tập, sự dạy dỗ, hướng phát triển từ gia đình, nhà trường, xã hội. Và đặc biệt là sự tự tu dưỡng bản thân. Đức biểu hiện trong suy nghĩ, lời nói, hành động của con người và trở thành một lẽ sống đẹp.
Tài và đức thể hiện vẻ đẹp nhân cách con người, cũng là hai yếu tố cơ bản làm nên thành công của một con người.
Một người có tài năng trong một lĩnh vực nào đó có thể giải quyết vấn đề một cách nhanh chóng, có năng lực làm tốt nhiều công việc trong cùng một lúc, làm việc một cách chỉnh chu và khoa học, nhạy bén với các vấn đề có liên quan và có khả năng giải quyết tốt nếu có sự việc nào đó phát sinh. Tài năng giúp cuộc sống của người phát triển tiến bộ một cách nhanh chóng.
Người có đức có thể hiểu chung là người có tấm lòng thiên lương trong sáng, luôn nghĩ cho người khác, luôn giúp đỡ người khác, đặt lợi ích tập thể lên trên lợi ích cá nhân. Những người như vậy sẽ luôn hướng đến những điều tốt đẹp cho cộng đồng. Đức giúp con người sống tốt, có lí tưởng cao cả, có lẽ sống cao đẹp, là sức mạnh tinh thần giúp con người vượt qua khó khăn. Phẩm chất đạo đức giúp mối quan hệ giữa người và người tốt đẹp hơn, cuộc sống có chất lượng hơn.
Những người tài đức vẹn toàn thật sự là những người có phẩm chất tốt đẹp và có nhiều đóng góp hữu ích cho xã hội. Bác Hồ, đại tướng Võ Nguyên Giáp là những tấm gương sáng điển hình về tài và đức giúp nhân dân Việt Nam ta giành lại quyền độc lập qua bao nhiêu gian khổ. Nhà nông học Lương Định Của cũng là một tấm gương như thế. Trong suốt sự nghiệp của mình, ông đã gắn bó với người nông dân và đã có nhiều cống hiến và đóng góp cho ngành công nghiệp nước nhà, nghiên cứu và lai tạo được nhiều giống cây trồng có năng suất cao.
Tài và đức có mối quan hệ khăng khít với nhau. Tài là kỹ năng, đức là phẩm chất. Rèn luyện được tài và đức là điều kiện cần và đủ cho lý tưởng phấn đấu vì một xã hội tốt đẹp hơn. Đặc biệt, cần có sự dung hòa giữa hai yếu tố này vì có tài mà không có đức sẽ dễ dẫn đến sự lệch lạc trong suy nghĩ và hành động, thiếu sự phấn đấu, tu dưỡng và rèn luyện bản thân. Người có tài mà không biết đem tài để phục vụ nhân dân, làm giàu đất nước, tài mà chỉ biết thu vén cho lợi ích cá nhân thì cái tài đó hoàn toàn vô ích. Người có tài mà vô đạo đức thậm chí sẽ gây ra nhiều tác hại xấu cho bản thân và cộng đồng khi họ tài năng, thông minh và có thể giải quyết được mọi chuyện một cách dễ dàng. Ví dụ như những lãnh đạo cấp cao trong bộ máy quản lý nhà nước hoặc doanh nghiệp rất có tài nhưng lại tham ô tư lợi thì cũng sẽ ảnh hưởng xấu đến công việc chung, ảnh hưởng xấu cho cộng đồng.
Người có đức thường được mọi người kính mến, quý trọng, nhưng có đức mà không có tài thường khó thực hiện được chức trách, khó hoàn thành nhiệm vụ, kết quả đạt được nhiều khi không được như mong đợi, ví dụ như cán bộ có tư chất đạo đức tốt nhưng lại kém năng lực trong cách nắm bắt, xử trí công việc hay không hiểu thấu đáo am tường nghiệp vụ chuyên môn thì sẽ kéo theo sự thụt lùi trong cơ cấu chung mà anh ta quản lý.
Như vậy có thể thấy được con người nếu thiếu một trong hai giá trị trên đều là người không trọn vẹn. Đức và tài bổ sung, hỗ trợ cho nhau để con người trở thành toàn diện, đạt hiệu quả cao trong quá trình làm việc và cống hiến.
Cách nói giản dị và cụ thể trong lời khuyên của Bác giúp ta nhận thức đúng đắn hơn về vai trò quan trọng của đức và tài trong quá trình hoàn thiện phẩm chất, nhân cách của một con người. Trong hai yếu tố ấy thì “đức” là gốc, là yếu tố quan trọng hàng đầu. “Tài” là biểu hiện cụ thể của “đức”, không có khái niệm đạo đức chung chung, tách rời hiệu quả việc làm. Giá trị của một con người là những đóng góp hữu ích cho cộng đồng. Trên cơ sở nhận thức đầy đủ về mối quan hệ giữa tài và đức, bản thân mỗi chúng ta phải biết trau dồi, rèn luyện bản thân cả về trình độ, năng lực và phẩm chất để thật sự trở thành người lao động toàn diện, có ích cho đất nước.
Có quyết tâm phấn đấu, rèn luyện bản thân trở thành người thật sự có tài, có đức góp phần vào sự nghiệp xây dựng đất nước trong giai đoạn hội nhập hiện nay.
Nghị luận xã hội về mối quan hệ giữa tài và đức - Bài làm 5
Ngay từ khi mới chào đời, con người thường mang theo tâm hồn nhân quả, với chữ đức nằm ở ngọn đầu. Nhưng trong thế giới hiện đại, chữ tài thường được đánh giá cao, thậm chí đôi khi cao hơn tất cả. Chúng ta cùng nhau khám phá hiện tượng này bằng câu trả lời sáng tạo từ Chủ tịch Hồ Chí Minh: “Có đức mà không có tài làm việc gì cũng khó” và “Có tài mà không có đức là người vô dụng”.
Mục đầu tiên, chúng ta hãy tìm hiểu về câu nói: “Có đức mà không có tài làm việc gì cũng khó”. Trong câu nói này, Chủ tịch nâng cao giá trị của chữ đức trong con người. Đức là lòng nhân ái, phẩm chất cao quý, và nhân cách tốt. Những người trang bị chữ đức thường hướng dẫn cuộc sống trong sạch, cao quý và nhân văn. Họ luôn đặt lợi ích của người khác trên hết, không bao giờ phạm lương tâm. Đức còn biểu hiện qua trung thực, nhân nghĩa, và cao thượng. Cuộc sống với chữ đức là cuộc sống an lành và tươi đẹp. Vậy chữ đức có ý nghĩa thực sự quan trọng không?
Đúng vậy, nhưng chỉ có đức mà không có tài làm việc gì cũng khó. Những người mang lòng nhân quả thường muốn hỗ trợ mọi người bằng tất cả khả năng. Họ mong muốn hiến dâng cuộc sống cho xã hội. Nhưng khi họ không có khả năng, lòng nhân ái đó lại trở thành một sai lầm. Họ làm mọi việc trở nên khó khăn hơn vì không biết cách giúp đỡ. Hoặc có những việc, họ cố gắng nhưng trở thành “Dã tràng xe cát biển đông/Nhọc nhằn mà chẳng nên công cán gì.” Luôn nỗ lực nhưng vì thiếu tài năng, đó lại không đóng góp được gì cho cộng đồng. Vậy chẳng phải lòng tốt cũng không thể thành công à?
Tuy nhiên, Chủ tịch cũng nói rằng: “Có tài mà không có đức là người vô dụng. Tài ở đây biến thành tài năng, trí tuệ, và sự thông minh của con người. Họ có khả năng thực hiện những điều mà người khác khó có thể làm được. Chúng ta có thể nhắc đến Newton, Einstein là những người có tài trên thế giới này. Tài năng giúp họ phân tích tình huống, giải quyết mọi vấn đề nhanh chóng và hiệu quả nhất. Đó là yếu tố mà xã hội đang rất cần, chúng ta cần những người trẻ trung, năng động và thực sự có tài năng. Đó là nguồn lực để phát triển đất nước và xã hội.
Có tài nhưng lại thiếu đi lòng nhân ái sẽ thế nào? Đó là trở thành một người “vô dụng”. Những người có tài, khi thông minh nhưng không có tình cảm và đạo đức, họ làm mọi chuyện vì lợi ích cá nhân mà quên mất trách nhiệm với cộng đồng. Họ sẵn sàng dùng tài năng để kiếm lợi cá nhân, hoặc gây hại người khác. Một xã hội với những người thiếu lòng nhân như vậy, liệu có thể phát triển được không? Như vậy, đó chẳng phải là một tài năng vô dụng à? Như những kẻ phản quốc xưa, họ có tài, nhưng lại để cho tài năng bị lạc lõng, đi vào con đường đen tối, thật là đáng thất vọng!
Vậy nói chung, con người cần phải cân bằng cả tài và đức. Chỉ khi con người rèn luyện được tâm hồn trong sáng, cao quý và trí tuệ sắc sảo, chúng ta mới có thể trở thành những người hữu ích cho xã hội. Nếu mất một trong hai yếu tố, mỗi người đều khó mà đạt được thành công trong cuộc sống. Vì vậy, chúng ta vẫn giữ trong tâm hồn bức tranh sáng tạo của Chủ tịch Hồ Chí Minh, người lãnh đạo vĩ đại của dân tộc. Người có trái tim lớn, suy nghĩ vì muôn đời, vì nhân dân. Cũng bởi vì trí tuệ, Người đã đi khắp năm châu bốn bể, để tìm ra lối đi giải phóng dân tộc. Người đã chứng minh câu nói đúng đắn của mình.
Mỗi người, khi còn ngồi trên ghế nhà trường, hãy chăm chỉ học hỏi đạo đức và rèn luyện trí tuệ, để trở thành những người hữu ích cho xã hội.